0:00
Helen
Euripides
Ἑλένη
Νείλου μὲν αἵδε καλλιπάρθενοι ῥοαί,
1
ὃς ἀντὶ δίας ψακάδος Αἰγύπτου πέδον
2
λευκῆς τακείσης χιόνος ὑγραίνει γύας.
3
Πρωτεὺς δʼ ὅτʼ ἔζη τῆσδε γῆς τύραννος ἦν,
4
Φάρον μὲν οἰκῶν νῆσον, Αἰγύπτου δʼ ἄναξ,
5
ὃς τῶν κατʼ οἶδμα παρθένων μίαν γαμεῖ,
6
Ψαμάθην, ἐπειδὴ λέκτρʼ ἀφῆκεν Αἰακοῦ.
7
τίκτει δὲ τέκνα δισσὰ τοῖσδε δώμασι,
8
Θεοκλύμενον ἄρσενʼ ὅτι δὴ θεοὺς σέβων
9
βίον διήνεγκʼ εὐγενῆ τε παρθένον
10
Εἰδώ, τὸ μητρὸς ἀγλάισμʼ, ὅτʼ ἦν βρέφος·
11
ἐπεὶ δʼ ἐς ἥβην ἦλθεν ὡραίαν γάμων,
12
καλοῦσιν αὐτὴν Θεονόην· τὰ θεῖα γὰρ
13
τά τʼ ὄντα καὶ μέλλοντα πάντʼ ἠπίστατο,
14
προγόνου λαβοῦσα Νηρέως τιμὰς πάρα.
15
ἡμῖν δὲ γῆ μὲν πατρὶς οὐκ ἀνώνυμος
16
Σπάρτη, πατὴρ δὲ Τυνδάρεως· ἔστιν δὲ δὴ
17
λόγος τις ὡς Ζεὺς μητέρʼ ἔπτατʼ εἰς ἐμὴν
18
Λήδαν κύκνου μορφώματʼ ὄρνιθος λαβών,
19
ὃς δόλιον εὐνὴν ἐξέπραξʼ ὑπʼ αἰετοῦ
20
δίωγμα φεύγων, εἰ σαφὴς οὗτος λόγος·
21
Ἑλένη δʼ ἐκλήθην. ἃ δὲ πεπόνθαμεν κακὰ
22
λέγοιμʼ ἄν. ἦλθον τρεῖς θεαὶ κάλλους πέρι
23
Ἰδαῖον ἐς κευθμῶνʼ Ἀλέξανδρον πάρα,
24
Ἥρα Κύπρις τε διογενής τε παρθένος,
25
μορφῆς θέλουσαι διαπεράνασθαι κρίσιν.
26
τοὐμὸν δὲ κάλλος, εἰ καλὸν τὸ δυστυχές,
27
Κύπρις προτείνασʼ ὡς Ἀλέξανδρος γαμεῖ,
28
νικᾷ. λιπὼν δὲ βούσταθμʼ Ἰδαῖος Πάρις
29
Σπάρτην ἀφίκεθʼ ὡς ἐμὸν σχήσων λέχος.
30
Ἥρα δὲ μεμφθεῖσʼ οὕνεκʼ οὐ νικᾷ θεάς,
31
ἐξηνέμωσε τἄμʼ Ἀλεξάνδρῳ λέχη,
32
δίδωσι δʼ οὐκ ἔμʼ, ἀλλʼ ὁμοιώσασʼ ἐμοὶ
33
εἴδωλον ἔμπνουν οὐρανοῦ ξυνθεῖσʼ ἄπο,
34
Πριάμου τυράννου παιδί· καὶ δοκεῖ μʼ ἔχειν —
35
κενὴν δόκησιν, οὐκ ἔχων. τὰ δʼ αὖ Διὸς
36
βουλεύματʼ ἄλλα τοῖσδε συμβαίνει κακοῖς·
37
πόλεμον γὰρ εἰσήνεγκεν Ἑλλήνων χθονὶ
38
καὶ Φρυξὶ δυστήνοισιν, ὡς ὄχλου βροτῶν
39
πλήθους τε κουφίσειε μητέρα χθόνα
40
γνωτόν τε θείη τὸν κράτιστον Ἑλλάδος.
41
Φρυγῶν δʼ ἐς ἀλκὴν προυτέθην ἐγὼ μὲν οὔ,
42
τὸ δʼ ὄνομα τοὐμόν, ἆθλον Ἕλλησιν δορός.
43
λαβὼν δέ μʼ Ἑρμῆς ἐν πτυχαῖσιν αἰθέρος
44
νεφέλῃ καλύψας — οὐ γὰρ ἠμέλησέ μου
45
Ζεύς — τόνδʼ ἐς οἶκον Πρωτέως ἱδρύσατο,
46
πάντων προκρίνας σωφρονέστατον βροτῶν,
47
ἀκέραιον ὡς σῴσαιμι Μενέλεῳ λέχος.
48
κἀγὼ μὲν ἐνθάδʼ εἴμʼ, ὁ δʼ ἄθλιος πόσις
49
στράτευμʼ ἀθροίσας τὰς ἐμὰς ἀναρπαγὰς
50
θηρᾷ πορευθεὶς Ἰλίου πυργώματα.
51
ψυχαὶ δὲ πολλαὶ διʼ ἔμʼ ἐπὶ Σκαμανδρίοις
52
ῥοαῖσιν ἔθανον· ἡ δὲ πάντα τλᾶσʼ ἐγὼ
53
κατάρατός εἰμι καὶ δοκῶ προδοῦσʼ ἐμὸν
54
πόσιν συνάψαι πόλεμον Ἕλλησιν μέγαν.
55
τί δῆτʼ ἔτι ζῶ; θεοῦ τόδʼ εἰσήκουσʼ ἔπος
56
Ἑρμοῦ, τὸ κλεινὸν ἔτι κατοικήσειν πέδον
57
Σπάρτης σὺν ἀνδρί, γνόντος ὡς ἐς Ἴλιον
58
οὐκ ἦλθον, ἵνα μὴ λέκτρʼ ὑποστρώσω τινί.
59
ἕως μὲν οὖν φῶς ἡλίου τόδʼ ἔβλεπεν
60
Πρωτεύς, ἄσυλος ἦ γάμων· ἐπεὶ δὲ γῆς
61
σκότῳ κέκρυπται, παῖς ὁ τοῦ τεθνηκότος
62
θηρᾷ γαμεῖν με. τὸν πάλαι δʼ ἐγὼ πόσιν
63
τιμῶσα Πρωτέως μνῆμα προσπίτνω τόδε
64
ἱκέτις, ἵνʼ ἀνδρὶ τἀμὰ διασῴσῃ λέχη,
65
ὡς, εἰ καθʼ Ἑλλάδʼ ὄνομα δυσκλεὲς φέρω,
66
μή μοι τὸ σῶμά γʼ ἐνθάδʼ αἰσχύνην ὄφλῃ.
67
Τεῦκρος
τίς τῶνδʼ ἐρυμνῶν δωμάτων ἔχει κράτος;
68
πλούτου γὰρ οἶκος ἄξιος προσεικάσαι,
69
βασίλειά τʼ ἀμφιβλήματʼ εὔθριγκοί θʼ ἕδραι.
70
ἔα·
71
ὦ θεοί, τίνʼ εἶδον ὄψιν; ἐχθίστην ὁρῶ
72
γυναικὸς εἰκὼ φόνιον, ἥ μʼ ἀπώλεσεν
73
πάντας τʼ Ἀχαιούς. θεοί σʼ, ὅσον μίμημʼ ἔχεις
74
Ἑλένης, ἀποπτύσειαν. εἰ δὲ μὴ ʼν ξένῃ
75
γαίᾳ πόδʼ εἶχον, τῷδʼ ἂν εὐστόχῳ πτερῷ
76
ἀπόλαυσιν εἰκοῦς ἔθανες ἂν Διὸς κόρης.
77
Ἑλένη
τί δʼ, ὦ ταλαίπωρʼ — ὅστις ὤν μʼ ἀπεστράφης
78
καὶ ταῖς ἐκείνης συμφοραῖς ἐμὲ στυγεῖς;
79
Τεῦκρος
ἥμαρτον· ὀργῇ δʼ εἶξα μᾶλλον ἤ με χρῆν·
80
μισεῖ γὰρ Ἑλλὰς πᾶσα τὴν Διὸς κόρην.
81
σύγγνωθι δʼ ἡμῖν τοῖς λελεγμένοις, γύναι.
82
Ἑλένη
τίς δʼ εἶ; πόθεν γῆς τῆσδʼ ἐπεστράφης πέδον;
83
Τεῦκρος
εἷς τῶν Ἀχαιῶν, ὦ γύναι, τῶν ἀθλίων.
84
Ἑλένη
οὐ τἄρα σʼ Ἑλένην εἰ στυγεῖς θαυμαστέον.
85
ἀτὰρ τίς εἶ πόθεν; τίνος δʼ αὐδᾶν σε χρή;
86
Τεῦκρος
ὄνομα μὲν ἡμῖν Τεῦκρος, ὁ δὲ φύσας πατὴρ
87
Τελαμών, Σαλαμὶς δὲ πατρὶς ἡ θρέψασά με.
88
Ἑλένη
τί δῆτα Νείλου τούσδʼ ἐπιστρέφῃ γύας;
89
Τεῦκρος
φυγὰς πατρῴας ἐξελήλαμαι χθονός.
90
Ἑλένη
τλήμων ἂν εἴης· τίς δέ σʼ ἐκβάλλει πάτρας;
91
Τεῦκρος
Τελαμὼν ὁ φύσας. τίνʼ ἂν ἔχοις μᾶλλον φίλον;
92
Ἑλένη
ἐκ τοῦ; τὸ γάρ τοι πρᾶγμα συμφορὰν ἔχει.
93
Τεῦκρος
Αἴας μʼ ἀδελφὸς ὤλεσʼ ἐν Τροίᾳ θανών.
94
Ἑλένη
πῶς; οὔ τί που σῷ φασγάνῳ βίον στερείς;
95
Τεῦκρος
οἰκεῖον αὐτὸν ὤλεσʼ ἅλμʼ ἐπὶ ξίφος.
96
Ἑλένη
μανέντʼ; ἐπεὶ τίς σωφρονῶν τλαίη τάδʼ ἄν;
97
Τεῦκρος
τὸν Πηλέως τινʼ οἶσθʼ Ἀχιλλέα γόνον;
98
Ἑλένη
ναί·
99
μνηστήρ ποθʼ Ἑλένης ἦλθεν, ὡς ἀκούομεν.
100
Τεῦκρος
θανὼν ὅδʼ ὅπλων ἔριν ἔθηκε συμμάχοις.
101
Ἑλένη
καὶ δὴ τί τοῦτʼ Αἴαντι γίγνεται κακόν;
102
Τεῦκρος
ἄλλου λαβόντος ὅπλʼ ἀπηλλάχθη βίου.
103
Ἑλένη
σὺ τοῖς ἐκείνου δῆτα πήμασιν νοσεῖς;
104
Τεῦκρος
ὁθούνεκʼ αὐτῷ γʼ οὐ ξυνωλόμην ὁμοῦ.
105
Ἑλένη
ἦλθες γάρ, ὦ ξένʼ, Ἰλίου κλεινὴν πόλιν;
106
Τεῦκρος
καὶ ξύν γε πέρσας αὐτὸς ἀνταπωλόμην.
107
Ἑλένη
ἤδη γὰρ ἧπται καὶ κατείργασται πυρί;
108
Τεῦκρος
ὥστʼ οὐδʼ ἴχνος γε τειχέων εἶναι σαφές.
109
Ἑλένη
ὦ τλῆμον Ἑλένη, διὰ σʼ ἀπόλλυνται Φρύγες.
110
Τεῦκρος
καὶ πρός γʼ Ἀχαιοί· μεγάλα δʼ εἴργασται κακά.
111
Ἑλένη
πόσον χρόνον γὰρ διαπεπόρθηται πόλις;
112
Τεῦκρος
ἑπτὰ σχεδόν τι καρπίμους ἐτῶν κύκλους.
113
Ἑλένη
χρόνον δʼ ἐμείνατʼ ἄλλον ἐν Τροίᾳ πόσον;
114
Τεῦκρος
πολλὰς σελήνας, δέκα διελθούσας ἔτη.
115
Ἑλένη
ἦ καὶ γυναῖκα Σπαρτιᾶτιν εἵλετε;
116
Τεῦκρος
Μενέλαος αὐτὴν ἦγʼ ἐπισπάσας κόμης.
117
Ἑλένη
εἶδες σὺ τὴν δύστηνον; ἢ κλύων λέγεις;
118
Τεῦκρος
ὥσπερ γε σέ, οὐδὲν ἧσσον, ὀφθαλμοῖς ὁρῶ.
119
Ἑλένη
σκοπεῖτε μὴ δόκησιν εἴχετʼ ἐκ θεῶν.
120
Τεῦκρος
ἄλλου λόγου μέμνησο, μὴ κείνης ἔτι.
121
Ἑλένη
οὕτω δοκεῖτε τὴν δόκησιν ἀσφαλῆ;
122
Τεῦκρος
αὐτὸς γὰρ ὄσσοις εἰδόμην· καὶ νοῦς ὁρᾷ.
123
Ἑλένη
ἤδη δʼ ἐν οἴκοις σὺν δάμαρτι Μενέλεως;
124
Τεῦκρος
οὔκουν ἐν Ἄργει γʼ οὐδʼ ἐπʼ Εὐρώτα ῥοαῖς.
125
Ἑλένη
αἰαῖ· κακὸν τόδʼ εἶπας οἷς κακὸν λέγεις.
126
Τεῦκρος
ὡς κεῖνος ἀφανὴς σὺν δάμαρτι κλῄζεται.
127
Ἑλένη
οὐ πᾶσι πορθμὸς αὑτὸς Ἀργείοισιν ἦν;
128
Τεῦκρος
ἦν, ἀλλὰ χειμὼν ἄλλοσʼ ἄλλον ὥρισεν.
129
Ἑλένη
ποίοισιν ἐν νώτοισι ποντίας ἁλός;
130
Τεῦκρος
μέσον περῶσι πέλαγος Αἰγαίου πόρου.
131
Ἑλένη
κἀκ τοῦδε Μενέλαν οὔτις εἶδʼ ἀφιγμένον;
132
Τεῦκρος
οὐδείς· θανὼν δὲ κλῄζεται καθʼ Ἑλλάδα.
133
Ἑλένη
ἀπωλόμεσθα· Θεστιὰς δʼ ἔστιν κόρη;
134
Τεῦκρος
Λήδαν ἔλεξας; οἴχεται θανοῦσα δή.
135
Ἑλένη
οὔ πού νιν Ἑλένης αἰσχρὸν ὤλεσεν κλέος;
136
Τεῦκρος
φασίν, βρόχῳ γʼ ἅψασαν εὐγενῆ δέρην.
137
Ἑλένη
οἱ Τυνδάρειοι δʼ εἰσὶν ἢ οὐκ εἰσὶν κόροι;
138
Τεῦκρος
τεθνᾶσι καὶ οὐ τεθνᾶσι· δύο δʼ ἐστὸν λόγω.
139
Ἑλένη
πότερος ὁ κρείσσων; ὦ τάλαινʼ ἐγὼ κακῶν.
140
Τεῦκρος
ἄστροις σφʼ ὁμοιωθέντε φάσʼ εἶναι θεώ.
141
Ἑλένη
καλῶς ἔλεξας τοῦτο· θάτερον δὲ τί;
142
Τεῦκρος
σφαγαῖς ἀδελφῆς οὕνεκʼ ἐκπνεῦσαι βίον.
143
ἅλις δὲ μύθων· οὐ διπλᾶ χρῄζω στένειν.
144
ὧν δʼ οὕνεκʼ ἦλθον τούσδε βασιλείους δόμους,
145
τὴν θεσπιῳδὸν Θεονόην χρῄζων ἰδεῖν,
146
σὺ προξένησον, ὡς τύχω μαντευμάτων
147
ὅπῃ νεὼς στείλαιμʼ ἂν οὔριον πτερὸν
148
ἐς γῆν ἐναλίαν Κύπρον, οὗ μʼ ἐθέσπισεν
149
οἰκεῖν Ἀπόλλων, ὄνομα νησιωτικὸν
150
Σαλαμῖνα θέμενον τῆς ἐκεῖ χάριν πάτρας.
151
Ἑλένη
πλοῦς, ὦ ξένʼ, αὐτὸς σημανεῖ· σὺ δʼ ἐκλιπὼν
152
γῆν τήνδε φεῦγε πρίν σε παῖδα Πρωτέως
153
ἰδεῖν, ὃς ἄρχει τῆσδε γῆς· ἄπεστι δὲ
154
κυσὶν πεποιθὼς ἐν φοναῖς θηροκτόνοις·
155
κτείνει γὰρ Ἕλληνʼ ὅντινʼ ἂν λάβῃ ξένον.
156
ὅτου δʼ ἕκατι, μήτε σὺ ζήτει μαθεῖν
157
ἐγώ τε σιγῶ· τί γὰρ ἂν ὠφελοῖμί σε;
158
Τεῦκρος
καλῶς ἔλεξας, ὦ γύναι· θεοὶ δέ σοι
159
ἐσθλῶν ἀμοιβὰς ἀντιδωρησαίατο.
160
Ἑλένῃ δʼ ὅμοιον σῶμʼ ἔχουσʼ οὐ τὰς φρένας
161
ἔχεις ὁμοίας, ἀλλὰ διαφόρους πολύ.
162
κακῶς δʼ ὄλοιτο μηδʼ ἐπʼ Εὐρώτα ῥοὰς
163
ἔλθοι· σὺ δʼ εἴης εὐτυχὴς ἀεί, γύναι.
164
Ἑλένη
ὤ, μεγάλων ἀχέων καταβαλλομένα μέγαν οἶκτον
165
ποῖον ἁμιλλαθῶ γόον; ἢ τίνα μοῦσαν ἐπέλθω
166
δάκρυσιν ἢ θρήνοις ἢ πένθεσιν; αἰαῖ.
167
πτεροφόροι νεάνιδες,
168
παρθένοι Χθονὸς κόραι
169
Σειρῆνες, εἴθʼ ἐμοῖς γόοις
170
μόλοιτʼ ἔχουσαι Λίβυν
171
λωτὸν ἢ σύριγγας ἢ
172
φόρμιγγας, αἰλίνοις κακοῖς
173
τοῖς ἐμοῖσι σύνοχα δάκρυα·
174
πάθεσι πάθεα, μέλεσι μέλεα,
175
μουσεῖα θρηνήμα-
176
σι ξυνῳδὰ πέμψειε
177
Φερσέφασσα
178
φόνια, χάριτας ἵνʼ ἐπὶ δάκρυσι
179
παρʼ ἐμέθεν ὑπὸ μέλαθρα νύχια
180
παιᾶνα
181
νέκυσιν ὀλομένοις λάβῃ.
182
Χορός
κυανοειδὲς ἀμφʼ ὕδωρ
183
ἔτυχον ἕλικά τʼ ἀνὰ χλόαν
184
φοίνικας ἁλίου πέπλους
185
αὐγαῖσιν ἐν χρυσέαις
186
ἀμφὶ δόνακος ἔρνεσιν
187
θάλπουσα· ποτνίας δʼ ἐμᾶς,
188
ἔνθεν οἰκτρὸν ἀνεβόασεν,
189
ὅμαδον ἔκλυον, ἄλυρον ἔλεγον,
190
ὅτι ποτʼ ἔλακεν αἰάγμα-
191
σι στένουσα, Νύμφα τις
192
οἷα Ναῒς
193
ὄρεσι φυγάδα νόμον ἱεῖσα
194
γοερόν, ὑπὸ δὲ πέτρινα γύαλα
195
κλαγγαῖσι
196
Πανὸς ἀναβοᾷ γάμους.
197
Ἑλένη
ἰὼ ἰώ·
198
θήραμα βαρβάρου πλάτας,
199
Ἑλλανίδες κόραι,
200
ναύτας Ἀχαιῶν
201
τις ἔμολεν ἔμολε δάκρυα δάκρυσί μοι φέρων.
202
Ἰλίου κατασκαφαὶ
203
πυρὶ μέλουσι δαΐῳ
204
διʼ ἐμὲ τὰν πολυκτόνον,
205
διʼ ἐμὸν ὄνομα πολύπονον.
206
Λήδα δʼ ἐν ἀγχόναις
207
θάνατον ἔλαβεν αἰσχύ-
208
νας ἐμᾶς ὑπʼ ἀλγέων.
209
ὁ δʼ ἐμὸς ἐν ἁλὶ πολυπλανὴς
210
πόσις ὀλόμενος οἴχεται,
211
κάστορός τε συγγόνου τε
212
διδυμογενὲς ἄγαλμα πατρίδος
213
ἀφανὲς ἀφανὲς ἱππόκροτα λέ-
214
λοιπε δάπεδα γυμνάσιά τε
215
δονακόεντος Εὐρώ-
216
τα, νεανιᾶν πόνον.
217
Χορός
αἰαῖ αἰαῖ·
218
ὦ δαίμονος πολυστόνου
219
μοίρας τε σᾶς, γύναι.
220
αἰὼν δυσαίων
221
τις ἔλαχεν ἔλαχεν, ὅτε σʼ ἐτέκετο ματρόθεν
222
χιονόχρως κύκνου πτερῷ
223
Ζεὺς πρέπων διʼ αἰθέρος·
224
τί γὰρ ἄπεστί σοι κακῶν;
225
τίνα δὲ βίοτον οὐκ ἔτλας;
226
μάτηρ μὲν οἴχεται,
227
δίδυμά τε Διὸς οὐκ εὐ-
228
δαιμονεῖ τέκεα φίλα,
229
χθόνα δὲ πάτριον οὐχ ὁρᾷς,
230
διὰ δὲ πόλεας ἔρχεται
231
βάξις, ἅ σε βαρβάροισι,
232
πότνια, παραδίδωσι λέχεσιν,
233
ὁ δὲ σὸς ἐν ἁλὶ κύμασί τε λέ-
234
λοιπε βίοτον, οὐδέ ποτʼ ἔτι
235
πάτρια μέλαθρα καὶ τὰν
236
Χαλκίοικον ὀλβιεῖς.
237
Ἑλένη
φεῦ φεῦ, τίς ἢ Φρυγῶν
238
ἢ τίς Ἑλλανίας ἀπὸ χθονὸς
239
ἔτεμε τὰν δακρυόεσσαν
240
Ἰλίῳ πεύκαν;
241
ἔνθεν ὀλόμενον σκάφος
242
συναρμόσας ὁ Πριαμίδας
243
ἔπλευσε βαρβάρῳ πλάτᾳ
244
τὰν ἐμὰν ἐφʼ ἑστίαν,
245
ἐπὶ τὸ δυστυχέστατον
246
κάλλος, ὡς ἕλοι, γάμων
247
ἀμῶν· ἅ τε δόλιος
248
ἁ πολυκτόνος Κύπρις
249
Δαναΐδαις ἄγουσα θάνατον Πριαμίδαις,
250
ὦ τάλαινα συμφορᾶς.
251
ἁ δὲ χρυσέοις θρόνοις
252
Διὸς ὑπαγκάλισμα σεμνὸν
253
Ἥρα τὸν ὠκύπουν
254
ἔπεμψε Μαιάδος γόνον·
255
ὅς με χλοερὰ δρεπομέναν
256
ἔσω πέπλων ῥόδεα πέταλα,
257
Χαλκίοικον ὡς Ἀθάναν μόλοιμʼ,
258
ἀναρπάσας διʼ αἰθέρος
259
τάνδε γαῖαν εἰς ἄνολβον
260
ἔριν ἔριν τάλαιναν ἔθετο
261
Πριαμίδαισιν Ἑλλάδος.
262
τὸ δʼ ἐμὸν ὄνομα
263
παρὰ Σιμουντίοις ῥοαῖσι
264
μαψίδιον ἔχει φάτιν.
265
Χορός
ἔχεις μὲν ἀλγείνʼ, οἶδα· σύμφορον δέ τοι
266
ὡς ῥᾷστα τἀναγκαῖα τοῦ βίου φέρειν.
267
Ἑλένη
φίλαι γυναῖκες, τίνι πότμῳ συνεζύγην;
268
ἆρʼ ἡ τεκοῦσά μʼ ἔτεκεν ἀνθρώποις τέρας;
269
γυνὴ γὰρ οὔθʼ Ἑλληνὶς οὔτε βάρβαρος
270
τεῦχος νεοσσῶν λευκὸν ἐκλοχεύεται,
271
ἐν ᾧ με Λήδαν φασὶν ἐκ Διὸς τεκεῖν.
272
τέρας γὰρ ὁ βίος καὶ τὰ πράγματʼ ἐστί μου,
273
τὰ μὲν διʼ Ἥραν, τὰ δὲ τὸ κάλλος αἴτιον.
274
εἴθʼ ἐξαλειφθεῖσʼ ὡς ἄγαλμʼ αὖθις πάλιν
275
αἴσχιον εἶδος ἔλαβον ἀντὶ τοῦ καλοῦ,
276
καὶ τὰς τύχας μὲν τὰς κακὰς ἃς νῦν ἔχω
277
Ἕλληνες ἐπελάθοντο, τὰς δὲ μὴ κακὰς
278
ἔσῳζον ὥσπερ τὰς κακὰς σῴζουσί μου.
279
ὅστις μὲν οὖν ἐς μίαν ἀποβλέπων τύχην
280
πρὸς θεῶν κακοῦται, βαρὺ μέν, οἰστέον δʼ ὅμως·
281
ἡμεῖς δὲ πολλαῖς συμφοραῖς ἐγκείμεθα.
282
πρῶτον μὲν οὐκ οὖσʼ ἄδικος, εἰμὶ δυσκλεής·
283
καὶ τοῦτο μεῖζον τῆς ἀληθείας κακόν,
284
ὅστις τὰ μὴ προσόντα κέκτηται κακά.
285
ἔπειτα πατρίδος θεοί μʼ ἀφιδρύσαντο γῆς
286
ἐς βάρβαρʼ ἤθη, καὶ φίλων τητωμένη
287
δούλη καθέστηκʼ οὖσʼ ἐλευθέρων ἄπο·
288
τὰ βαρβάρων γὰρ δοῦλα πάντα πλὴν ἑνός.
289
ἄγκυρα δʼ ἥ μου τὰς τύχας ὤχει μόνη,
290
πόσιν ποθʼ ἥξειν καί μʼ ἀπαλλάξειν κακῶν —
291
οὗτος τέθνηκεν, οὗτος οὐκέτʼ ἔστι δή.
292
μήτηρ δʼ ὄλωλε, καὶ φονεὺς αὐτῆς ἐγώ,
293
ἀδίκως μέν, ἀλλὰ τἄδικον τοῦτʼ ἔστʼ ἐμόν·
294
ὃ δʼ ἀγλάισμα δωμάτων ἐμοῦ τʼ ἔφυ,
295
θυγάτηρ ἄνανδρος πολιὰ παρθενεύεται·
296
τὼ τοῦ Διὸς δὲ λεγομένω Διοσκόρω
297
οὐκ ἐστόν. ἀλλὰ πάντʼ ἔχουσα δυστυχῆ
298
τοῖς πράγμασιν τέθνηκα, τοῖς δʼ ἔργοισιν οὔ.
299
τὸ δʼ ἔσχατον τοῦτʼ, εἰ μόλοιμεν ἐς πάτραν,
300
κλῄθροις ἂν εἰργοίμεσθα — τὴν ὑπʼ Ἰλίῳ
301
δοκοῦντες Ἑλένην Μενέλεώ μʼ ἐλθεῖν μέτα.
302
εἰ μὲν γὰρ ἔζη πόσις, ἀνεγνώσθημεν ἂν
303
ἐλθόντες, ἃ φανέρʼ ἦν μόνοις, ἐς ξύμβολα.
304
νῦν δʼ οὔτε τοῦτʼ ἔστʼ οὔτε μὴ σωθῇ ποτε.
305
τί δῆτʼ ἔτι ζῶ; τίνʼ ὑπολείπομαι τύχην;
306
γάμους ἑλομένη τῶν κακῶν ὑπαλλαγάς,
307
μετʼ ἀνδρὸς οἰκεῖν βαρβάρου πρὸς πλουσίαν
308
τράπεζαν ἵζουσʼ; ἀλλʼ ὅταν πόσις πικρὸς
309
ξυνῇ γυναικί, καὶ τὸ σῶμʼ ἐστιν πικρόν.
310
θανεῖν κράτιστον· πῶς θάνοιμʼ ἂν οὐ καλῶς;
311
ἀσχήμονες μὲν ἀγχόναι μετάρσιοι,
312
κἀν τοῖσι δούλοις δυσπρεπὲς νομίζεται·
313
σφαγαὶ δʼ ἔχουσιν εὐγενές τι καὶ καλόν,
314
σμικρὸν δʼ ὁ καιρὸς σάρκʼ ἀπαλλάξαι βίου.
315
ἐς γὰρ τοσοῦτον ἤλθομεν βάθος κακῶν·
316
αἱ μὲν γὰρ ἄλλαι διὰ τὸ κάλλος εὐτυχεῖς
317
γυναῖκες, ἡμᾶς δʼ αὐτὸ τοῦτʼ ἀπώλεσεν.
318
Χορός
Ἑλένη, τὸν ἐλθόνθʼ, ὅστις ἐστὶν ὁ ξένος,
319
μὴ πάντʼ ἀληθῆ δοξάσῃς εἰρηκέναι.
320
Ἑλένη
καὶ μὴν σαφῶς γʼ ἔλεξʼ ὀλωλέναι πόσιν.
321
Χορός
πόλλʼ ἂν γένοιτο καὶ διὰ ψευδῶν ἔπη.
322
Ἑλένη
καὶ τἄμπαλίν γε τῶνδʼ ἀληθείᾳ σαφῆ.
323
Χορός
ἐς ξυμφορὰν γὰρ ἀντὶ τἀγαθοῦ φέρῃ.
324
Ἑλένη
φόβος γὰρ ἐς τὸ δεῖμα περιβαλών μʼ ἄγει.
325
Χορός
πῶς δʼ εὐμενείας τοισίδʼ ἐν δόμοις ἔχεις;
326
Ἑλένη
πάντες φίλοι μοι πλὴν ὁ θηρεύων γάμους.
327
Χορός
οἶσθʼ οὖν ὃ δρᾶσον; μνήματος λιποῦσʼ ἕδραν —
328
Ἑλένη
ἐς ποῖον ἕρπεις μῦθον ἢ παραίνεσιν;
329
Χορός
ἐλθοῦσʼ ἐς οἴκους, ἣ τὰ πάντʼ ἐπίσταται,
330
τῆς ποντίας Νηρῇδος ἐκγόνου κόρης,
331
πυθοῦ πόσιν σὸν Θεονόης, εἴτʼ ἔστʼ ἔτι
332
εἴτʼ ἐκλέλοιπε φέγγος· ἐκμαθοῦσα δʼ εὖ
333
πρὸς τὰς τύχας τὸ χάρμα τοὺς γόους τʼ ἔχε.
334
πρὶν δʼ οὐδὲν ὀρθῶς εἰδέναι, τί σοι πλέον
335
λυπουμένῃ γένοιτʼ ἄν; ἀλλʼ ἐμοὶ πιθοῦ·
336
τάφον λιποῦσα τόνδε σύμμειξον κόρῃ·
337
ὅθενπερ εἴσῃ πάντα τἀληθῆ μαθεῖν
338
ἔχουσʼ ἐν οἴκοις τοῖσδε, τί βλέπεις πρόσω;
339
θέλω δὲ κἀγὼ σοὶ συνεισελθεῖν δόμους
340
καὶ συμπυθέσθαι παρθένου θεσπίσματα·
341
γυναῖκα γὰρ δὴ συμπονεῖν γυναικὶ χρή.
342
Ἑλένη
φίλαι, λόγους ἐδεξάμαν·
343
βᾶτε βᾶτε δʼ ἐς δόμους,
344
ἀγῶνας ἐντὸς οἴκων
345
ὡς πύθησθε τοὺς ἐμούς.
346
Χορός
θέλουσαν οὐ μόλις καλεῖς.
347
Ἑλένη
ἰὼ μέλεος ἁμέρα.
348
τίνʼ ἄρα τάλαινα τίνα δακρυό-
349
εντα λόγον ἀκούσομαι;
350
Χορός
μὴ πρόμαντις ἀλγέων
351
προλάμβανʼ, ὦ φίλα, γόους.
352
Ἑλένη
τί μοι πόσις μέλεος ἔτλα;
353
πότερα δέρκεται φάος
354
τέθριππά θʼ ἁλίου κέλευθά τʼ ἀστέρων,
355
ἢ ʼν νέκυσι κατὰ χθονὸς
356
τὰν χρόνιον ἔχει τύχαν;
357
Χορός
ἐς τὸ φέρτερον τίθει
358
τὸ μέλλον, ὅ τι γενήσεται.
359
Ἑλένη
σὲ γὰρ ἐκάλεσα, σὲ δὲ κατόμοσα,
360
τὸν ὑδρόεντι δόνακι χλωρὸν
361
Εὐρώταν, θανόντος
362
εἰ βάξις ἔτυμος ἀνδρὸς
363
ἅδε μοι — τί τάδʼ ἀσύνετα; —
364
φόνιον αἰώρημα
365
διὰ δέρης ὀρέξομαι,
366
ἢ ξιφοκτόνον δίωγμα
367
λαιμορρύτου σφαγᾶς
368
αὐτοσίδαρον ἔσω πελάσω διὰ σαρκὸς ἅμιλλαν,
369
θῦμα τριζύγοις θεαῖσι
370
τῷ τε σήραγγας Ἰδαί-
371
ας ἐνίζοντι Πριαμί-
372
δᾳ ποτʼ ἀμφὶ βουστάθμους. ἄλλοσʼ
373
Χορός
ἀποτροπὰ κακῶν γένοιτο,
374
τὸ δὲ σὸν εὐτυχές. ἰὼ
375
Ἑλένη
Τροία τάλαινα, διʼ
376
ἔργʼ ἄνεργʼ ὄλλυσαι μέλεά
377
τʼ ἔτλας· τὰ δʼ ἐμὰ δῶρα Κύπριδος
378
ἔτεκε πολὺ μὲν αἷμα, πολὺ
379
δὲ δάκρυον· ἄχεά τʼ ἄχεσι, δάκρυα
380
δάκρυσιν ἔλαβε, πάθεα ματέρες
381
τε παῖδας ὄλεσαν, ἀπὸ
382
δὲ παρθένοι κόμας ἔθεντο
383
σύγγονοι νεκρῶν Σκαμάνδριον ἀμφὶ
384
Φρύγιον οἶδμα. βοὰν
385
βοὰν δʼ Ἑλλὰς κελάδησε
386
κἀνοτότυξεν, ἐπὶ
387
δὲ κρατὶ χέρας ἔθηκεν, ὄνυχι
388
δʼ ἁπαλόχροα γένυν δεῦσε
389
φονίαισι πλαγαῖς. ὦ
390
μάκαρ Ἀρκαδίᾳ ποτὲ παρθένε Καλλιστοῖ, Διὸς ἃ
391
λεχέων ἐπέβας τετραβάμοσι γυίοις, ὡς
392
πολὺ ματρὸς ἐμᾶς ἔλαχες πλέον, ἁ
393
μορφᾷ θηρῶν λαχνογυίων — ὄμματι
394
λάβρῷ σχῆμα λεαίνης — ἐξαλλάξασʼ
395
ἄχθεα λύπης· ἅν
396
τέ ποτʼ Ἄρτεμις ἐξεχορεύσατο χρυσοκέρατʼ
397
ἔλαφον Μέροπος Τιτανίδα κούραν καλλοσύνας
398
ἕνεκεν· τὸ δʼ ἐμὸν δέμας ὤλεσεν
399
ὤλεσε πέργαμα Δαρδανίας ὀλομένους
400
τʼ Ἀχαιούς.
401
Μενελέως
ὦ τὰς τεθρίππους Οἰνομάῳ Πῖσαν κάτα
402
Πέλοψ ἁμίλλας ἐξαμιλληθείς ποτε,
403
εἴθʼ ὤφελες τόθʼ, ἡνίκʼ ἔρανον εἰς θεοὺς
404
πεισθεὶς ἐποίεις, ἐν θεοῖς λιπεῖν βίον,
405
πρὶν τὸν ἐμὸν Ἀτρέα πατέρα γεννῆσαί ποτε,
406
ὃς ἐξέφυσεν Ἀερόπης λέκτρων ἄπο
407
Ἀγαμέμνονʼ ἐμέ τε Μενέλεων, κλεινὸν ζυγόν·
408
πλεῖστον γὰρ οἶμαι — καὶ τόδʼ οὐ κόμπῳ λέγω —
409
στράτευμα κώπῃ διορίσαι Τροίαν ἔπι,
410
τύραννος οὐδὲν πρὸς βίαν στρατηλατῶν,
411
ἑκοῦσι δʼ ἄρξας Ἑλλάδος νεανίαις.
412
καὶ τοὺς μὲν οὐκέτʼ ὄντας ἀριθμῆσαι πάρα,
413
τοὺς δʼ ἐκ θαλάσσης ἀσμένους πεφευγότας,
414
νεκρῶν φέροντας ὀνόματʼ εἰς οἴκους πάλιν.
415
ἐγὼ δʼ ἐπʼ οἶδμα πόντιον γλαυκῆς ἁλὸς
416
τλήμων ἀλῶμαι χρόνον ὅσονπερ Ἰλίου
417
πύργους ἔπερσα, κἀς πάτραν χρῄζων μολεῖν
418
οὐκ ἀξιοῦμαι τοῦδε πρὸς θεῶν τυχεῖν.
419
Λιβύης τʼ ἐρήμους ἀξένους τʼ ἐπιδρομὰς
420
πέπλευκα πάσας· χὥταν ἐγγὺς ὦ πάτρας,
421
πάλιν μʼ ἀπωθεῖ πνεῦμα, κοὔποτʼ οὔριον
422
ἐσῆλθε λαῖφος ὥστε μʼ ἐς πάτραν μολεῖν.
423
καὶ νῦν τάλας ναυαγὸς ἀπολέσας φίλους
424
ἐξέπεσον ἐς γῆν τήνδε· ναῦς δὲ πρὸς πέτρας
425
πολλοὺς ἀριθμοὺς ἄγνυται ναυαγίων.
426
τρόπις δʼ ἐλείφθη ποικίλων ἁρμοσμάτων,
427
ἐφʼ ἧς ἐσώθην μόλις ἀνελπίστῳ τύχῃ
428
Ἑλένη τε, Τροίας ἣν ἀποσπάσας ἔχω.
429
ὄνομα δὲ χώρας ἥτις ἥδε καὶ λεὼς
430
οὐκ οἶδα· ὄχλον γὰρ ἐσπεσεῖν ᾐσχυνόμην
431
ὥσθʼ ἱστορῆσαι, τὰς ἐμὰς δυσχλαινίας
432
κρύπτων ὑπʼ αἰδοῦς τῆς τύχης. ὅταν δʼ ἀνὴρ
433
πράξῃ κακῶς ὑψηλός, εἰς ἀηθίαν
434
πίπτει κακίω τοῦ πάλαι δυσδαίμονος.
435
χρεία δὲ τείρει μʼ· οὔτε γὰρ σῖτος πάρα
436
οὔτʼ ἀμφὶ χρῶτʼ ἐσθῆτες· αὐτὰ δʼ εἰκάσαι
437
πάρεστι ναὸς ἐκβόλοις ἃ ἀμπίσχομαι.
438
πέπλους δὲ τοὺς πρὶν λαμπρά τʼ ἀμφιβλήματα
439
χλιδάς τε πόντος ἥρπασʼ· ἐν δʼ ἄντρου μυχοῖς
440
κρύψας γυναῖκα τὴν κακῶν πάντων ἐμοὶ
441
ἄρξασαν ἥκω τούς τε περιλελειμμένους
442
φίλων φυλάσσειν τἄμʼ ἀναγκάσας λέχη.
443
μόνος δὲ νοστῶ, τοῖς ἐκεῖ ζητῶν φίλοις
444
τὰ πρόσφορʼ ἤν πως ἐξερευνήσας λάβω.
445
ἰδὼν δὲ δῶμα περιφερὲς θριγκοῖς τόδε
446
πύλας τε σεμνὰς ἀνδρὸς ὀλβίου τινός,
447
προσῆλθον· ἐλπὶς δʼ ἔκ γε πλουσίων δόμων
448
λαβεῖν τι ναύταις· ἐκ δὲ μὴ ἐχόντων βίον —
449
οὐδʼ εἰ θέλοιεν, ὠφελεῖν ἔχοιεν ἄν.
450
ὠή· τίς ἂν πυλωρὸς ἐκ δόμων μόλοι,
451
ὅστις διαγγείλειε τἄμʼ ἔσω κακά; τίς
452
Γραῦς
πρὸς πύλαισιν; οὐκ ἀπαλλάξῃ δόμων καὶ
453
μὴ πρὸς αὐλείοισιν ἑστηκὼς πύλαις ὄχλον
454
παρέξεις δεσπόταις; ἢ κατθανῇ Ἕλλην
455
πεφυκώς, οἷσιν οὐκ ἐπιστροφαί. ὦ
456
Μενελέως
γραῖα, ταὐτὰ ταῦτʼ ἔπη κἄλλως λέγειν ἔξεστι,
457
πείσομαι γάρ· ἀλλʼ ἄνες λόγον. ἄπελθʼ·
458
Γραῦς
ἐμοὶ γὰρ τοῦτο πρόσκειται, ξένε, μηδένα
459
πελάζειν τοισίδʼ Ἑλλήνων δόμοις. ἆ·
460
Μενελέως
μὴ προσείλει χεῖρα μηδʼ ὤθει βίᾳ. πείθῃ
461
Γραῦς
γὰρ οὐδὲν ὧν λέγω, σὺ δʼ αἴτιος. ἄγγειλον
462
Μενελέως
εἴσω δεσπόταισι τοῖσι σοῖς πικρῶς
463
Γραῦς
ἄρʼ οἶμαί γʼ ἀγγελεῖν τοὺς σοὺς λόγους. ναυαγὸς
464
Μενελέως
ἥκω ξένος, ἀσύλητον γένος. οἶκον
465
Γραῦς
πρὸς ἄλλον νύν τινʼ ἀντὶ τοῦδʼ ἴθι. οὔκ,
466
Μενελέως
ἀλλʼ ἔσω πάρειμι· καὶ σύ μοι πιθοῦ. ὀχληρὸς
467
Γραῦς
ἴσθʼ ὤν· καὶ τάχʼ ὠσθήσῃ βίᾳ. αἰαῖ·
468
Μενελέως
τὰ κλεινὰ ποῦ ʼστί μοι στρατεύματα; οὐκοῦν
469
Γραῦς
ἐκεῖ που σεμνὸς ἦσθʼ, οὐκ ἐνθάδε. ὦ
470
Μενελέως
δαῖμον, ὡς ἀνάξιʼ ἠτιμώμεθα. τί
471
Γραῦς
βλέφαρα τέγγεις δάκρυσι; πρὸς τίνʼ οἰκτρὸς εἶ; πρὸς
472
Μενελέως
τὰς πάροιθεν συμφορὰς εὐδαίμονας. οὔκουν
473
Γραῦς
ἀπελθὼν δάκρυα σοῖς δώσεις φίλοις; τίς
474
Μενελέως
δʼ ἥδε χώρα; τοῦ δὲ βασίλειοι δόμοι; Πρωτεὺς
475
Γραῦς
τάδʼ οἰκεῖ δώματʼ, Αἴγυπτος δὲ γῆ. Αἴγυπτος;
476
Μενελέως
ὦ δύστηνος, οἷ πέπλευκʼ ἄρα. τί
477
Γραῦς
δὴ τὸ Νείλου μεμπτόν ἐστί σοι γάνος; οὐ
478
Μενελέως
τοῦτʼ ἐμέμφθην· τὰς ἐμὰς στένω τύχας. πολλοὶ
479
Γραῦς
κακῶς πράσσουσιν, οὐ σὺ δὴ μόνος. ἔστʼ
480
Μενελέως
οὖν ἐν οἴκοις ὅντινʼ ὀνομάζεις ἄναξ; τόδʼ
481
Γραῦς
ἐστὶν αὐτοῦ μνῆμα, παῖς δʼ ἄρχει χθονός. ποῦ
482
Μενελέως
δῆτʼ ἂν εἴη; πότερον ἐκτὸς ἢ ʼν δόμοις; οὐκ
483
Γραῦς
ἔνδον· Ἕλλησιν δὲ πολεμιώτατος. τίνʼ
484
Μενελέως
αἰτίαν σχὼν ἧς ἐπηυρόμην ἐγώ; Ἑλένη
485
Γραῦς
κατʼ οἴκους ἐστὶ τούσδʼ ἡ τοῦ Διός. πῶς
486
Μενελέως
φῄς; τίνʼ εἶπας μῦθον; αὖθίς μοι φράσον. ἡ
487
Γραῦς
Τυνδαρὶς παῖς, ἣ κατὰ Σπάρτην ποτʼ ἦν. πόθεν
488
Μενελέως
μολοῦσα; τίνα τὸ πρᾶγμʼ ἔχει λόγον; Λακεδαίμονος
489
Γραῦς
γῆς δεῦρο νοστήσασʼ ἄπο. πότε;
490
Μενελέως
οὔ τί που λελῄσμεθʼ ἐξ ἄντρων λέχος; πρὶν
491
Γραῦς
τοὺς Ἀχαιούς, ὦ ξένʼ, ἐς Τροίαν μολεῖν. ἀλλʼ
492
ἕρπʼ ἀπʼ οἴκων· ἔστι γάρ τις ἐν δόμοις τύχη,
493
τύραννος ᾗ ταράσσεται δόμος. καιρὸν
494
γὰρ οὐδένʼ ἦλθες· ἢν δὲ δεσπότης λάβῃ
495
σε, θάνατος ξένιά σοι γενήσεται. εὔνους
496
γάρ εἰμʼ Ἕλλησιν, οὐχ ὅσον πικροὺς λόγους
497
ἔδωκα δεσπότην φοβουμένη.
498
Μενελέως
τί φῶ; τί λέξω; συμφορὰς γὰρ ἀθλίας
499
ἐκ τῶν πάροιθεν τὰς παρεστώσας κλύω,
500
εἰ τὴν μὲν αἱρεθεῖσαν ἐκ Τροίας ἄγων
501
ἥκω δάμαρτα καὶ κατʼ ἄντρα σῴζεται,
502
ὄνομα δὲ ταὐτὸν τῆς ἐμῆς ἔχουσά τις
503
δάμαρτος ἄλλη τοισίδʼ ἐνναίει δόμοις.
504
Διὸς δʼ ἔλεξε παῖδά νιν πεφυκέναι.
505
ἀλλʼ ἦ τις ἔστι Ζηνὸς ὄνομʼ ἔχων ἀνὴρ
506
Νείλου παρʼ ὄχθας; εἷς γὰρ ὅ γε κατʼ οὐρανόν.
507
Σπάρτη δὲ ποῦ γῆς ἐστι πλὴν ἵνα ῥοαὶ
508
τοῦ καλλιδόνακός εἰσιν Εὐρώτα μόνον;
509
ἁπλοῦν δὲ Τυνδάρειον ὄνομα κλῄζεται.
510
Λακεδαίμονος δὲ γαῖα τίς ξυνώνυμος
511
Τροίας τε; ἐγὼ μὲν οὐκ ἔχω τί χρὴ λέγειν.
512
πολλοὶ γάρ, ὡς εἴξασιν, ἐν πολλῇ χθονὶ
513
ὀνόματα ταὔτʼ ἔχουσι καὶ πόλις πόλει
514
γυνὴ γυναικί τʼ· οὐδὲν οὖν θαυμαστέον.
515
οὐδʼ αὖ τὸ δεινὸν προσπόλου φευξούμεθα·
516
ἀνὴρ γὰρ οὐδεὶς ὧδε βάρβαρος φρένας,
517
ὃς ὄνομʼ ἀκούσας τοὐμὸν οὐ δώσει βοράν.
518
κλεινὸν τὸ Τροίας πῦρ ἐγώ θʼ ὃς ἧψά νιν,
519
Μενέλαος, οὐκ ἄγνωστος ἐν πάσῃ χθονί.
520
δόμων ἄνακτα προσμενῶ· δισσὰς δέ μοι
521
ἔχει φυλάξεις· ἢν μὲν ὠμόφρων τις ᾖ,
522
κρύψας ἐμαυτὸν εἶμι πρὸς ναυάγια·
523
ἢν δʼ ἐνδιδῷ τι μαλθακόν, τὰ πρόσφορα
524
τῆς νῦν παρούσης συμφορᾶς αἰτήσομαι.
525
κακῶν μὲν ἡμῖν ἔσχατον τοῖς ἀθλίοις,
526
ἄλλους τυράννους αὐτὸν ὄντα βασιλέα
527
βίον προσαιτεῖν· ἀλλʼ ἀναγκαίως ἔχει.
528
λόγος γάρ ἐστιν οὐκ ἐμός, σοφὸν δʼ ἔπος,
529
δεινῆς ἀνάγκης οὐδὲν ἰσχύειν πλέον.
530
Χορός
ἤκουσα τᾶς θεσπιῳδοῦ κόρας,
531
ἃ χρῄζουσʼ ἐφάνη τυράννοις
532
δόμοις, ὡς Μενέλαος οὔ-
533
πω μελαμφαὲς οἴχεται
534
διʼ ἔρεβος χθονὶ κρυφθείς,
535
ἀλλʼ ἔτι κατʼ οἶδμʼ ἅλιον
536
τρυχόμενος οὔπω λιμένων
537
ψαύσειεν πατρίας γᾶς,
538
ἀλατείᾳ βιότου
539
ταλαίφρων, ἄφιλος φίλων,
540
παντοδαπᾶς ἐπὶ γᾶς πόδα
541
χριμπτόμενος εἰναλίῳ
542
κώπᾳ Τρῳάδος ἐκ γᾶς. ἥδʼ
543
Ἑλένη
αὖ τάφου τοῦδʼ εἰς ἕδρας ἐγὼ πάλιν στείχω,
544
μαθοῦσα Θεονόης φίλους λόγους, ἣ
545
πάντʼ ἀληθῶς οἶδε· φησὶ δʼ ἐν φάει πόσιν
546
τὸν ἁμὸν ζῶντα φέγγος εἰσορᾶν, πορθμοὺς
547
δʼ ἀλᾶσθαι μυρίους πεπλωκότα ἐκεῖσε
548
κἀκεῖσʼ οὐδʼ ἀγύμναστον πλάνοις, ἥξειν
549
δʼ ὅταν δὴ πημάτων λάβῃ τέλος. ἓν
550
δʼ οὐκ ἔλεξεν, εἰ μολὼν σωθήσεται. ἐγὼ
551
δʼ ἀπέστην τοῦτʼ ἐρωτῆσαι σαφῶς, ἡσθεῖσʼ
552
ἐπεί νιν εἶπέ μοι σεσῳσμένον. ἐγγὺς
553
δέ νίν που τῆσδʼ ἔφασκʼ εἶναι χθονός, ναυαγὸν
554
ἐκπεσόντα σὺν παύροις φίλοις. ὤμοι,
555
πόθʼ ἥξεις; ὡς ποθεινὸς ἂν μόλοις. ἔα,
556
τίς οὗτος; οὔ τί που κρυπτεύομαι Πρωτέως
557
ἀσέπτου παιδὸς ἐκ βουλευμάτων; οὐχ
558
ὡς δρομαία πῶλος ἢ Βάκχη θεοῦ τάφῳ
559
ξυνάψω κῶλον; ἄγριος δέ τις μορφὴν
560
ὅδʼ ἐστίν, ὅς με θηρᾶται λαβεῖν. σὲ
561
Μενελέως
τὴν ὄρεγμα δεινὸν ἡμιλλημένην τύμβου
562
ʼπὶ κρηπῖδʼ ἐμπύρους τʼ ὀρθοστάτας, μεῖνον·
563
τί φεύγεις; ὡς δέμας δείξασα σὸν ἔκπληξιν
564
ἡμῖν ἀφασίαν τε προστίθης. ἀδικούμεθʼ,
565
Ἑλένη
ὦ γυναῖκες· εἰργόμεσθα γὰρ τάφου
566
πρὸς ἀνδρὸς τοῦδε, καί μʼ ἑλὼν θέλει δοῦναι
567
τυράννοις ὧν ἐφεύγομεν γάμους. οὐ
568
Μενελέως
κλῶπές ἐσμεν, οὐχ ὑπηρέται κακῶν. καὶ
569
Ἑλένη
μὴν στολήν γʼ ἄμορφον ἀμφὶ σῶμʼ ἔχεις. στῆσον,
570
Μενελέως
φόβου μεθεῖσα, λαιψηρὸν πόδα. ἵστημʼ,
571
Ἑλένη
ἐπεί γε τοῦδʼ ἐφάπτομαι τόπου. τίς
572
Μενελέως
εἶ; τίνʼ ὄψιν σήν, γύναι, προσδέρκομαι; σὺ
573
Ἑλένη
δʼ εἶ τίς; αὑτὸς γὰρ σὲ κἄμʼ ἔχει λόγος. οὐπώποτʼ
574
Μενελέως
εἶδον προσφερέστερον δέμας. ὦ
575
Ἑλένη
θεοί· θεὸς γὰρ καὶ τὸ γιγνώσκειν φίλους. Ἑλληνὶς
576
Μενελέως
εἶ τις ἢ ἐπιχωρία γυνή; Ἑλληνίς·
577
Ἑλένη
ἀλλὰ καὶ τὸ σὸν θέλω μαθεῖν. Ἑλένῃ
578
Μενελέως
σʼ ὁμοίαν δὴ μάλιστʼ εἶδον, γύναι. ἐγὼ
579
Ἑλένη
δὲ Μενέλεῴ γε σέ· οὐδʼ ἔχω τί φῶ. ἔγνως
580
Μενελέως
γὰρ ὀρθῶς ἄνδρα δυστυχέστατον. ὦ
581
Ἑλένη
χρόνιος ἐλθὼν σῆς δάμαρτος ἐς χέρας. ποίας
582
Μενελέως
δάμαρτος; μὴ θίγῃς ἐμῶν πέπλων. ἥν
583
Ἑλένη
σοι δίδωσι Τυνδάρεως, ἐμὸς πατήρ. ὦ
584
Μενελέως
φωσφόρʼ Ἑκάτη, πέμπε φάσματʼ εὐμενῆ. οὐ
585
Ἑλένη
νυκτίφαντον πρόπολον Ἐνοδίας μʼ ὁρᾷς. οὐ
586
Μενελέως
μὴν γυναικῶν γʼ εἷς δυοῖν ἔφυν πόσις. ποίων
587
Ἑλένη
δὲ λέκτρων δεσπότης ἄλλων ἔφυς; ἣν
588
Μενελέως
ἄντρα κεύθει κἀκ Φρυγῶν κομίζομαι. οὐκ
589
Ἑλένη
ἔστιν ἄλλη σή τις ἀντʼ ἐμοῦ γυνή. οὔ
590
Μενελέως
που φρονῶ μὲν εὖ, τὸ δʼ ὄμμα μου νοσεῖ; οὐ
591
Ἑλένη
γάρ με λεύσσων σὴν δάμαρθʼ ὁρᾶν δοκεῖς; τὸ
592
Μενελέως
σῶμʼ ὅμοιον, τὸ δὲ σαφές μʼ ἀποστερεῖ. σκέψαι·
593
Ἑλένη
τί σοὐνδεῖ; τίς δὲ σοῦ σοφώτερος; ἔοικας·
594
Μενελέως
οὔτοι τοῦτό γʼ ἐξαρνήσομαι. τίς
595
Ἑλένη
οὖν διδάξει σʼ ἄλλος ἢ τὰ σʼ ὄμματα; ἐκεῖ
596
Μενελέως
νοσοῦμεν, ὅτι δάμαρτʼ ἄλλην ἔχω. οὐκ
597
Ἑλένη
ἦλθον ἐς γῆν Τρῳάδʼ, ἀλλʼ εἴδωλον ἦν. καὶ
598
Μενελέως
τίς βλέποντα σώματʼ ἐξεργάζεται; αἰθήρ,
599
Ἑλένη
ὅθεν σὺ θεοπόνητʼ ἔχεις λέχη. τίνος
600
Μενελέως
πλάσαντος θεῶν; ἄελπτα γὰρ λέγεις. Ἥρας,
601
Ἑλένη
διάλλαγμʼ, ὡς Πάρις με μὴ λάβοι. πῶς
602
Μενελέως
οὖν ἂν ἐνθάδʼ ἦσθά τʼ ἐν Τροίᾳ θʼ ἅμα; τοὔνομα
603
Ἑλένη
γένοιτʼ ἂν πολλαχοῦ, τὸ σῶμα δʼ οὔ. μέθες
604
Μενελέως
με, λύπης ἅλις ἔχων ἐλήλυθα. λείψεις
605
Ἑλένη
γὰρ ἡμᾶς, τὰ δὲ κένʼ ἐξάξεις λέχη; καὶ
606
Μενελέως
χαῖρέ γʼ, Ἑλένῃ προσφερὴς ὁθούνεκʼ εἶ. ἀπωλόμην·
607
Ἑλένη
λαβοῦσά σʼ οὐχ ἕξω πόσιν. τοὐκεῖ
608
Μενελέως
με μέγεθος τῶν πόνων πείθει, σὺ δʼ οὔ. οἲ
609
Ἑλένη
ἐγώ· τίς ἡμῶν ἐγένετʼ ἀθλιωτέρα; οἱ
610
φίλτατοι λείπουσί μʼ οὐδʼ ἀφίξομαι Ἕλληνας
611
οὐδὲ πατρίδα τὴν ἐμήν ποτε. Μενέλαε,
612
Ἄγγελος
μαστεύων σε κιγχάνω μόλις πᾶσαν
613
πλανηθεὶς τήνδε βάρβαρον χθόνα, πεμφθεὶς
614
ἑταίρων τῶν λελειμμένων ὕπο. τί
615
Μενελέως
δʼ ἔστιν; οὔ που βαρβάρων συλᾶσθʼ ὕπο; θαῦμʼ
616
Ἄγγελος
ἔστʼ, ἔλασσον τοὔνομʼ ἢ τὸ πρᾶγμʼ ἔχον. λέγʼ·
617
Μενελέως
ὡς φέρεις τι τῇδε τῇ σπουδῇ νέον. λέγω
618
Ἄγγελος
πόνους σε μυρίους τλῆναι μάτην. παλαιὰ
619
Μενελέως
θρηνεῖς πήματʼ· ἀγγέλλεις δὲ τί; βέβηκεν
620
Ἄγγελος
ἄλοχος σὴ πρὸς αἰθέρος πτυχὰς ἀρθεῖσʼ
621
ἄφαντος· οὐρανῷ δὲ κρύπτεται λιποῦσα
622
σεμνὸν ἄντρον οὗ σφʼ ἐσῴζομεν, τοσόνδε
623
λέξασʼ· ὦ ταλαίπωροι Φρύγες πάντες
624
τʼ Ἀχαιοί, διʼ ἔμʼ ἐπὶ Σκαμανδρίοις ἀκταῖσιν
625
Ἥρας μηχαναῖς ἐθνῄσκετε, δοκοῦντες
626
Ἑλένην οὐκ ἔχοντʼ ἔχειν Πάριν. ἐγὼ
627
δʼ, ἐπειδὴ χρόνον ἔμεινʼ ὅσον με χρῆν, τὸ
628
μόρσιμον σῴσασα, πατέρʼ ἐς οὐρανὸν ἄπειμι·
629
φήμας δʼ ἡ τάλαινα Τυνδαρὶς ἄλλως
630
κακὰς ἤκουσεν οὐδὲν αἰτία. ὦ
631
χαῖρε, Λήδας θύγατερ, ἐνθάδʼ ἦσθʼ ἄρα; ἐγὼ
632
δέ σʼ ἄστρων ὡς βεβηκυῖαν μυχοὺς ἤγγελλον
633
εἰδὼς οὐδὲν ὡς ὑπόπτερον δέμας
634
φοροίης. οὐκ ἐῶ σε κερτομεῖν ἡμᾶς
635
τόδʼ αὖθις, ὡς ἄδην ἐν Ἰλίῳ πόνους
636
παρεῖχες σῷ πόσει καὶ συμμάχοις. τοῦτʼ
637
Μενελέως
ἔστʼ ἐκεῖνο· ξυμβεβᾶσιν οἱ λόγοι οἱ
638
τῆσδʼ ἀληθεῖς. ὦ ποθεινὸς ἡμέρα, ἥ
639
σʼ εἰς ἐμὰς ἔδωκεν ὠλένας λαβεῖν. ὦ
640
Ἑλένη
φίλτατʼ ἀνδρῶν Μενέλεως, ὁ μὲν χρόνος παλαιός,
641
ἡ δὲ τέρψις ἀρτίως πάρα. ἔλαβον
642
ἀσμένα πόσιν ἐμόν, φίλαι, περί
643
τʼ ἐπέτασα χέρα φίλιον
644
ἐν μακρᾷ φλογὶ φαεσφόρῳ. κἀγὼ
645
Μενελέως
σέ· πολλοὺς δʼ ἐν μέσῳ λόγους ἔχων οὐκ
646
οἶδʼ ὁποίου πρῶτον ἄρξωμαι τὰ νῦν. γέγηθα,
647
Ἑλένη
κρατὶ δʼ ὀρθίους ἐθείρας ἀνεπτέρωκα
648
καὶ δάκρυ σταλάσσω, περὶ
649
δὲ γυῖα χέρας ἔβαλον, ἡδονάν, ὦ
650
πόσις, ὡς λάβω. ὦ
651
Μενελέως
φιλτάτη πρόσοψις, οὐκ ἐμέμφθην· ἔχω
652
τὰ τῆς Διός τε λέκτρα Λήδας θʼ, ἃν
653
ὑπὸ λαμπάδων κόροι λεύκιπποι ξυνομαίμονες
654
ὤλβισαν ὤλβισαν τὸ
655
πρόσθεν, ἐκ δόμων δὲ νοσφίσας σʼ ἐμοῦ πρὸς
656
ἄλλαν ἐλαύνει θεὸς
657
συμφορὰν τᾶσδε κρείσσω. τὸ
658
κακὸν δʼ ἀγαθὸν σέ τε κἀμὲ συνάγαγε, πόσιν χρόνιον,
659
ἀλλʼ ὅμως ὀναίμαν τύχας. ὄναιο
660
Χορός
δῆτα. ταὐτὰ δὴ ξυνεύχομαι· δυοῖν
661
γὰρ ὄντοιν οὐχ ὃ μὲν τλήμων, ὃ δʼ οὔ. φίλαι
662
Ἑλένη
φίλαι, τὰ πάρος οὐκέτι στένομεν
663
οὐδʼ ἀλγῶ. πόσιν
664
ἐμὸν ἔχομεν ἔχομεν, ὃν ἔμενον ἔμενον
665
ἐκ Τροίας πολυετῆ μολεῖν. ἔχεις,
666
Μενελέως
ἐγώ τε σέ· ἡλίους δὲ μυρίους μόλις
667
διελθὼν ᾐσθόμην τὰ τῆς θεοῦ. ἐμὰ
668
δὲ χαρμονὰ δάκρυα· πλέον ἔχει χάριτος
669
ἢ λύπας. τί
670
Ἑλένη
φῶ; τίς ἂν τάδʼ ἤλπισεν βροτῶν ποτε; ἀδόκητον
671
ἔχω σε πρὸς στέρνοις. κἀγὼ
672
Μενελέως
σὲ τὴν δοκοῦσαν Ἰδαίαν πόλιν μολεῖν
673
Ἰλίου τε μελέους πύργους. πρὸς
674
θεῶν, δόμων πῶς τῶν ἐμῶν ἀπεστάλης; ἒ
675
Ἑλένη
ἔ· πικρὰς ἐς ἀρχὰς βαίνεις, ἒ
676
ἔ· πικρὰν δʼ ἐρευνᾷς φάτιν. λέγʼ·
677
Μενελέως
ὡς ἀκουστὰ πάντα δῶρα δαιμόνων. ἀπέπτυσα
678
Ἑλένη
μὲν λόγον, οἷον οἷον ἐσοίσομαι. ὅμως
679
Μενελέως
δὲ λέξον· ἡδύ τοι μόχθων κλύειν. οὐκ
680
Ἑλένη
ἐπὶ βαρβάρου λέκτρα νεανία πετομένας
681
κώπας, πετομένου
682
δʼ ἔρωτος ἀδίκων γάμων τίς
683
Μενελέως
γάρ σε δαίμων ἢ πότμος συλᾷ πάτρας; ὁ
684
Ἑλένη
Διὸς ὁ Διός, ὦ πόσι, παῖς μʼ ἐπέλασεν
685
Νείλῳ. θαυμαστά·
686
Μενελέως
τοῦ πέμψαντος; ὦ δεινοὶ λόγοι. κατεδάκρυσα
687
Ἑλένη
καὶ βλέφαρον ὑγραίνω δάκρυσιν·
688
ἁ Διός μʼ ἄλοχος ὤλεσεν. Ἥρα;
689
Μενελέως
τί νῷν χρῄζουσα προσθεῖναι κακόν; ὤμοι
690
Ἑλένη
ἐμῶν δεινῶν, λουτρῶν καὶ κρηνῶν, ἵνα
691
θεαὶ μορφὰν ἐφαίδρυναν,
692
ἔνθεν ἔμολεν κρίσις. τὰ
693
Μενελέως
δʼ ἐς κρίσιν σοι τῶνδʼ ἔθηχʼ Ἥρα κακῶν; Πάριν
694
Ἑλένη
ὡς ἀφέλοιτο — πῶς;
695
Μενελέως
αὔδα. Κύπρις
696
Ἑλένη
ᾧ μʼ ἐπένευσεν — ὦ
697
Μενελέως
τλᾶμον. τλάμων,
698
Ἑλένη
τλάμων· ὧδʼ ἐπέλασʼ Αἰγύπτῳ. εἶτʼ
699
Μενελέως
ἀντέδωκʼ εἴδωλον, ὡς σέθεν κλύω.
700
Ἑλένη
τὰ δὲ σὰ κατὰ μέλαθρα πάθεα πάθεα, μᾶ-
701
τερ, οἲ ʼγώ. τί
702
Μενελέως
φῄς; οὐκ
703
Ἑλένη
ἔστι μάτηρ· ἀγχόνιον δὲ βρόχον διʼ
704
ἐμὰν κατεδήσατο δυσγάμου αἰσχύναν. ὤμοι·
705
Μενελέως
θυγατρὸς δʼ Ἑρμιόνης ἔστιν βίος; ἄγαμος
706
Ἑλένη
ἄτεκνος, ὦ πόσι, καταστένει γάμον
707
ἄγαμον ἐμόν. ὦ
708
Μενελέως
πᾶν κατʼ ἄκρας δῶμʼ ἐμὸν πέρσας Πάρις, τάδε
709
καὶ σὲ διώλεσε μυριάδας τε χαλκεόπλων
710
Δαναῶν. ἐμὲ
711
Ἑλένη
δὲ πατρίδος ἄπο κακόποτμον ἀραίαν ἔβαλε
712
θεὸς ἀπό τε πόλεος ἀπό τε σέθεν, ὅτε
713
μέλαθρα λέχεά τʼ ἔλιπον — οὐ λιποῦσʼ ἐπʼ
714
αἰσχροῖς γάμοις. εἰ
715
Χορός
καὶ τὰ λοιπὰ τῆς τύχης εὐδαίμονος τύχοιτε,
716
πρὸς τὰ πρόσθεν ἀρκέσειεν ἄν. Μενέλαε,
717
Ἄγγελος
κἀμοὶ πρόσδοτον τῆς ἡδονῆς, ἣν
718
μανθάνω μὲν καὐτός, οὐ σαφῶς δʼ ἔχω. ἀλλʼ,
719
Μενελέως
ὦ γεραιέ, καὶ σὺ κοινώνει λόγων. οὐχ
720
Ἄγγελος
ἥδε μόχθων τῶν ἐν Ἰλίῳ βραβεύς; οὐχ
721
Μενελέως
ἥδε, πρὸς θεῶν δʼ ἦμεν ἠπατημένοι, νεφέλης
722
ἄγαλμʼ ἔχοντες ἐν χεροῖν λυγρόν. τί
723
Ἄγγελος
φῄς; νεφέλης
724
ἄρʼ ἄλλως εἴχομεν πόνους πέρι; Ἥρας
725
Μενελέως
τάδʼ ἔργα καὶ θεῶν τρισσῶν ἔρις. ἡ
726
Ἄγγελος
δʼ οὖσʼ ἀληθῶς ἐστιν ἥδε σὴ δάμαρ; αὕτη·
727
Μενελέως
λόγοις δʼ ἐμοῖσι πίστευσον τάδε. ὦ
728
Ἄγγελος
θύγατερ, ὁ θεὸς ὡς ἔφυ τι ποικίλον καὶ
729
δυστέκμαρτον. εὖ δέ πως πάντα στρέφει ἐκεῖσε
730
κἀκεῖσʼ ἀναφέρων· ὃ μὲν πονεῖ, ὃ
731
δʼ οὐ πονήσας αὖθις ὄλλυται κακῶς, βέβαιον
732
οὐδὲν τῆς ἀεὶ τύχης ἔχων. σὺ
733
γὰρ πόσις τε σὸς πόνων μετέσχετε, σὺ
734
μὲν λόγοισιν, ὃ δὲ δορὸς προθυμίᾳ. σπεύδων
735
δʼ ὅτʼ ἔσπευδʼ οὐδὲν εἶχε· νῦν δʼ ἔχει αὐτόματα
736
πράξας τἀγάθʼ εὐτυχέστατα. οὐκ
737
ἄρα γέροντα πατέρα καὶ Διοσκόρω ᾔσχυνας,
738
οὐδʼ ἔδρασας οἷα κλῄζεται. νῦν
739
ἀνανεοῦμαι τὸν σὸν ὑμέναιον πάλιν καὶ
740
λαμπάδων μεμνήμεθʼ ἃς τετραόροις ἵπποις
741
τροχάζων παρέφερον· σὺ δʼ ἐν δίφροις ξὺν
742
τῷδε νύμφη δῶμʼ ἔλειπες ὄλβιον. κακὸς
743
γὰρ ὅστις μὴ σέβει τὰ δεσποτῶν καὶ
744
ξυγγέγηθε καὶ συνωδίνει κακοῖς. ἐγὼ
745
μὲν εἴην, κεἰ πέφυχʼ ὅμως λάτρις, ἐν
746
τοῖσι γενναίοισιν ἠριθμημένος δούλοισι,
747
τοὔνομʼ οὐκ ἔχων ἐλεύθερον, τὸν
748
νοῦν δέ· κρεῖσσον γὰρ τόδʼ ἢ δυοῖν κακοῖν ἕνʼ
749
ὄντα χρῆσθαι, τὰς φρένας τʼ ἔχειν κακὰς ἄλλων
750
τʼ ἀκούειν δοῦλον ὄντα τῶν πέλας.
751
Μενελέως
ἄγʼ, ὦ γεραιέ, πολλὰ μὲν παρʼ ἀσπίδα
752
μοχθήματʼ ἐξέπλησας ἐκπονῶν ἐμοί,
753
καὶ νῦν μετασχὼν τῆς ἐμῆς εὐπραξίας
754
ἄγγειλον ἐλθὼν τοῖς λελειμμένοις φίλοις
755
τάδʼ ὡς ἔχονθʼ ηὕρηκας οἷ τʼ ἐσμὲν τύχης,
756
μένειν τʼ ἐπʼ ἀκταῖς τούς τʼ ἐμοὺς καραδοκεῖν
757
ἀγῶνας οἳ μένουσί μʼ, ὡς ἐλπίζομεν,
758
κεἰ τήνδε πως δυναίμεθʼ ἐκκλέψαι χθονός,
759
φρουρεῖν ὅπως ἂν εἰς ἓν ἐλθόντες τύχης
760
ἐκ βαρβάρων σωθῶμεν, ἢν δυνώμεθα. ἔσται
761
Ἄγγελος
τάδʼ, ὦναξ. ἀλλά τοι τὰ μάντεων ἐσεῖδον
762
ὡς φαῦλʼ ἐστὶ καὶ ψευδῶν πλέα. οὐδʼ
763
ἦν ἄρʼ ὑγιὲς οὐδὲν ἐμπύρου φλογὸς οὐδὲ
764
πτερωτῶν φθέγματʼ· εὔηθες δέ τοι τὸ
765
καὶ δοκεῖν ὄρνιθας ὠφελεῖν βροτούς. Κάλχας
766
γὰρ οὐκ εἶπʼ οὐδʼ ἐσήμηνε στρατῷ νεφέλης
767
ὑπερθνῄσκοντας εἰσορῶν φίλους οὐδʼ
768
Ἕλενος, ἀλλὰ πόλις ἀνηρπάσθη μάτην. εἴποις
769
ἄν· οὕνεχʼ ὁ θεὸς οὐκ ἠβούλετο; τί
770
δῆτα μαντευόμεθα; τοῖς θεοῖσι χρὴ θύοντας
771
αἰτεῖν ἀγαθά, μαντείας δʼ ἐᾶν· βίου
772
γὰρ ἄλλως δέλεαρ ηὑρέθη τόδε, κοὐδεὶς
773
ἐπλούτησʼ ἐμπύροισιν ἀργὸς ὤν· γνώμη
774
δʼ ἀρίστη μάντις ἥ τʼ εὐβουλία. ἐς
775
Χορός
ταὐτὸ κἀμοὶ δόξα μαντειῶν πέρι χωρεῖ
776
γέροντι· τοὺς θεοὺς ἔχων τις ἂν φίλους
777
ἀρίστην μαντικὴν ἔχοι δόμοις. εἶἑν·
778
Ἑλένη
τὰ μὲν δὴ δεῦρʼ ἀεὶ καλῶς ἔχει. ὅπως
779
δʼ ἐσώθης, ὦ τάλας, Τροίας ἄπο, κέρδος
780
μὲν οὐδὲν εἰδέναι, πόθος δέ τις τὰ
781
τῶν φίλων φίλοισιν αἰσθέσθαι κακά. ἦ
782
Μενελέως
πόλλʼ ἀνήρου μʼ ἑνὶ λόγῳ μιᾷ θʼ ὁδῷ. τί
783
σοι λέγοιμʼ ἂν τὰς ἐν Αἰγαίῳ φθορὰς τὰ
784
Ναυπλίου τʼ Εὐβοικὰ πυρπολήματα Κρήτην
785
τε Λιβύης θʼ ἃς ἐπεστράφην πόλεις, σκοπιάς
786
τε Περσέως; οὐ γὰρ ἐμπλήσαιμί σʼ ἂν μύθων,
787
λέγων τʼ ἄν σοι κάκʼ ἀλγοίην ἔτι, πάσχων
788
τʼ ἔκαμνον· δὶς δὲ λυπηθεῖμεν ἄν. κάλλιον
789
Ἑλένη
εἶπας ἤ σʼ ἀνηρόμην ἐγώ. ἓν
790
δʼ εἰπὲ πάντα παραλιπών, πόσον χρόνον πόντου
791
ʼπὶ νώτοις ἅλιον ἐφθείρου πλάνον; ἐν
792
Μενελέως
ναυσὶν ὢν πρὸς τοῖσιν ἐν Τροίᾳ δέκα ἔτεσι
793
διῆλθον ἑπτὰ περιδρομὰς ἐτῶν. φεῦ
794
Ἑλένη
φεῦ· μακρόν γʼ ἔλεξας, ὦ τάλας, χρόνον σωθεὶς
795
δʼ ἐκεῖθεν ἐνθάδʼ ἦλθες ἐς σφαγάς. πῶς
796
Μενελέως
φῄς; τί λέξεις; ὥς μʼ ἀπώλεσας, γύναι. φεῦγʼ
797
Ἑλένη
ὡς τάχιστα τῆσδʼ ἀπαλλαχθεὶς χθονός. θανῇ
798
πρὸς ἀνδρὸς οὗ τάδʼ ἐστὶ δώματα. τί
799
Μενελέως
χρῆμα δράσας ἄξιον τῆς συμφορᾶς; ἥκεις
800
Ἑλένη
ἄελπτος ἐμποδὼν ἐμοῖς γάμοις. ἦ
801
Μενελέως
γὰρ γαμεῖν τις τἄμʼ ἐβουλήθη λέχη; ὕβριν
802
Ἑλένη
θʼ ὑβρίζειν εἰς ἔμʼ, ἣν ἔτλην ἐγώ. ἰδίᾳ
803
Μενελέως
σθένων τις ἢ τυραννεύων χθονός; ὃς
804
Ἑλένη
γῆς ἀνάσσει τῆσδε Πρωτέως γόνος. τόδʼ
805
Μενελέως
ἔστʼ ἐκεῖνʼ αἴνιγμʼ ὃ προσπόλου κλύω. ποίοις
806
Ἑλένη
ἐπιστὰς βαρβάροις πυλώμασιν; τοῖσδʼ,
807
Μενελέως
ἔνθεν ὥσπερ πτωχὸς ἐξηλαυνόμην. οὔ
808
Ἑλένη
που προσῄτεις βίοτον; ὦ τάλαινʼ ἐγώ. τοὔργον
809
Μενελέως
μὲν ἦν τοῦτʼ, ὄνομα δʼ οὐκ εἶχεν τόδε. πάντʼ
810
Ἑλένη
οἶσθʼ ἄρʼ, ὡς ἔοικας, ἀμφʼ ἐμῶν γάμων. οἶδʼ·
811
Μενελέως
εἰ δὲ λέκτρα διέφυγες τάδʼ οὐκ ἔχω. ἄθικτον
812
Ἑλένη
εὐνὴν ἴσθι σοι σεσῳσμένην. τίς
813
Μενελέως
τοῦδε πειθώ; φίλα γάρ, εἰ σαφῆ λέγεις. ὁρᾷς
814
Ἑλένη
τάφου τοῦδʼ ἀθλίους ἕδρας ἐμάς; ὁρῶ
815
Μενελέως
ταλαίνας στιβάδας, ὧν τί σοὶ μέτα; ἐνταῦθα
816
Ἑλένη
λέκτρων ἱκετεύομεν φυγάς. βωμοῦ
817
Μενελέως
σπανίζουσʼ ἢ νόμοισι βαρβάροις; ἐρρύεθʼ
818
Ἑλένη
ἡμᾶς τοῦτʼ ἴσον ναοῖς θεῶν. οὐδʼ
819
Μενελέως
ἄρα πρὸς οἴκους ναυστολεῖν σʼ ἔξεστί μοι; ξίφος
820
Ἑλένη
μένει σε μᾶλλον ἢ τοὐμὸν λέχος. οὕτως
821
Μενελέως
ἂν εἴην ἀθλιώτατος βροτῶν. μή
822
Ἑλένη
νυν καταιδοῦ, φεῦγε δʼ ἐκ τῆσδε χθονός. λιπών
823
Μενελέως
σε; Τροίαν ἐξέπερσα σὴν χάριν. κρεῖσσον
824
Ἑλένη
γὰρ ἤ σε τἄμʼ ἀποκτεῖναι λέχη. ἄνανδρά
825
Μενελέως
γʼ εἶπας Ἰλίου τʼ οὐκ ἄξια. οὐκ
826
Ἑλένη
ἂν κτάνοις τύραννον, ὃ σπεύδεις ἴσως. οὕτω
827
Μενελέως
σιδήρῳ τρωτὸν οὐκ ἔχει δέμας; εἴσῃ.
828
Ἑλένη
τὸ τολμᾶν δʼ ἀδύνατʼ ἀνδρὸς οὐ σοφοῦ. σιγῇ
829
Μενελέως
παράσχω δῆτʼ ἐμὰς δῆσαι χέρας; ἐς
830
Ἑλένη
ἄπορον ἥκεις· δεῖ δὲ μηχανῆς τινος. δρῶντας
831
Μενελέως
γὰρ ἢ μὴ δρῶντας ἥδιον θανεῖν. μίʼ
832
Ἑλένη
ἔστιν ἐλπίς, ᾗ μόνῃ σωθεῖμεν ἄν. ὠνητὸς
833
Μενελέως
ἢ τολμητὸς ἢ λόγων ὕπο; εἰ
834
Ἑλένη
μὴ τύραννός σʼ ἐκπύθοιτʼ ἀφιγμένον. ἐρεῖ
835
Μενελέως
δὲ τίς μʼ; οὐ γνώσεταί γʼ ὅς εἰμʼ ἐγώ. ἔστʼ
836
Ἑλένη
ἔνδον αὐτῷ ξύμμαχος θεοῖς ἴση. φήμη
837
Μενελέως
τις οἴκων ἐν μυχοῖς ἱδρυμένη; οὔκ,
838
Ἑλένη
ἀλλʼ ἀδελφή· Θεονόην καλοῦσί νιν. χρηστήριον
839
Μενελέως
μὲν τοὔνομʼ· ὅ τι δὲ δρᾷ φράσον. πάντʼ
840
Ἑλένη
οἶδʼ, ἐρεῖ τε συγγόνῳ παρόντα σε. θνῄσκοιμεν
841
Μενελέως
ἄν· λαθεῖν γὰρ οὐχ οἷόν τέ μοι. ἴσως
842
Ἑλένη
ἂν ἀναπείσαιμεν ἱκετεύοντέ νιν — τί
843
Μενελέως
χρῆμα δρᾶσαι; τίνʼ ὑπάγεις μʼ ἐς ἐλπίδα; παρόντα
844
Ἑλένη
γαίᾳ μὴ φράσαι σε συγγόνῳ. πείσαντε
845
Μενελέως
δʼ ἐκ γῆς διορίσαιμεν ἂν πόδα; κοινῇ
846
Ἑλένη
γʼ ἐκείνῃ ῥᾳδίως, λάθρᾳ δʼ ἂν οὔ. σὸν
847
Μενελέως
ἔργον, ὡς γυναικὶ πρόσφορον γυνή. ὡς
848
Ἑλένη
οὐκ ἄχρωστα γόνατʼ ἐμῶν ἕξει χερῶν. φέρʼ,
849
Μενελέως
ἢν δὲ δὴ νῷν μὴ ἀποδέξηται λόγους; θανῇ·
850
Ἑλένη
γαμοῦμαι δʼ ἡ τάλαινʼ ἐγὼ βίᾳ. προδότις
851
Μενελέως
ἂν εἴης· τὴν βίαν σκήψασʼ ἔχεις. ἀλλʼ
852
Ἑλένη
ἁγνὸν ὅρκον σὸν κάρα κατώμοσα τί
853
Μενελέως
φῄς; θανεῖσθαι; κοὔποτʼ ἀλλάξεις λέχη; ταὐτῷ
854
Ἑλένη
ξίφει γε· κείσομαι δὲ σοῦ πέλας. ἐπὶ
855
Μενελέως
τοῖσδε τοίνυν δεξιᾶς ἐμῆς θίγε. ψαύω,
856
Ἑλένη
θανόντος σοῦ τόδʼ ἐκλείψειν φάος. κἀγὼ
857
Μενελέως
στερηθεὶς σοῦ τελευτήσειν βίον. πῶς
858
Ἑλένη
οὖν θανούμεθʼ ὥστε καὶ δόξαν λαβεῖν; τύμβου
859
Μενελέως
ʼπὶ νώτῳ σὲ κτανὼν ἐμὲ κτενῶ. πρῶτον
860
δʼ ἀγῶνα μέγαν ἀγωνιούμεθα λέκτρων
861
ὑπὲρ σῶν. ὁ δὲ θέλων ἴτω πέλας· τὸ
862
Τρωικὸν γὰρ οὐ καταισχυνῶ κλέος οὐδʼ
863
Ἑλλάδʼ ἐλθὼν λήψομαι πολὺν ψόγον, ὅστις
864
Θέτιν μὲν ἐστέρησʼ Ἀχιλλέως, Τελαμωνίου
865
δʼ Αἴαντος εἰσεῖδον σφαγάς, τὸν
866
Νηλέως τʼ ἄπαιδα· διὰ δὲ τὴν ἐμὴν οὐκ
867
ἀξιώσω κατθανεῖν δάμαρτʼ ἐγώ; μάλιστά
868
γε· εἰ γάρ εἰσιν οἱ θεοὶ σοφοί, εὔψυχον
869
ἄνδρα πολεμίων θανόνθʼ ὕπο κούφῃ
870
καταμπίσχουσιν ἐν τύμβῳ χθονί, κακοὺς
871
δʼ ἐφʼ ἕρμα στερεὸν ἐκβάλλουσι γῆς. ὦ
872
Χορός
θεοί, γενέσθω δή ποτʼ εὐτυχὲς γένος τὸ
873
Ταντάλειον καὶ μεταστήτω κακῶν. οἲ
874
Ἑλένη
ἐγὼ τάλαινα· τῆς τύχης γὰρ ὧδʼ ἔχω. Μενέλαε,
875
διαπεπράγμεθʼ· ἐκβαίνει δόμων ἡ
876
θεσπιῳδὸς Θεονόη· κτυπεῖ δόμος κλῄθρων
877
λυθέντων. φεῦγʼ· ἀτὰρ τί φευκτέον; ἀποῦσα
878
γάρ σε καὶ παροῦσʼ ἀφιγμένον δεῦρʼ
879
οἶδεν· ὦ δύστηνος, ὡς ἀπωλόμην. Τροίας
880
δὲ σωθεὶς κἀπὸ βαρβάρου χθονὸς ἐς
881
βάρβαρʼ ἐλθὼν φάσγανʼ αὖθις ἐμπεσῇ. ἡγοῦ
882
Θεονόη
σύ μοι φέρουσα λαμπτήρων σέλας θείου
883
δε σεμνὸν θεσμὸν αἰθέρος μυχούς, ὡς
884
πνεῦμα καθαρὸν οὐρανοῦ δεξώμεθα· σὺ
885
δʼ αὖ κέλευθον εἴ τις ἔβλαψεν ποδὶ στείβων
886
ἀνοσίῳ, δὸς καθαρσίῳ φλογί, κροῦσον
887
δὲ πεύκην, ἵνα διεξέλθω, πυρός. νόμον
888
δὲ τὸν ἐμὸν θεοῖσιν ἀποδοῦσαι πάρος ἐφέστιον
889
φλόγʼ ἐς δόμους κομίζετε. Ἑλένη,
890
τί τἀμὰ — πῶς ἔχει — θεσπίσματα; ἥκει
891
πόσις σοι Μενέλεως ὅδʼ ἐμφανής, νεῶν
892
στερηθεὶς τοῦ τε σοῦ μιμήματος. ὦ
893
τλῆμον, οἵους διαφυγὼν ἦλθες πόνους, οὐδʼ
894
οἶσθα νόστον οἴκαδʼ εἴτʼ αὐτοῦ μενεῖς· ἔρις
895
γὰρ ἐν θεοῖς σύλλογός τε σοῦ πέρι ἔσται
896
πάρεδρος Ζηνὶ τῷδʼ ἐν ἤματι. Ἥρα
897
μέν, ἥ σοι δυσμενὴς πάροιθεν ἦν, νῦν
898
ἐστιν εὔνους κἀς πάτραν σῷσαι θέλει ξὺν
899
τῇδʼ, ἵνʼ Ἑλλὰς τοὺς Ἀλεξάνδρου γάμους, δώρημα
900
Κύπριδος, ψευδονυμφεύτους μάθῃ· Κύπρις
901
δὲ νόστον σὸν διαφθεῖραι θέλει, ὡς
902
μὴ ʼξελεγχθῇ μηδὲ πριαμένη φανῇ τὸ
903
κάλλος, Ἑλένης οὕνεκʼ, ἀνονήτοις γάμοις. τέλος
904
δʼ ἐφʼ ἡμῖν, εἴθʼ, ἃ βούλεται Κύπρις, λέξασʼ
905
ἀδελφῷ σʼ ἐνθάδʼ ὄντα διολέσω, εἴτʼ
906
αὖ μεθʼ Ἥρας στᾶσα σὸν σώσω βίον, κρύψασʼ
907
ὁμαίμονʼ, ὅς με προστάσσει τάδε εἰπεῖν,
908
ὅταν γῆν τήνδε νοστήσας τύχῃς τίς
909
εἶσʼ ἀδελφῷ τόνδε σημανῶν ἐμῷ παρόνθʼ,
910
ὅπως ἂν τοὐμὸν ἀσφαλῶς ἔχῃ;
911
Ἑλένη
ὦ παρθένʼ, ἱκέτις ἀμφὶ σὸν πίτνω γόνυ
912
καὶ προσκαθίζω θᾶκον οὐκ εὐδαίμονα
913
ὑπέρ τʼ ἐμαυτῆς τοῦδέ θʼ, ὃν μόλις ποτὲ
914
λαβοῦσʼ ἐπʼ ἀκμῆς εἰμι κατθανόντʼ ἰδεῖν·
915
μή μοι κατείπῃς σῷ κασιγνήτῳ πόσιν
916
τόνδʼ εἰς ἐμὰς ἥκοντα φιλτάτας χέρας,
917
σῷσον δέ, λίσσομαί σε· συγγόνῳ δὲ σῷ
918
τὴν εὐσέβειαν μὴ προδῷς τὴν σήν ποτε,
919
χάριτας πονηρὰς κἀδίκους ὠνουμένη.
920
μισεῖ γὰρ ὁ θεὸς τὴν βίαν, τὰ κτητὰ δὲ
921
κτᾶσθαι κελεύει πάντας οὐκ ἐς ἁρπαγάς.
922
ἐατέος δʼ ὁ πλοῦτος ἄδικός τις ὤν.
923
κοινὸς γάρ ἐστιν οὐρανὸς πᾶσιν βροτοῖς
924
καὶ γαῖʼ, ἐν ᾗ χρὴ δώματʼ ἀναπληρουμένους
925
τἀλλότρια μὴ σχεῖν μηδʼ ἀφαιρεῖσθαι βίᾳ.
926
ἡμᾶς δὲ καιρίως μέν, ἀθλίως δʼ ἐμοί,
927
Ἑρμῆς ἔδωκε πατρὶ σῷ σῴζειν πόσει
928
τῷδʼ ὃς πάρεστι κἀπολάζυσθαι θέλει.
929
πῶς οὖν θανὼν ἂν ἀπολάβοι; κεῖνος δὲ πῶς
930
τὰ ζῶντα τοῖς θανοῦσιν ἀποδοίη ποτʼ ἄν;
931
ἤδη τὰ τοῦ θεοῦ καὶ τὰ τοῦ πατρὸς σκόπει·
932
πότερον ὁ δαίμων χὡ θανὼν τὰ τῶν πέλας
933
βούλοιντʼ ἂν ἢ οὐ βούλοιντʼ ἂν ἀποδοῦναι πάλιν;
934
δοκῶ μέν. οὔκουν χρή σε συγγόνῳ πλέον
935
νέμειν ματαίῳ μᾶλλον ἢ χρηστῷ πατρί.
936
εἰ δʼ οὖσα μάντις καὶ τὰ θεῖʼ ἡγουμένη
937
τὸ μὲν δίκαιον τοῦ πατρὸς διαφθερεῖς,
938
τῷ δʼ οὐ δικαίῳ συγγόνῳ σώσεις χάριν,
939
αἰσχρὸν τὰ μέν σε θεῖα πάντʼ ἐξειδέναι,
940
τά τʼ ὄντα καὶ μέλλοντα, τὰ δὲ δίκαια μή.
941
τήν τʼ ἀθλίαν ἔμʼ, οἷσιν ἔγκειμαι κακοῖς,
942
ῥῦσαι, πάρεργον δοῦσα τοῦτο τῆς τύχης·
943
Ἑλένην γὰρ οὐδεὶς ὅστις οὐ στυγεῖ βροτῶν·
944
ἣ κλῄζομαι καθʼ Ἑλλάδʼ ὡς προδοῦσʼ ἐμὸν
945
πόσιν Φρυγῶν ᾤκησα πολυχρύσους δόμους.
946
ἢν δʼ Ἑλλάδʼ ἔλθω κἀπιβῶ Σπάρτης πάλιν,
947
κλύοντες εἰσιδόντες ὡς τέχναις θεῶν
948
ὤλοντʼ, ἐγὼ δὲ προδότις οὐκ ἄρʼ ἦ φίλων,
949
πάλιν μʼ ἀνάξουσʼ ἐς τὸ σῶφρον αὖθις αὖ,
950
ἑδνώσομαί τε θυγατέρʼ, ἣν οὐδεὶς γαμεῖ,
951
τὴν δʼ ἐνθάδʼ ἐκλιποῦσʼ ἀλητείαν πικρὰν
952
ὄντων ἐν οἴκοις χρημάτων ὀνήσομαι.
953
κεἰ μὲν θανὼν ὅδʼ ἐν πυρᾷ κατεσφάγη,
954
πρόσω σφʼ ἀπόντα δακρύοις ἂν ἠγάπων·
955
νῦν δʼ ὄντα καὶ σωθέντʼ ἀφαιρεθήσομαι;
956
μὴ δῆτα, παρθένʼ, ἀλλά σʼ ἱκετεύω τόδε·
957
δὸς τὴν χάριν μοι τήνδε καὶ μιμοῦ τρόπους
958
πατρὸς δικαίου· παισὶ γὰρ κλέος τόδε
959
κάλλιστον, ὅστις ἐκ πατρὸς χρηστοῦ γεγὼς
960
ἐς ταὐτὸν ἦλθε τοῖς τεκοῦσι τοὺς τρόπους. οἰκτρὸν
961
Χορός
μὲν οἱ παρόντες ἐν μέσῳ λόγοι, οἰκτρὰ
962
δὲ καὶ σύ. τοὺς δὲ Μενέλεω ποθῶ λόγους
963
ἀκοῦσαι τίνας ἐρεῖ ψυχῆς πέρι.
964
Μενελέως
ἐγὼ σὸν οὔτʼ ἂν προσπεσεῖν τλαίην γόνυ
965
οὔτʼ ἂν δακρῦσαι βλέφαρα· τὴν Τροίαν γὰρ ἂν
966
δειλοὶ γενόμενοι πλεῖστον αἰσχύνοιμεν ἄν.
967
καίτοι λέγουσιν ὡς πρὸς ἀνδρὸς εὐγενοῦς
968
ἐν ξυμφοραῖσι δάκρυʼ ἀπʼ ὀφθαλμῶν βαλεῖν.
969
ἀλλʼ οὐχὶ τοῦτο τὸ καλόν, εἰ καλὸν τόδε,
970
αἱρήσομαι ʼγὼ πρόσθε τῆς εὐψυχίας.
971
ἀλλʼ, εἰ μὲν ἄνδρα σοι δοκεῖ σῷσαι ξένον
972
ζητοῦντά γʼ ὀρθῶς ἀπολαβεῖν δάμαρτʼ ἐμήν,
973
ἀπόδος τε καὶ πρὸς σῷσον· εἰ δὲ μὴ δοκεῖ,
974
ἐγὼ μὲν οὐ νῦν πρῶτον ἀλλὰ πολλάκις
975
ἄθλιος ἂν εἴην, σὺ δὲ γυνὴ κακὴ φανῇ.
976
ἃ δʼ ἄξιʼ ἡμῶν καὶ δίκαιʼ ἡγούμεθα
977
καὶ σῆς μάλιστα καρδίας ἀνθάψεται,
978
λέξω τάδʼ ἀμφὶ μνῆμα σοῦ πατρὸς πόθῳ·
979
ὦ γέρον, ὃς οἰκεῖς τόνδε λάινον τάφον,
980
ἀπόδος, ἀπαιτῶ τὴν ἐμὴν δάμαρτά σε,
981
ἣν Ζεὺς ἔπεμψε δεῦρό σοι σῴζειν ἐμοί.
982
οἶδʼ οὕνεκʼ ἡμῖν οὔποτʼ ἀποδώσεις θανών·
983
ἀλλʼ ἥδε πατέρα νέρθεν ἀνακαλούμενον
984
οὐκ ἀξιώσει τὸν πρὶν εὐκλεέστατον
985
κακῶς ἀκοῦσαι· κυρία γάρ ἐστι νῦν.
986
ὦ νέρτερʼ Ἅιδη, καὶ σὲ σύμμαχον καλῶ,
987
ὃς πόλλʼ ἐδέξω τῆσδʼ ἕκατι σώματα
988
πεσόντα τὠμῷ φασγάνῳ, μισθὸν δʼ ἔχεις·
989
ἢ νῦν ἐκείνους ἀπόδος ἐμψύχους πάλιν,
990
ἢ τήνδε πατρὸς εὐσεβοῦς ἀνάγκασον
991
κρείσσω φανεῖσαν τἀμά γʼ ἀποδοῦναι λέχη.
992
εἰ δʼ ἐμὲ γυναῖκα τὴν ἐμὴν συλήσετε,
993
ἅ σοι παρέλιπεν ἥδε τῶν λόγων, φράσω.
994
ὅρκοις κεκλῄμεθʼ, ὡς μάθῃς, ὦ παρθένε,
995
πρῶτον μὲν ἐλθεῖν διὰ μάχης σῷ συγγόνῳ
996
κἀκεῖνον ἢ ʼμὲ δεῖ θανεῖν· ἁπλοῦς λόγος.
997
ἢν δʼ ἐς μὲν ἀλκὴν μὴ πόδʼ ἀντιθῇ ποδί,
998
λιμῷ δὲ θηρᾷ τύμβον ἱκετεύοντε νώ,
999
κτανεῖν δέδοκται τήνδε μοι κἄπειτʼ ἐμὸν
1000
πρὸς ἧπαρ ὦσαι δίστομον ξίφος τόδε
1001
τύμβου ʼπὶ νώτοις τοῦδʼ, ἵνʼ αἵματος ῥοαὶ
1002
τάφου καταστάζωσι· κεισόμεσθα δὲ
1003
νεκρὼ δύʼ ἑξῆς τῷδʼ ἐπὶ ξεστῷ τάφῳ,
1004
ἀθάνατον ἄλγος σοί, ψόγος δὲ σῷ πατρί.
1005
οὐ γὰρ γαμεῖ τήνδʼ οὔτε σύγγονος σέθεν
1006
οὔτʼ ἄλλος οὐδείς· ἀλλʼ ἐγώ σφʼ ἀπάξομαι,
1007
εἰ μὴ πρὸς οἴκους δυνάμεθʼ, ἀλλὰ πρὸς νεκρούς.
1008
τί ταῦτα; δακρύοις ἐς τὸ θῆλυ τρεπόμενος
1009
ἐλεινὸς ἦν ἂν μᾶλλον ἢ δραστήριος.
1010
κτεῖνʼ, εἰ δοκεῖ σοι· δυσκλεᾶς γὰρ οὐ κτενεῖς·
1011
μᾶλλόν γε μέντοι τοῖς ἐμοῖς πείθου λόγοις,
1012
ἵνʼ ᾖς δικαία καὶ δάμαρτʼ ἐγὼ λάβω. ἐν
1013
Χορός
σοὶ βραβεύειν, ὦ νεᾶνι, τοὺς λόγους· οὕτω
1014
δὲ κρῖνον, ὡς ἅπασιν ἁνδάνῃς. ἐγὼ
1015
Θεονόη
πέφυκά τʼ εὐσεβεῖν καὶ βούλομαι, φιλῶ
1016
τʼ ἐμαυτήν, καὶ κλέος τοὐμοῦ πατρὸς οὐκ
1017
ἂν μιάναιμʼ, οὐδὲ συγγόνῳ χάριν δοίην
1018
ἂν ἐξ ἧς δυσκλεὴς φανήσομαι. ἔνεστι
1019
δʼ ἱερὸν τῆς δίκης ἐμοὶ μέγα ἐν
1020
τῇ φύσει· καὶ τοῦτο Νηρέως πάρα ἔχουσα
1021
σῴζειν, Μενέλεως, πειράσομαι. Ἥρᾳ
1022
δʼ, ἐπείπερ βούλεταί σʼ εὐεργετεῖν, ἐς
1023
ταὐτὸν οἴσω ψῆφον· ἡ Κύπρις δʼ ἐμοὶ ἵλεως
1024
μὲν εἴη, ξυμβέβηκε δʼ οὐδαμοῦ· πειράσομαι
1025
δὲ παρθένος μένειν ἀεί. ἃ
1026
δʼ ἀμφὶ τύμβῳ τῷδʼ ὀνειδίζεις πατρί, ἡμῖν
1027
ὅδʼ αὑτὸς μῦθος. ἀδικοίημεν ἄν, εἰ
1028
μὴ ἀποδώσω· καὶ γὰρ ἂν κεῖνος βλέπων ἀπέδωκεν
1029
ἂν σοὶ τήνδʼ ἔχειν, ταύτῃ δὲ σέ. καὶ
1030
γὰρ τίσις τῶνδʼ ἐστὶ τοῖς τε νερτέροις καὶ
1031
τοῖς ἄνωθεν πᾶσιν ἀνθρώποις· ὁ νοῦς τῶν
1032
κατθανόντων ζῇ μὲν οὔ, γνώμην δʼ ἔχει ἀθάνατον
1033
εἰς ἀθάνατον αἰθέρʼ ἐμπεσών. ὡς
1034
οὖν παραινῶ μὴ μακράν, σιγήσομαι ἅ
1035
μου καθικετεύσατʼ, οὐδὲ μωρίᾳ ξύμβουλος
1036
ἔσομαι τῇ κασιγνήτου ποτέ. εὐεργετῶ
1037
γὰρ κεῖνον οὐ δοκοῦσʼ ὅμως, ἐκ
1038
δυσσεβείας ὅσιον εἰ τίθημί νιν. αὐτοὶ
1039
μὲν οὖν ὁδόν τινʼ ἐξευρίσκετε, ἐγὼ
1040
δʼ ἀποστᾶσʼ ἐκποδὼν σιγήσομαι. ἐκ
1041
τῶν θεῶν δʼ ἄρχεσθε χἱκετεύετε τὴν
1042
μέν σʼ ἐᾶσαι πατρίδα νοστῆσαι Κύπριν, Ἥρας
1043
δὲ τὴν ἔννοιαν ἐν ταὐτῷ μένειν ἣν
1044
ἐς σὲ καὶ σὸν πόσιν ἔχει σωτηρίας. σὺ
1045
δʼ, ὦ θανών μοι πάτερ, ὅσον γʼ ἐγὼ σθένω, οὔποτε
1046
κεκλήσῃ δυσσεβὴς ἀντʼ εὐσεβοῦς. οὐδείς
1047
Χορός
ποτʼ εὐτύχησεν ἔκδικος γεγώς, ἐν
1048
τῷ δικαίῳ δʼ ἐλπίδες σωτηρίας. Μενέλαε,
1049
Ἑλένη
πρὸς μὲν παρθένου σεσῴσμεθα· τοὐνθένδε
1050
δὴ σὲ τοὺς λόγους φέροντα χρὴ κοινὴν
1051
ξυνάπτειν μηχανὴν σωτηρίας. ἄκουε
1052
Μενελέως
δή νυν· χρόνιος εἶ κατὰ στέγας καὶ
1053
συντέθραψαι προσπόλοισι βασιλέως. τί
1054
Ἑλένη
τοῦτʼ ἔλεξας; ἐσφέρεις γὰρ ἐλπίδας ὡς
1055
δή τι δράσων χρηστὸν ἐς κοινόν γε νῷν. πείσειας
1056
Μενελέως
ἄν τινʼ οἵτινες τετραζύγων ὄχων
1057
ἀνάσσουσʼ, ὥστε νῷν δοῦναι δίφρους; πείσαιμʼ
1058
Ἑλένη
ἄν· ἀλλὰ τίνα φυγὴν φευξούμεθα πεδίων
1059
ἄπειροι βαρβάρου τʼ ὄντες χθονός; ἀδύνατον
1060
Μενελέως
εἶπας. φέρε, τί δʼ, εἰ κρυφθεὶς δόμοις κτάνοιμʼ
1061
ἄνακτα τῷδε διστόμῳ ξίφει; οὐκ
1062
Ἑλένη
ἄν σʼ ἀνάσχοιτʼ οὐδὲ σιγήσειεν ἂν μέλλοντʼ
1063
ἀδελφὴ σύγγονον κατακτενεῖν. ἀλλʼ
1064
Μενελέως
οὐδὲ μὴν ναῦς ἔστιν ᾗ σωθεῖμεν ἂν φεύγοντες·
1065
ἣν γὰρ εἴχομεν θάλασσʼ ἔχει. ἄκουσον,
1066
Ἑλένη
ἤν τι καὶ γυνὴ λέξῃ σοφόν. βούλῃ
1067
λέγεσθαι, μὴ θανών, λόγῳ θανεῖν; κακὸς
1068
Μενελέως
μὲν ὄρνις· εἰ δὲ κερδανῶ, λέγειν ἕτοιμός
1069
εἰμι μὴ θανὼν λόγῳ θανεῖν. καὶ
1070
Ἑλένη
μὴν γυναικείοις σʼ ἂν οἰκτισαίμεθα κουραῖσι
1071
καὶ θρήνοισι πρὸς τὸν ἀνόσιον. σωτηρίας
1072
Μενελέως
δὲ τοῦτʼ ἔχει τί νῷν ἄκος; παλαιότης
1073
γὰρ τῷ λόγῳ γʼ ἔνεστί τις. ὡς
1074
Ἑλένη
δὴ θανόντα σʼ ἐνάλιον κενῷ τάφῳ θάψαι
1075
τύραννον τῆσδε γῆς αἰτήσομαι. καὶ
1076
Μενελέως
δὴ παρεῖκεν· εἶτα πῶς ἄνευ νεὼς σωθησόμεσθα
1077
κενοταφοῦντʼ ἐμὸν δέμας; δοῦναι
1078
Ἑλένη
κελεύσω πορθμίδʼ, ᾗ καθήσομαι κόσμον
1079
τάφῳ σῷ πελαγίους ἐς ἀγκάλας. ὡς
1080
Μενελέως
εὖ τόδʼ εἶπας πλὴν ἕν· εἰ χέρσῳ ταφὰς θεῖναι
1081
κελεύσει σʼ, οὐδὲν ἡ σκῆψις φέρει. ἀλλʼ
1082
Ἑλένη
οὐ νομίζειν φήσομεν καθʼ Ἑλλάδα χέρσῳ
1083
καλύπτειν τοὺς θανόντας ἐναλίους. τοῦτʼ
1084
Μενελέως
αὖ κατορθοῖς· εἶτʼ ἐγὼ συμπλεύσομαι καὶ
1085
συγκαθήσω κόσμον ἐν ταὐτῷ σκάφει. σὲ
1086
Ἑλένη
καὶ παρεῖναι δεῖ μάλιστα τούς τε σοὺς πλωτῆρας
1087
οἵπερ ἔφυγον ἐκ ναυαγίας. καὶ
1088
Μενελέως
μὴν ἐάνπερ ναῦν ἐπʼ ἀγκύρας λάβω, ἀνὴρ
1089
παρʼ ἄνδρα στήσεται ξιφηφόρος. σὲ
1090
Ἑλένη
χρὴ βραβεύειν πάντα· πόμπιμοι μόνον λαίφει
1091
πνοαὶ γένοιντο καὶ νεὼς δρόμος. ἔσται·
1092
Μενελέως
πόνους γὰρ δαίμονες παύσουσί μου. ἀτὰρ
1093
θανόντα τοῦ μʼ ἐρεῖς πεπυσμένη; σοῦ·
1094
Ἑλένη
καὶ μόνος γε φάσκε διαφυγεῖν μόρον Ἀτρέως
1095
πλέων σὺν παιδὶ καὶ θανόνθʼ ὁρᾶν. καὶ
1096
Μενελέως
μὴν τάδʼ ἀμφίβληστρα σώματος ῥάκη ξυμμαρτυρήσει
1097
ναυτικῶν ἐρειπίων. ἐς
1098
Ἑλένη
καιρὸν ἦλθε, τότε δʼ ἄκαιρʼ ἀπώλλυτο· τὸ
1099
δʼ ἄθλιον κεῖνʼ εὐτυχὲς τάχʼ ἂν πέσοι. πότερα
1100
Μενελέως
δʼ ἐς οἴκους σοὶ συνεισελθεῖν με χρὴ ἢ
1101
πρὸς τάφῳ τῷδʼ ἥσυχοι καθώμεθα; αὐτοῦ
1102
Ἑλένη
μένʼ· ἢν γὰρ καί τι πλημμελές σε δρᾷ, τάφος
1103
σʼ ὅδʼ ἂν ῥύσαιτο φάσγανόν τε σόν. ἐγὼ
1104
δʼ ἐς οἴκους βᾶσα βοστρύχους τεμῶ πέπλων
1105
τε λευκῶν μέλανας ἀνταλλάξομαι παρῇδί
1106
τʼ ὄνυχα φόνιον ἐμβαλῶ χροός. μέγας
1107
γὰρ ἁγών, καὶ βλέπω δύο ῥοπάς· ἢ
1108
γὰρ θανεῖν δεῖ μʼ, ἢν ἁλῶ τεχνωμένη, ἢ
1109
πατρίδα τʼ ἐλθεῖν καὶ σὸν ἐκσῷσαι δέμας. ὦ
1110
πότνιʼ ἣ Δίοισιν ἐν λέκτροις πίτνεις Ἥρα,
1111
δύʼ οἰκτρὼ φῶτʼ ἀνάψυξον πόνων, αἰτούμεθʼ
1112
ὀρθὰς ὠλένας πρὸς οὐρανὸν ῥίπτονθʼ,
1113
ἵνʼ οἰκεῖς ἀστέρων ποικίλματα. σύ
1114
θʼ, ἣ ʼπὶ τὠμῷ κάλλος ἐκτήσω γάμῳ, κόρη
1115
Διώνης Κύπρι, μή μʼ ἐξεργάσῃ. ἅλις
1116
δὲ λύμης ἥν μʼ ἐλυμήνω πάρος τοὔνομα
1117
παρασχοῦσʼ, οὐ τὸ σῶμʼ, ἐν βαρβάροις. θανεῖν
1118
δʼ ἔασόν μʼ, εἰ κατακτεῖναι θέλεις, ἐν
1119
γῇ πατρῴᾳ. τί ποτʼ ἄπληστος εἶ κακῶν, ἔρωτας
1120
ἀπάτας δόλιά τʼ ἐξευρήματα ἀσκοῦσα
1121
φίλτρα θʼ αἱματηρὰ δωμάτων; εἰ
1122
δʼ ἦσθα μετρία, τἄλλα γʼ ἡδίστη θεῶν πέφυκας
1123
ἀνθρώποισιν· οὐκ ἄλλως λέγω.
1124
Χορός
σὲ τὰν ἐναύλοις ὑπὸ δενδροκόμοις
1125
μουσεῖα καὶ θάκους ἐνί-
1126
ζουσαν ἀναβοάσω,
1127
σὲ τὰν ἀοιδοτάταν ὄρνιθα μελῳδὸν
1128
ἀηδόνα δακρυόεσσαν,
1129
ἔλθʼ ὦ διὰ ξουθᾶν
1130
γενύων ἐλελιζομένα
1131
θρήνων ἐμοὶ ξυνεργός,
1132
Ἑλένας μελέας πόνους
1133
τὸν Ἰλιάδων τʼ ἀει-
1134
δούσᾳ δακρυόεντα πότμον
1135
Ἀχαιῶν ὑπὸ λόγχαις·
1136
ὅτʼ ἔδραμε ῥόθια πεδία βαρβάρῳ πλάτᾳ
1137
ὅτʼ ἔμολεν ἔμολε, μέλεα Πριαμίδαις ἄγων
1138
Λακεδαίμονος ἄπο λέχεα
1139
σέθεν, ὦ Ἑλένα, Πάρις αἰνόγαμος
1140
πομπαῖσιν Ἀφροδίτας.
1141
πολλοὶ δʼ Ἀχαιῶν δορὶ καὶ πετρίναις
1142
ῥιπαῖσιν ἐκπνεύσαντες Ἅι-
1143
δαν μέλεον ἔχουσιν,
1144
ταλαινᾶν ἀλόχων κείραντες ἔθειραν·
1145
ἄνυμφα δὲ μέλαθρα κεῖται·
1146
πολλοὺς δὲ πυρσεύσας
1147
φλογερὸν σέλας ἀμφιρύταν
1148
Εὔβοιαν εἷλʼ Ἀχαιῶν
1149
μονόκωπος ἀνήρ, πέτραις
1150
Καφηρίσιν ἐμβαλὼν
1151
Αἰγαίαις τʼ ἐνάλοις δόλιον
1152
ἀκταῖς ἀστέρα λάμψας.
1153
ἀλίμενα δʼ ὄρεα Μάλεα χειμάτων πνοᾷ,
1154
ὅτʼ ἔσυτο πατρίδος ἀποπρό, βαρβάρου στολᾶς
1155
γέρας, οὐ γέρας ἀλλʼ ἔριν,
1156
Δαναῶν Μενέλας ἐπὶ ναυσὶν ἄγων,
1157
εἴδωλον ἱερὸν Ἥρας.
1158
ὅ τι θεὸς ἢ μὴ θεὸς ἢ τὸ μέσον,
1159
τίς φησʼ ἐρευνήσας βροτῶν
1160
μακρότατον πέρας εὑρεῖν
1161
ὃς τὰ θεῶν ἐσορᾷ
1162
δεῦρο καὶ αὖθις ἐκεῖσε
1163
καὶ πάλιν ἀντιλόγοις
1164
πηδῶντʼ ἀνελπίστοις τύχαις;
1165
σὺ Διὸς ἔφυς, ὦ Ἑλένα, θυγάτηρ·
1166
πτανὸς γὰρ ἐν κόλποις σε Λή-
1167
δας ἐτέκνωσε πατήρ.
1168
κᾆτʼ ἰαχήθης καθʼ Ἑλλανίαν
1169
προδότις ἄπιστος ἄδικος ἄθεος· οὐδʼ ἔχω
1170
τί τὸ σαφὲς ἔτι ποτʼ ἐν βροτοῖς·
1171
τὸ τῶν θεῶν δʼ ἔπος ἀλαθὲς ηὗρον.
1172
ἄφρονες ὅσοι τὰς ἀρετὰς πολέμῳ
1173
λόγχαισί τʼ ἀλκαίου δορὸς
1174
κτᾶσθε, πόνους ἀμαθῶς θνα-
1175
τῶν καταπαυόμενοι·
1176
εἰ γὰρ ἅμιλλα κρινεῖ νιν
1177
αἵματος, οὔποτʼ ἔρις
1178
λείψει κατʼ ἀνθρώπων πόλεις·
1179
ᾇ Πριαμίδος γᾶς ἔλαχον θαλάμους,
1180
ἐξὸν διορθῶσαι λόγοις
1181
σὰν ἔριν, ὦ Ἑλένα.
1182
νῦν δʼ οἳ μὲν Ἅιδᾳ μέλονται κάτω,
1183
τείχεα δὲ φλογμὸς ὥστε Διός ἐπέσυτο φλόξ,
1184
ἐπὶ δὲ πάθεα πάθεσι φέρεις
1185
ἀθλίοις συμφοραῖς αἰλίνοις.
1186
Θεοκλύμενος
ὦ χαῖρε, πατρὸς μνῆμʼ· ἐπʼ ἐξόδοισι γὰρ
1187
ἔθαψα, Πρωτεῦ, σʼ ἕνεκʼ ἐμῆς προσρήσεως·
1188
ἀεὶ δέ σʼ ἐξιών τε κἀσιὼν δόμους
1189
Θεοκλύμενος παῖς ὅδε προσεννέπει, πάτερ.
1190
ὑμεῖς μὲν οὖν κύνας τε καὶ θηρῶν βρόχους,
1191
δμῶες, κομίζετʼ ἐς δόμους τυραννικούς·
1192
ἐγὼ δʼ ἐμαυτὸν πόλλʼ ἐλοιδόρησα δή·
1193
οὐ γάρ τι θανάτῳ τοὺς κακοὺς κολάζομεν;
1194
καὶ νῦν πέπυσμαι φανερὸν Ἑλλήνων τινὰ
1195
ἐς γῆν ἀφῖχθαι καὶ λεληθέναι σκοπούς,
1196
ἤτοι κατόπτην ἢ κλοπαῖς θηρώμενον
1197
Ἑλένην· θανεῖται δʼ, ἤν γε δὴ ληφθῇ μόνον.
1198
ἔα·
1199
ἀλλʼ, ὡς ἔοικε, πάντα διαπεπραγμένα
1200
ηὕρηκα· τύμβου γὰρ κενὰς λιποῦσʼ ἕδρας
1201
ἡ Τυνδαρὶς παῖς ἐκπεπόρθμευται χθονός.
1202
ὠή, χαλᾶτε κλῇθρα· λύεθʼ ἱππικὰ
1203
φάτνης, ὀπαδοί, κἀκκομίζεθʼ ἅρματα,
1204
ὡς ἂν πόνου γʼ ἕκατι μὴ λάθῃ με γῆς
1205
τῆσδʼ ἐκκομισθεῖσʼ ἄλοχος, ἧς ἐφίεμαι. —
1206
ἐπίσχετʼ· εἰσορῶ γὰρ οὓς διώκομεν
1207
παρόντας ἐν δόμοισι κοὐ πεφευγότας.
1208
αὕτη, τί πέπλους μέλανας ἐξήψω χροὸς
1209
λευκῶν ἀμείψασʼ ἔκ τε κρατὸς εὐγενοῦς
1210
κόμας σίδηρον ἐμβαλοῦσʼ ἀπέθρισας
1211
χλωροῖς τε τέγγεις δάκρυσι σὴν παρηίδα
1212
κλαίουσα; πότερον ἐννύχοις πεπεισμένη
1213
στένεις ὀνείροις, ἢ φάτιν τινʼ οἴκοθεν
1214
κλύουσα λύπῃ σὰς διέφθαρσαι ὦ φρένας; δέσποτʼ —
1215
Ἑλένη
ἤδη γὰρ τόδʼ ὀνομάζω σʼ ἔπος — ὄλωλα· φροῦδα
1216
τἀμὰ κοὐδέν εἰμʼ ἔτι. ἐν τῷ
1217
Θεοκλύμενος
δὲ κεῖσαι συμφορᾶς; τίς ἡ τύχη;
1218
Ἑλένη
Μενέλαος — οἴμοι, πῶς φράσω; — τέθνηκέ οὐδέν μοι. τι
1219
Θεοκλύμενος
χαίρω σοῖς λόγοις, τὰ δʼ εὐτυχῶ. πῶς δʼ
1220
οἶσθα; μῶν σοι Θεονόη λέγει τάδε; κείνη τε
1221
Ἑλένη
φησὶν ὅ τε παρὼν ὅτʼ ὤλλυτο. ἥκει γὰρ
1222
Θεοκλύμενος
ὅστις καὶ τάδʼ ἀγγέλλει σαφῆ; ἥκει· μόλοι
1223
Ἑλένη
γὰρ οἷ σφʼ ἐγὼ χρῄζω μολεῖν. τίς ἐστι;
1224
Θεοκλύμενος
ποῦ ʼστιν; ἵνα σαφέστερον μάθω. ὅδʼ ὃς
1225
Ἑλένη
κάθηται τῷδʼ ὑποπτήξας τάφῳ. Ἄπολλον, ὡς
1226
Θεοκλύμενος
ἐσθῆτι δυσμόρφῳ πρέπει. οἴμοι, δοκῶ
1227
Ἑλένη
μὲν κἀμὸν ὧδʼ ἔχειν πόσιν. ποδαπὸς δʼ
1228
Θεοκλύμενος
ὅδʼ ἁνὴρ καὶ πόθεν κατέσχε γῆν; Ἕλλην, Ἀχαιῶν
1229
Ἑλένη
εἷς ἐμῷ σύμπλους πόσει. θανάτῳ δὲ
1230
Θεοκλύμενος
ποίῳ φησὶ Μενέλεων θανεῖν; οἰκτρόταθʼ, ὑγροῖσιν
1231
Ἑλένη
ἐν κλυδωνίοις ἁλός. ποῦ βαρβάροισι
1232
Θεοκλύμενος
πελάγεσιν ναυσθλούμενον; Λιβύης ἀλιμένοις
1233
Ἑλένη
ἐκπεσόντα πρὸς πέτραις. καὶ πῶς
1234
Θεοκλύμενος
ὅδʼ οὐκ ὄλωλε κοινωνῶν πλάτης; ἐσθλῶν κακίους
1235
Ἑλένη
ἐνίοτʼ εὐτυχέστεροι. λιπὼν δὲ
1236
Θεοκλύμενος
ναὸς ποῦ πάρεστιν ἔκβολα; ὅπου κακῶς
1237
Ἑλένη
ὄλοιτο, Μενέλεως δὲ μή. ὄλωλʼ ἐκεῖνος.
1238
Θεοκλύμενος
ἦλθε δʼ ἐν ποίῳ σκάφει; ναῦταί σφʼ
1239
Ἑλένη
ἀνείλοντʼ ἐντυχόντες, ὡς λέγει. ποῦ δὴ
1240
Θεοκλύμενος
τὸ πεμφθὲν ἀντὶ σοῦ Τροίᾳ κακόν; νεφέλης λέγεις
1241
Ἑλένη
ἄγαλμα; ἐς αἰθέρʼ οἴχεται. ὦ Πρίαμε
1242
Θεοκλύμενος
καὶ γῆ Τρῳάς, ὡς ἔρρεις μάτην. κἀγὼ μετέσχον
1243
Ἑλένη
Πριαμίδαις δυσπραξίας. πόσιν δʼ
1244
Θεοκλύμενος
ἄθαπτον ἔλιπεν ἢ κρύπτει χθονί; ἄθαπτον· οἲ
1245
Ἑλένη
ἐγὼ τῶν ἐμῶν τλήμων κακῶν. τῶνδʼ οὕνεκʼ
1246
Θεοκλύμενος
ἔταμες βοστρύχους ξανθῆς κόμης· φίλος γάρ
1247
Ἑλένη
ἐστιν, ὅς ποτʼ ἐστίν, ἐνθάδʼ ὤν. ὀρθῶς μὲν
1248
Θεοκλύμενος
ἥδε συμφορὰ δακρύεται — ἐν εὐμαρεῖ
1249
Ἑλένη
γοῦν σὴν κασιγνήτην λαθεῖν. οὐ δῆτα.
1250
Θεοκλύμενος
πῶς οὖν; τόνδʼ ἔτʼ οἰκήσεις τάφον; τί κερτομεῖς
1251
Ἑλένη
με, τὸν θανόντα δʼ οὐκ ἐᾷς; πιστὴ γὰρ
1252
Θεοκλύμενος
εἶ σὺ σῷ πόσει φεύγουσά με. ἀλλʼ οὐκέτʼ·
1253
Ἑλένη
ἤδη δʼ ἄρχε τῶν ἐμῶν γάμων. χρόνια μὲν
1254
Θεοκλύμενος
ἦλθεν, ἀλλʼ ὅμως αἰνῶ τάδε. οἶσθʼ οὖν
1255
Ἑλένη
ὃ δρᾶσον; τῶν πάρος λαθώμεθα. ἐπὶ τῷ;
1256
Θεοκλύμενος
χάρις γὰρ ἀντὶ χάριτος ἐλθέτω. σπονδὰς τέμωμεν
1257
Ἑλένη
καὶ διαλλάχθητί μοι. μεθίημι νεῖκος
1258
Θεοκλύμενος
τὸ σόν, ἴτω δʼ ὑπόπτερον. πρός νύν
1259
Ἑλένη
σε γονάτων τῶνδʼ, ἐπείπερ εἶ φίλος — τί χρῆμα
1260
Θεοκλύμενος
θηρῶσʼ ἱκέτις ὠρέχθης ἐμοῦ; τὸν κατθανόντα
1261
Ἑλένη
πόσιν ἐμὸν θάψαι θέλω. τί δʼ;
1262
Θεοκλύμενος
ἔστʼ ἀπόντων τύμβος; ἢ θάψεις σκιάν; Ἕλλησίν ἐστι
1263
Ἑλένη
νόμος, ὃς ἂν πόντῳ θάνῃ — τί δρᾶν;
1264
Θεοκλύμενος
σοφοί τοι Πελοπίδαι τὰ τοιάδε. κενοῖσι θάπτειν
1265
Ἑλένη
ἐν πέπλων ὑφάσμασιν. κτέριζʼ· ἀνίστη
1266
Θεοκλύμενος
τύμβον οὗ χρῄζεις χθονός. οὐχ ὧδε
1267
Ἑλένη
ναύτας ὀλομένους τυμβεύομεν. πῶς δαί;
1268
Θεοκλύμενος
λέλειμμαι τῶν ἐν Ἕλλησιν νόμων. ἐς πόντον
1269
Ἑλένη
ὅσα χρὴ νέκυσιν ἐξορμίζομεν. τί σοι
1270
Θεοκλύμενος
παράσχω δῆτα τῷ τεθνηκότι; ὅδʼ οἶδʼ,
1271
Ἑλένη
ἐγὼ δʼ ἄπειρος, εὐτυχοῦσα πρίν. ὦ ξένε,
1272
Θεοκλύμενος
λόγων μὲν κληδόνʼ ἤνεγκας φίλην. οὔκουν ἐμαυτῷ
1273
Μενελέως
γʼ οὐδὲ τῷ τεθνηκότι. πῶς τοὺς
1274
Θεοκλύμενος
θανόντας θάπτετʼ ἐν πόντῳ νεκρούς; ὡς ἂν
1275
Μενελέως
παρούσης οὐσίας ἕκαστος ᾖ. πλούτου λέγʼ
1276
Θεοκλύμενος
οὕνεχʼ ὅ τι θέλεις ταύτης χάριν. προσφάζεται μὲν
1277
Μενελέως
αἷμα πρῶτα νερτέροις. τίνος; σύ
1278
Θεοκλύμενος
μοι σήμαινε, πείσομαι δʼ ἐγώ. αὐτὸς σὺ
1279
Μενελέως
γίγνωσκʼ· ἀρκέσει γὰρ ἃν διδῷς. ἐν βαρβάροις
1280
Θεοκλύμενος
μὲν ἵππον ἢ ταῦρον νόμος. διδούς γε
1281
Μενελέως
μὲν δὴ δυσγενὲς μηδὲν δίδου. οὐ τῶνδʼ
1282
Θεοκλύμενος
ἐν ἀγέλαις ὀλβίαις σπανίζομεν. καὶ στρωτὰ
1283
Μενελέως
φέρεται λέκτρα σώματος κενά. ἔσται· τί
1284
Θεοκλύμενος
δʼ ἄλλο προσφέρειν νομίζεται; χαλκήλαθʼ ὅπλα·
1285
Μενελέως
καὶ γὰρ ἦν φίλος δορί. ἄξια τάδʼ
1286
Θεοκλύμενος
ἔσται Πελοπιδῶν ἃ δώσομεν. καὶ τἄλλʼ
1287
Μενελέως
ὅσα χθὼν καλὰ φέρει βλαστήματα. πῶς οὖν;
1288
Θεοκλύμενος
ἐς οἶδμα τίνι τρόπῳ καθίετε; ναῦν δεῖ
1289
Μενελέως
παρεῖναι κἀρετμῶν ἐπιστάτας. πόσον δʼ
1290
Θεοκλύμενος
ἀπείργει μῆκος ἐκ γαίας δόρυ; ὥστʼ ἐξορᾶσθαι
1291
Μενελέως
ῥόθια χερσόθεν μόλις. τί δή;
1292
Θεοκλύμενος
τόδʼ Ἑλλὰς νόμιμον ἐκ τίνος σέβει; ὡς μὴ
1293
Μενελέως
πάλιν γῇ λύματʼ ἐκβάλῃ κλύδων. Φοίνισσα κώπη
1294
Θεοκλύμενος
ταχύπορος γενήσεται. καλῶς ἂν
1295
Μενελέως
εἴη Μενέλεῴ τε πρὸς χάριν. οὔκουν σὺ
1296
Θεοκλύμενος
χωρὶς τῆσδε δρῶν ἀρκεῖς τάδε; μητρὸς τόδʼ
1297
Μενελέως
ἔργον ἢ γυναικὸς ἢ τέκνων. ταύτης ὁ
1298
Θεοκλύμενος
μόχθος, ὡς λέγεις, θάπτειν πόσιν. ἐν εὐσεβεῖ
1299
Μενελέως
γοῦν νόμιμα μὴ κλέπτειν νεκρῶν. ἴτω· πρὸς
1300
Θεοκλύμενος
ἡμῶν ἄλοχον εὐσεβῆ τρέφειν. ἐλθὼν δʼ
1301
ἐς οἴκους ἐξελοῦ κόσμον νεκρῷ· καὶ σὲ
1302
οὐ κεναῖσι χερσὶ γῆς ἀποστελῶ, δράσαντα τῇδε
1303
πρὸς χάριν· φήμας δʼ ἐμοὶ ἐσθλὰς ἐνεγκὼν
1304
ἀντὶ τῆς ἀχλαινίας ἐσθῆτα λήψῃ
1305
σῖτά θʼ, ὥστε σʼ ἐς πάτραν ἐλθεῖν, ἐπεὶ
1306
νῦν γʼ ἀθλίως ἔχονθʼ ὁρῶ. σὺ δʼ,
1307
ὦ τάλαινα, μὴ ʼπὶ τοῖς ἀνηνύτοις τρύχουσα σαυτήν —
1308
Μενέλεως δʼ ἔχει πότμον, κοὐκ ἂν
1309
δύναιτο ζῆν ὁ κατθανὼν πόσις. σὸν ἔργον,
1310
Μενελέως
ὦ νεᾶνι· τὸν παρόντα μὲν στέργειν πόσιν
1311
χρή, τὸν δὲ μηκέτʼ ὄντʼ ἐᾶν· ἄριστα γάρ
1312
σοι ταῦτα πρὸς τὸ τυγχάνον. ἢν δʼ
1313
Ἑλλάδʼ ἔλθω καὶ τύχω σωτηρίας, παύσω ψόγου
1314
σε τοῦ πρίν, ἢν γυνὴ γένῃ οἵαν γενέσθαι
1315
χρή σε σῷ ξυνευνέτῃ. ἔσται τάδʼ·
1316
Ἑλένη
οὐδὲ μέμψεται πόσις ποτὲ ἡμῖν· σὺ
1317
δʼ αὐτὸς ἐγγὺς ὢν εἴσῃ τάδε. ἀλλʼ, ὦ
1318
τάλας, εἴσελθε καὶ λουτρῶν τύχε ἐσθῆτά τʼ
1319
ἐξάλλαξον. οὐκ ἐς ἀμβολὰς εὐεργετήσω σʼ·
1320
εὐμενέστερον γὰρ ἂν τῷ φιλτάτῳ
1321
μοι Μενέλεῳ τὰ πρόσφορα δρῴης ἄν,
1322
ἡμῶν τυγχάνων οἵων σε χρή.
1323
Χορός
Ὀρεία ποτὲ δρομάδι κώ-
1324
λῳ μάτηρ θεῶν ἐσύθη ἀνʼ
1325
ὑλάεντα νάπη
1326
ποτάμιόν τε χεῦμʼ ὑδάτων
1327
βαρύβρομόν τε κῦμʼ ἅλιον
1328
πόθῳ τᾶς ἀποιχομένας
1329
ἀρρήτου κούρας.
1330
κρόταλα δὲ βρόμια διαπρύσιον
1331
ἱέντα κέλαδον ἀνεβόα,
1332
θηρῶν ὅτε ζυγίους
1333
ζευξάσᾳ θεᾷ σατίνας
1334
τὰν ἁρπασθεῖσαν κυκλίων
1335
χορῶν ἔξω παρθενίων
1336
μετὰ κούραν, ἀελλόποδες,
1337
ἃ μὲν τόξοις Ἄρτεμις, ἃ δʼ
1338
ἔγχει Γοργῶπις πάνοπλος,
1339
συνείποντο. Ζεὺς δʼ ἑδράνων
1340
αὐγάζων ἐξ οὐρανίων
1341
ἄλλαν μοῖραν ἔκραινε.
1342
δρομαῖον δʼ ὅτε πολυπλάνη-
1343
τον μάτηρ ἔπαυσε πόνον,
1344
μαστεύουσα πόνους
1345
θυγατρὸς ἁρπαγὰς δολίους,
1346
χιονοθρέμμονάς γʼ ἐπέρασʼ
1347
Ἰδαιᾶν Νυμφᾶν σκοπιάς·
1348
ῥίπτει δʼ ἐν πένθει
1349
πέτρινα κατὰ δρία πολυνιφέα·
1350
βροτοῖσι δʼ ἄχλοα πεδία γᾶς
1351
οὐ καρπίζουσʼ ἀρότοις
1352
λαῶν δὲ φθείρει γενεάν·
1353
ποίμναις δʼ οὐχ ἵει θαλερὰς
1354
βοσκὰς εὐφύλλων ἑλίκων,
1355
πόλεων δʼ ἀπέλειπε βίος·
1356
οὐδʼ ἦσαν θεῶν θυσίαι,
1357
βωμοῖς δʼ ἄφλεκτοι πέλανοι·
1358
πηγὰς δʼ ἀμπαύει δροσερὰς
1359
λευκῶν ἐκβάλλειν ὑδάτων
1360
πένθει παιδὸς ἀλάστωρ.
1361
ἐπεὶ δʼ ἔπαυσʼ εἰλαπίνας
1362
θεοῖς βροτείῳ τε γένει,
1363
Ζεὺς μειλίσσων στυγίους
1364
ματρὸς ὀργὰς ἐνέπει·
1365
βᾶτε, σεμναὶ Χάριτες,
1366
ἴτε, τᾷ περὶ παρθένῳ
1367
Δηοῖ θυμωσαμένᾳ
1368
λύπαν ἐξαλλάξατʼ ἀλαλᾷ,
1369
Μοῦσαί θʼ ὕμνοισι χορῶν.
1370
χαλκοῦ δʼ αὐδὰν χθονίαν
1371
τύπανά τʼ ἔλαβε βυρσοτενῆ
1372
καλλίστα τότε πρῶτα μακά-
1373
ρων Κύπρις· γέλασέν τε θεὰ
1374
δέξατό τʼ ἐς χέρας
1375
βαρύβρομον αὐλὸν
1376
τερφθεῖσʼ ἀλαλαγμῷ.
1377
ὧν οὐ θέμις σʼ οὔθʼ ὁσία
1378
ʼπʼύρωσας ἐν θεῶν θαλάμοις,
1379
μῆνιν δʼ ἔσχες μεγάλας
1380
ματρός, ὦ παῖ, θυσίας
1381
οὐ σεβίζουσα θεᾶς.
1382
μέγα τοι δύναται νεβρῶν
1383
παμποίκιλοι στολίδες
1384
κισσοῦ τε στεφθεῖσα χλόα
1385
νάρθηκας εἰς ἱερούς,
1386
ῥόμβου θʼ εἱλισσομένα
1387
κύκλιος ἔνοσις αἰθερία,
1388
βακχεύουσά τʼ ἔθειρα Βρομί-
1389
ῳ καὶ παννυχίδες θεᾶς.
1390
εὖ δέ νιν ἄμασιν
1391
ὑπέρβαλε σελάνα
1392
μορφᾷ μόνον τὰ ηὔχεις. μὲν
1393
Ἑλένη
κατʼ οἴκους εὐτυχοῦμεν, ὦ φίλαι· ἡ γὰρ
1394
συνεκκλέπτουσα Πρωτέως κόρη πόσιν παρόντα
1395
τὸν ἐμὸν ἱστορουμένη οὐκ εἶπʼ
1396
ἀδελφῷ· κατθανόντα δʼ ἐν χθονὶ οὔ φησιν
1397
αὐγὰς εἰσορᾶν ἐμὴν χάριν. κάλλιστα δῆτʼ
1398
ἀνήρπασʼ ἐν τύχῃ πόσις· ἃ γὰρ
1399
καθήσειν ὅπλʼ ἔμελλεν εἰς ἅλα, ταῦτʼ ἐμβαλὼν
1400
πόρπακι γενναίαν χέρα αὐτὸς κομίζει
1401
δόρυ τε δεξιᾷ λαβών, ὡς τῷ
1402
θανόντι χάριτα δὴ συνεκπονῶν. προύργου δʼ
1403
ἐς ἀλκὴν σῶμʼ ὅπλοις ἠσκήσατο, ὡς βαρβάρων
1404
τρόπαια μυρίων χερὶ θήσων, ὅταν
1405
κωπῆρες ἐσβῶμεν σκάφος, πέπλους δʼ
1406
ἀμείψασʼ ἀντὶ ναυφθόρου στολῆς ἐγώ νιν
1407
ἐξήσκησα, καὶ λουτροῖς χρόα ἔδωκα, χρόνια
1408
νίπτρα ποταμίας δρόσου. ἀλλʼ, ἐκπερᾷ
1409
γὰρ δωμάτων ὁ τοὺς ἐμοὺς γάμους ἑτοίμους
1410
ἐν χεροῖν ἔχειν δοκῶν, σιγητέον μοι·
1411
καὶ σὲ προσποιούμεθα εὔνουν κρατεῖν
1412
τε στόματος, ἢν δυνώμεθα σωθέντες αὐτοὶ
1413
καὶ σὲ συνσῶσαί ποτε. χωρεῖτʼ ἐφεξῆς,
1414
Θεοκλύμενος
ὡς ἔταξεν ὁ ξένος, δμῶες, φέροντες
1415
ἐνάλια κτερίσματα. Ἑλένη, σὺ
1416
δʼ, ἤν σοι μὴ κακῶς δόξω λέγειν, πείθου, μένʼ
1417
αὐτοῦ· ταὐτὰ γὰρ παροῦσά τε πράξεις τὸν
1418
ἄνδρα τὸν σὸν ἤν τε μὴ παρῇς. δέδοικα γάρ
1419
σε μή τις ἐμπεσὼν πόθος πείσῃ μεθεῖναι
1420
σῶμʼ ἐς οἶδμα πόντιον τοῦ πρόσθεν
1421
ἀνδρὸς χάρισιν ἐκπεπληγμένην· ἄγαν γὰρ
1422
αὐτὸν οὐ παρόνθʼ ὅμως στένεις. ὦ καινὸς
1423
Ἑλένη
ἡμῖν πόσις, ἀναγκαίως ἔχει τὰ πρῶτα
1424
λέκτρα νυμφικάς θʼ ὁμιλίας τιμᾶν· ἐγὼ
1425
δὲ διὰ τὸ μὲν στέργειν πόσιν καὶ ξυνθάνοιμʼ
1426
ἄν· ἀλλὰ τίς κείνῳ χάρις ξὺν κατθανόντι
1427
κατθανεῖν; ἔα δέ με αὐτὴν μολοῦσαν
1428
ἐντάφια δοῦναι νεκρῷ. θεοὶ δὲ
1429
σοί τε δοῖεν οἷʼ ἐγὼ θέλω, καὶ τῷ
1430
ξένῳ τῷδʼ, ὅτι συνεκπονεῖ τάδε. ἕξεις δέ
1431
μʼ οἵαν χρή σʼ ἔχειν ἐν δώμασι γυναῖκʼ, ἐπειδὴ
1432
Μενέλεων εὐεργετεῖς κἄμʼ· ἔρχεται
1433
γὰρ δή τινʼ ἐς τύχην τάδε. ὅστις δὲ
1434
δώσει ναῦν ἐν ᾗ τάδʼ ἄξομεν, πρόσταξον, ὡς
1435
ἂν τὴν χάριν πλήρη λάβω. χώρει σὺ
1436
Θεοκλύμενος
καὶ ναῦν τοῖσδε πεντηκόντορον Σιδωνίαν δὸς
1437
κἀρετμῶν ἐπιστάτας. οὔκουν ὅδʼ
1438
Ἑλένη
ἄρξει ναὸς ὃς κοσμεῖ τάφον; μάλιστʼ· ἀκούειν
1439
Θεοκλύμενος
τοῦδε χρὴ ναύτας ἐμούς. αὖθις κέλευσον,
1440
Ἑλένη
ἵνα σαφῶς μάθωσί σου. αὖθις κελεύω
1441
Θεοκλύμενος
καὶ τρίτον γʼ, εἴ σοι φίλον. ὄναιο· κἀγὼ
1442
Ἑλένη
τῶν ἐμῶν βουλευμάτων. μή νυν
1443
Θεοκλύμενος
ἄγαν σὸν δάκρυσιν ἐκτήξῃς χρόα. ἥδʼ ἡμέρα
1444
Ἑλένη
σοι τὴν ἐμὴν δείξει χάριν. τὰ τῶν
1445
Θεοκλύμενος
θανόντων οὐδέν, ἀλλʼ ἄλλως πόνος. ἔστιν τι
1446
Ἑλένη
κἀκεῖ κἀνθάδʼ ὧν ἐγὼ λέγω. οὐδὲν κακίω
1447
Θεοκλύμενος
Μενέλεώ μʼ ἕξεις πόσιν. οὐδὲν σὺ
1448
Ἑλένη
μεμπτός· τῆς τύχης με δεῖ μόνον. ἐν σοὶ
1449
Θεοκλύμενος
τόδʼ, ἢν σὴν εἰς ἔμʼ εὔνοιαν διδῷς. οὐ νῦν
1450
Ἑλένη
διδαξόμεσθα τοὺς φίλους φιλεῖν. βούλῃ ξυνεργῶν
1451
Θεοκλύμενος
αὐτὸς ἐκπέμψω στόλον; ἥκιστα· μὴ
1452
Ἑλένη
δούλευε σοῖς δούλοις, ἄναξ. ἀλλʼ εἶα·
1453
Θεοκλύμενος
τοὺς μὲν Πελοπιδῶν ἐῶ νόμους· καθαρὰ γὰρ
1454
ἡμῖν δώματʼ· οὐ γὰρ ἐνθάδε ψυχὴν ἀφῆκε
1455
Μενέλεως· ἴτω δέ τις φράσων ὑπάρχοις
1456
τοῖς ἐμοῖς φέρειν γάμων ἀγάλματʼ οἴκους
1457
εἰς ἐμούς· πᾶσαν δὲ χρὴ γαῖαν βοᾶσθαι
1458
μακαρίαις ὑμνῳδίαις ὑμέναιον Ἑλένης
1459
κἀμόν, ὡς ζηλωτὸς ᾖ. σὺ δʼ,
1460
ὦ ξένʼ, ἐλθών, πελαγίους ἐς ἀγκάλας τῷ τῆσδε
1461
πρίν ποτʼ ὄντι δοὺς πόσει τάδε, πάλιν πρὸς
1462
οἴκους σπεῦδʼ ἐμὴν δάμαρτʼ ἔχων, ὡς τοὺς
1463
γάμους τοὺς τῆσδε συνδαίσας ἐμοὶ στέλλῃ πρὸς
1464
οἴκους ἢ μένων εὐδαιμονῇς. ὦ Ζεῦ,
1465
Μενελέως
πατήρ τε καὶ σοφὸς κλῄζῃ θεός, βλέψον πρὸς
1466
ἡμᾶς καὶ μετάστησον κακῶν. ἕλκουσι δʼ
1467
ἡμῖν πρὸς λέπας τὰς συμφορὰς σπουδῇ σύναψαι·
1468
κἂν ἄκρᾳ θίγῃς χερί, ἥξομεν ἵνʼ
1469
ἐλθεῖν βουλόμεσθα τῆς τύχης. ἅλις δὲ
1470
μόχθων οὓς ἐμοχθοῦμεν πάρος. κέκλησθέ μοι,
1471
θεοί, πολλά χρήσθʼ ἐμοῦ κλύειν καὶ λύπρʼ·
1472
ὀφείλω δʼ οὐκ ἀεὶ πράσσειν κακῶς, ὀρθῷ δὲ
1473
βῆναι ποδί· μίαν δέ μοι χάριν δόντες τὸ
1474
λοιπὸν εὐτυχῆ με θήσετε.
1475
Χορός
Φοίνισσα Σιδωνιὰς ὦ
1476
ταχεῖα κώπα, ῥοθίοισι μάτηρ
1477
εἰρεσίας φίλα,
1478
χοραγὲ τῶν καλλιχόρων
1479
δελφίνων, ὅταν αὔραις
1480
πέλαγος ἀνήνεμον ᾖ,
1481
γλαυκὰ δὲ Πόντου θυγάτηρ
1482
Γαλάνεια τάδʼ εἴπῃ·
1483
κατὰ μὲν ἱστία πετάσατʼ αὔ-
1484
ραις λιπόντες εἰναλίαις,
1485
λάβετε δʼ εἰλατίνας πλάτας,
1486
ὦ ναῦται, ναῦται,
1487
πέμποντες εὐλιμένους
1488
Περσείων οἴκων Ἑλέναν ἐπʼ ἀκτάς.
1489
ἦ που κόρας ἂν ποταμοῦ
1490
παρʼ οἶδμα Λευκιππίδας ἢ πρὸ ναοῦ
1491
Παλλάδος ἂν λάβοις
1492
χρόνῳ ξυνελθοῦσα χοροῖς
1493
ἢ κώμοις Ὑακίνθου
1494
νύχιον ἐς εὐφροσύναν,
1495
ὃν ἐξαμιλλησάμενος
1496
τροχῷ τέρμονα δίσκου
1497
ἔκανε Φοῖβος, τᾷ Λακαί-
1498
νᾳ γᾷ βούθυτον ἁμέραν·
1499
ὁ Διὸς δʼ εἶπε σέβειν γόνος·
1500
μόσχον θʼ, ἃν οἴκοις
1501
ἔλειπες, Ἑρμιόναν,
1502
ἇς οὔπω πεῦκαι πρὸ γάμων ἔλαμψαν.
1503
διʼ ἀέρος εἴθε ποτανοὶ
1504
γενοίμεσθʼ ᾇ Λιβύας
1505
οἰωνοὶ στοχάδες
1506
ὄμβρον λιποῦσαι χειμέριον
1507
νίσονται πρεσβυτάτᾳ
1508
σύριγγι πειθόμεναι
1509
ποιμένος, ὃς ἄβροχα πεδία καρποφόρα τε γᾶς
1510
ἐπιπετόμενος ἰαχεῖ.
1511
ὦ πταναὶ δολιχαύχενες,
1512
σύννομοι νεφέων δρόμου,
1513
βᾶτε Πλειάδας ὑπὸ μέσας
1514
ὠρίωνά τʼ ἐννύχιον·
1515
καρύξατʼ ἀγγελίαν,
1516
Εὐρώταν ἐφεζόμεναι,
1517
Μενέλεως ὅτι Δαρδάνου
1518
πόλιν ἑλὼν δόμον ἥξει.
1519
μόλοιτέ ποθʼ ἵππιον οἶμον
1520
διʼ αἰθέρος ἱέμενοι
1521
παῖδες Τυνδαρίδαι,
1522
λαμπρῶν ἄστρων ὑπʼ ἀέλλαισιν·
1523
οἳ ναίετʼ οὐράνιοι,
1524
σωτῆρες τᾶς Ἑλένας,
1525
γλαυκὸν ἔπιτʼ οἶδμα κυανόχροά τε κυμάτων
1526
ῥόθια πολιὰ θαλάσσας,
1527
ναύταις εὐαεῖς ἀνέμων
1528
πέμποντες Διόθεν πνοάς·
1529
δύσκλειαν δʼ ἀπὸ συγγόνου
1530
βάλετε βαρβάρων λεχέων,
1531
ἃν Ἰδαίων ἐρίδων
1532
ποιναθεῖσʼ ἐκτήσατο, γᾶν
1533
οὐκ ἐλθοῦσά ποτʼ Ἰλίου
1534
Φοιβείους ἐπὶ ἄναξ, πύργους. τὰ
1535
Ἄγγελος
κάκιστʼ ἐν δόμοις εὑρήκαμεν· ὡς καίνʼ
1536
ἀκούσῃ πήματʼ ἐξ ἐμοῦ τάχα. τί δʼ
1537
Θεοκλύμενος
ἔστιν; ἄλλης ἐκπόνει
1538
Ἄγγελος
μνηστεύματα γυναικός· Ἑλένη
1539
γὰρ βέβηκʼ ἔξω χθονός. πτεροῖσιν ἀρθεῖσʼ
1540
Θεοκλύμενος
ἢ πεδοστιβεῖ ποδί; Μενέλαος αὐτὴν
1541
Ἄγγελος
ἐκπεπόρθμευται χθονός, ὃς αὐτὸς
1542
αὑτὸν ἦλθεν ἀγγέλλων θανεῖν. ὦ δεινὰ
1543
Θεοκλύμενος
λέξας· τίς δέ νιν ναυκληρία ἐκ τῆσδʼ
1544
ἀπῆρε χθονός; ἄπιστα γὰρ λέγεις. ἥν γε
1545
Ἄγγελος
ξένῳ δίδως σύ· τούς τε σοὺς ἔχων ναύτας βέβηκεν,
1546
ὡς ἂν ἐν βραχεῖ μάθῃς. πῶς; εἰδέναι
1547
Θεοκλύμενος
πρόθυμος· οὐ γὰρ ἐλπίδων ἔσω βέβηκα
1548
μίαν ὑπερδραμεῖν χέρα τοσούσδε ναύτας,
1549
ὧν ἀπεστάλης μέτα.
1550
Ἄγγελος
ἐπεὶ λιποῦσα τούσδε βασιλείους δόμους
1551
ἡ τοῦ Διὸς παῖς πρὸς θάλασσαν ἐστάλη
1552
σοφώταθʼ ἁβρὸν πόδα τιθεῖσʼ ἀνέστενε
1553
πόσιν πέλας παρόντα κοὐ τεθνηκότα.
1554
ὡς δʼ ἤλθομεν σῶν περίβολον νεωρίων,
1555
Σιδωνίαν ναῦν πρωτόπλουν καθείλκομεν
1556
ζυγῶν τε πεντήκοντα κἀρετμῶν μέτρα
1557
ἔχουσαν. ἔργου δʼ ἔργον ἐξημείβετο·
1558
ὃ μὲν γὰρ ἱστόν, ὃ δὲ πλάτην καθίσατο
1559
ταρσόν τε χειρί, λευκά θʼ ἱστίʼ εἰς ἓν ἦν
1560
πηδάλιά τε ζεύγλαισι παρακαθίετο.
1561
κἀν τῷδε μόχθῳ, τοῦτʼ ἄρα σκοπούμενοι,
1562
Ἕλληνες ἄνδρες Μενέλεῳ ξυνέμποροι
1563
προσῆλθον ἀκταῖς ναυφθόροις ἠσθημένοι
1564
πέπλοισιν, εὐειδεῖς μέν, αὐχμηροὶ δʼ ὁρᾶν.
1565
ἰδὼν δέ νιν παρόντας Ἀτρέως γόνος
1566
προσεῖπε δόλιον οἶκτον ἐς μέσον φέρων·
1567
ὦ τλήμονες, πῶς ἐκ τίνος νεώς ποτε
1568
Ἀχαιίδος θραύσαντες ἥκετε σκάφος;
1569
ἆρʼ Ἀτρέως παῖδʼ ὀλόμενον συνθάπτετε,
1570
ὃν Τυνδαρὶς παῖς ἥδʼ ἀπόντα κενοταφεῖ;
1571
οἳ δʼ ἐκβαλόντες δάκρυα ποιητῷ τρόπῳ,
1572
ἐς ναῦν ἐχώρουν Μενέλεῳ ποντίσματα
1573
φέροντες. ἡμῖν δʼ ἦν μὲν ἥδʼ ὑποψία
1574
λόγος τʼ ἐν ἀλλήλοισι, τῶν ἐπεσβατῶν
1575
ὡς πλῆθος εἴη· διεσιωπῶμεν δʼ ὅμως
1576
τοὺς σοὺς λόγους σῴζοντες· ἄρχειν γὰρ νεὼς
1577
ξένον κελεύσας πάντα συνέχεας τάδε.
1578
καὶ τἄλλα μὲν δὴ ῥᾳδίως ἔσω νεὼς
1579
ἐθέμεθα κουφίζοντα· ταύρειος δὲ ποὺς
1580
οὐκ ἤθελʼ ὀρθὸς σανίδα προσβῆναι κάτα,
1581
ἀλλʼ ἐξεβρυχᾶτʼ ὄμμʼ ἀναστρέφων κύκλῳ
1582
κυρτῶν τε νῶτα κἀς κέρας παρεμβλέπων
1583
μὴ θιγγάνειν ἀπεῖργεν. ὁ δʼ Ἑλένης πόσις
1584
ἐκάλεσεν· ὦ πέρσαντες Ἰλίου πόλιν,
1585
οὐκ εἶʼ ἀναρπάσαντες Ἑλλήνων νόμῳ
1586
νεανίαις ὤμοισι ταύρειον δέμας
1587
ἐς πρῷραν ἐμβαλεῖτε, φάσγανόν θʼ ἅμα
1588
πρόχειρον ὤσει σφάγια τῷ τεθνηκότι;
1589
οἳ δʼ ἐς κέλευσμʼ ἐλθόντες ἐξανήρπασαν
1590
ταῦρον φέροντές τʼ εἰσέθεντο σέλματα.
1591
μονάμπυκον δὲ Μενέλεως ψήχων δέρην
1592
μέτωπά τʼ ἐξέπεισεν ἐσβῆναι δόρυ.
1593
τέλος δʼ, ἐπειδὴ ναῦς τὰ πάντʼ ἐδέξατο,
1594
πλήσασα κλιμακτῆρας εὐσφύρῳ ποδί
1595
Ἑλένη καθέζετʼ ἐν μέσοις ἑδωλίοις,
1596
ὅ τʼ οὐκέτʼ ὢν λόγοισι Μενέλεως πέλας·
1597
ἄλλοι δὲ τοίχους δεξιοὺς λαιούς τʼ ἴσοι
1598
ἀνὴρ παρʼ ἄνδρʼ ἕζονθʼ, ὑφʼ εἵμασι ξίφη
1599
λαθραῖʼ ἔχοντες, ῥόθιά τʼ ἐξεπίμπλατο
1600
βοῆς κελευστοῦ φθέγμαθʼ ὡς ἠκούσαμεν.
1601
ἐπεὶ δὲ γαίας ἦμεν οὔτʼ ἄγαν πρόσω
1602
οὔτʼ ἐγγύς, οὕτως ἤρετʼ οἰάκων φύλαξ·
1603
ἔτʼ, ὦ ξένʼ, ἐς τὸ πρόσθεν — ἢ καλῶς ἔχει —
1604
πλεύσωμεν; ἀρχαὶ γὰρ νεὼς μέλουσι σοί.
1605
ὃ δʼ εἶφʼ· ἅλις μοι. δεξιᾷ δʼ ἑλὼν ξίφος
1606
ἐς πρῷραν εἷρπε κἀπὶ ταυρείῳ σφαγῇ
1607
σταθεὶς νεκρῶν μὲν οὐδενὸς μνήμην ἔχων,
1608
τέμνων δὲ λαιμὸν ηὔχετʼ· ὦ ναίων ἅλα
1609
πόντιε Πόσειδον Νηρέως θʼ ἁγναὶ κόραι,
1610
σώσατέ μʼ ἐπʼ ἀκτὰς Ναυπλίας δάμαρτά τε
1611
ἄσυλον ἐκ γῆς. αἵματος δʼ ἀπορροαὶ
1612
ἐς οἶδμʼ ἐσηκόντιζον οὔριοι ξένῳ.
1613
καί τις τόδʼ εἶπε· δόλιος ἡ ναυκληρία.
1614
πάλιν πλέωμεν· δεξιὰν κέλευε σύ,
1615
σὺ δὲ στρέφʼ οἴακʼ. ἐκ δὲ ταυρείου φόνου
1616
Ἀτρέως σταθεὶς παῖς ἀνεβόησε συμμάχους·
1617
τί μέλλετʼ, ὦ γῆς Ἑλλάδος λωτίσματα,
1618
σφάζειν φονεύειν βαρβάρους νεώς τʼ ἄπο
1619
ῥίπτειν ἐς οἶδμα; ναυβάταις δὲ τοῖσι σοῖς
1620
βοᾷ κελευστὴς τὴν ἐναντίαν ὄπα·
1621
οὐκ εἶʼ ὃ μέν τις λοῖσθον ἀρεῖται δόρυ,
1622
ὃ δὲ ζύγʼ ἄξας, ὃ δʼ ἀφελὼν σκαλμοῦ πλάτην
1623
καθαιματώσει κρᾶτα πολεμίων ξένων;
1624
ὀρθοὶ δʼ ἀνῇξαν πάντες, οἳ μὲν ἐν χεροῖν
1625
κορμοὺς ἔχοντες ναυτικούς, οἳ δὲ ξίφη·
1626
φόνῳ δὲ ναῦς ἐρρεῖτο. παρακέλευσμα δʼ ἦν
1627
πρύμνηθεν Ἑλένης· ποῦ τὸ Τρωικὸν κλέος;
1628
δείξατε πρὸς ἄνδρας βαρβάρους· σπουδῆς δʼ ὕπο
1629
ἔπιπτον, οἳ δʼ ὠρθοῦντο, τοὺς δὲ κειμένους
1630
νεκροὺς ἂν εἶδες. Μενέλεως δʼ ἔχων ὅπλα,
1631
ὅποι νοσοῖεν ξύμμαχοι κατασκοπῶν,
1632
ταύτῃ προσῆγε χειρὶ δεξιᾷ ξίφος,
1633
ὥστʼ ἐκκολυμβᾶν ναός, ἠρήμωσε δὲ
1634
σῶν ναυβατῶν ἐρετμά. ἐπʼ οἰάκων δὲ βὰς
1635
ἄνακτʼ ἐς Ἑλλάδʼ εἶπεν εὐθύνειν δόρυ.
1636
οἳ δʼ ἱστὸν ᾖρον, οὔριαι δʼ ἧκον πνοαί.
1637
βεβᾶσι δʼ ἐκ γῆς. διαφυγὼν δʼ ἐγὼ φόνον
1638
καθῆκʼ ἐμαυτὸν εἰς ἅλʼ ἄγκυραν πάρα·
1639
ἤδη δὲ κάμνονθʼ ὁρμιατόνων μέ τις
1640
ἀνείλετʼ, ἐς δὲ γαῖαν ἐξέβησέ σοι
1641
τάδʼ ἀγγελοῦντα. σώφρονος δʼ ἀπιστίας
1642
οὐκ ἔστιν οὐδὲν χρησιμώτερον οὐκ βροτοῖς. ἄν
1643
Χορός
ποτʼ ηὔχουν οὔτε σʼ οὔθʼ ἡμᾶς λαθεῖν Μενέλαον, ὦναξ,
1644
ὡς ἐλάνθανεν παρών. ὦ γυναικείαις
1645
Θεοκλύμενος
τέχναισιν αἱρεθεὶς ἐγὼ τάλας· ἐκπεφεύγασιν γάμοι
1646
με. κεἰ μὲν ἦν ἁλώσιμος ναῦς διώγμασιν,
1647
πονήσας εἷλον ἂν τάχα ξένους· νῦν δὲ
1648
τὴν προδοῦσαν ἡμᾶς τεισόμεσθα σύγγονον, ἥτις ἐν
1649
δόμοις ὁρῶσα Μενέλεων οὐκ εἶπέ μοι. τοιγὰρ οὔποτʼ
1650
ἄλλον ἄνδρα ψεύσεται μαντεύμασιν. οὗτος ὤ,
1651
Θεράπων
ποῖ σὸν πόδʼ αἴρεις, δέσποτʼ, ἐς ποῖον φόνον; οἷπερ ἡ
1652
Θεοκλύμενος
δίκη κελεύει με· ἀλλʼ ἀφίστασʼ ἐκποδών. οὐκ ἀφήσομαι
1653
Θεράπων
πέπλων σῶν· μεγάλα γὰρ σπεύδεις κακά. ἀλλὰ δεσποτῶν
1654
Θεοκλύμενος
κρατήσεις δοῦλος ὤν; φρονῶ γὰρ
1655
Θεράπων
εὖ. οὐκ ἔμοιγʼ,
1656
Θεοκλύμενος
εἰ μή μʼ ἐάσεις — οὐ μὲν
1657
Θεράπων
οὖν σʼ ἐάσομεν. σύγγονον κτανεῖν
1658
Θεοκλύμενος
κακίστην — εὐσεβεστάτην μὲν
1659
Θεράπων
οὖν. ἥ με
1660
Θεοκλύμενος
προύδωκεν — καλήν γε
1661
Θεράπων
προδοσίαν, δίκαια δρᾶν. τἀμὰ λέκτρʼ
1662
Θεοκλύμενος
ἄλλῳ διδοῦσα. τοῖς γε
1663
Θεράπων
κυριωτέροις. κύριος δὲ
1664
Θεοκλύμενος
τῶν ἐμῶν τίς; ὃς ἔλαβεν
1665
Θεράπων
πατρὸς πάρα. ἀλλʼ ἔδωκεν
1666
Θεοκλύμενος
ἡ τύχη μοι. τὸ δὲ
1667
Θεράπων
χρεὼν ἀφείλετο. οὐ σὲ
1668
Θεοκλύμενος
τἀμὰ χρὴ δικάζειν. ἤν γε
1669
Θεράπων
βελτίω λέγω. ἀρχόμεσθʼ ἄρʼ,
1670
Θεοκλύμενος
οὐ κρατοῦμεν. ὅσια δρᾶν,
1671
Θεράπων
τὰ δʼ ἔκδικʼ οὔ. κατθανεῖν ἐρᾶν
1672
Θεοκλύμενος
ἔοικας. κτεῖνε· σύγγονον
1673
Θεράπων
δὲ σὴν οὐ κτενεῖς
1674
ἡμῶν ἑκόντων, ἀλλʼ ἔμε· ὡς πρὸ δεσποτῶν τοῖσι γενναίοισι
1675
δούλοις εὐκλεέστατον θανεῖν. ἐπίσχες ὀργὰς
1676
Διόσκοροι
αἷσιν οὐκ ὀρθῶς φέρῃ, Θεοκλύμενε, γαίας
1677
τῆσδʼ ἄναξ· δισσοὶ δέ σε Διόσκοροι καλοῦμεν,
1678
οὓς Λήδα ποτὲ ἔτικτεν Ἑλένην
1679
θʼ, ἣ πέφευγε σοὺς δόμους· οὐ γὰρ
1680
πεπρωμένοισιν ὀργίζῃ γάμοις, οὐδʼ ἡ
1681
θεᾶς Νηρῇδος ἔκγονος κόρη ἀδικεῖ σʼ
1682
ἀδελφὴ Θεονόη, τὰ τῶν θεῶν τιμῶσα πατρός
1683
τʼ ἐνδίκους ἐπιστολάς. ἐς μὲν
1684
γὰρ αἰεὶ τὸν παρόντα νῦν χρόνον κείνην κατοικεῖν
1685
σοῖσιν ἐν δόμοις ἐχρῆν· ἐπεὶ δὲ
1686
Τροίας ἐξανεστάθη βάθρα, καὶ τοῖς
1687
θεοῖς παρέσχε τοὔνομʼ, οὐκέτι· ἐν τοῖσι
1688
δʼ αὑτῆς δεῖ νιν ἐζεῦχθαι γάμοις ἐλθεῖν τʼ
1689
ἐς οἴκους καὶ συνοικῆσαι πόσει. ἀλλʼ ἴσχε
1690
μὲν σῆς συγγόνου μέλαν ξίφος, νόμιζε δʼ
1691
αὐτὴν σωφρόνως πράσσειν τάδε. πάλαι δʼ
1692
ἀδελφὴν κἂν πρὶν ἐξεσώσαμεν, ἐπείπερ ἡμᾶς
1693
Ζεὺς ἐποίησεν θεούς· ἀλλʼ ἥσσονʼ
1694
ἦμεν τοῦ πεπρωμένου θʼ ἅμα καὶ τῶν
1695
θεῶν, οἷς ταῦτʼ ἔδοξεν ὧδʼ ἔχειν. σοὶ μὲν
1696
τάδʼ αὐδῶ, συγγόνῳ δʼ ἐμῇ λέγω· πλεῖ ξὺν
1697
πόσει σῷ· πνεῦμα δʼ ἕξετʼ οὔριον· σωτῆρε δʼ
1698
ἡμεῖς σὼ κασιγνήτω διπλῶ πόντον παριππεύοντε
1699
πέμψομεν πάτραν. ὅταν δὲ
1700
κάμψῃς καὶ τελευτήσῃς βίον, θεὸς κεκλήσῃ
1701
καὶ Διοσκόρων μέτα σπονδῶν μεθέξεις
1702
ξένιά τʼ ἀνθρώπων πάρα ἕξεις μεθʼ
1703
ἡμῶν· Ζεὺς γὰρ ὧδε βούλεται. οὗ δʼ
1704
ὥρισέν σοι πρῶτα Μαιάδος τόκος, Σπάρτης ἀπάρας,
1705
τὸν κατʼ οὐρανὸν δρόμον, κλέψας δέμας
1706
σὸν μὴ Πάρις γήμειέ σε, — φρουρὸν παρʼ
1707
Ἀκτὴν τεταμένην νῆσον λέγω — Ἑλένη τὸ
1708
λοιπὸν ἐν βροτοῖς κεκλήσεται, ἐπεὶ κλοπαίαν
1709
σʼ ἐκ δόμων ἐδέξατο. καὶ τῷ
1710
πλανήτῃ Μενέλεῳ θεῶν πάρα μακάρων κατοικεῖν
1711
νῆσόν ἐστι μόρσιμον· τοὺς εὐγενεῖς
1712
γὰρ οὐ στυγοῦσι δαίμονες, τῶν δʼ
1713
ἀναριθμήτων μᾶλλόν εἰσιν οἱ πόνοι. ὦ παῖδε
1714
Θεοκλύμενος
Λήδας καὶ Διός, τὰ μὲν πάρος νείκη μεθήσω
1715
σφῶν κασιγνήτης πέρι· ἐγὼ δʼ
1716
ἀδελφὴν οὐκέτʼ ἂν κτάνοιμʼ ἐμήν. κείνη δʼ
1717
ἴτω πρὸς οἶκον, εἰ θεοῖς δοκεῖ. ἴστον δʼ
1718
ἀρίστης σωφρονεστάτης θʼ ἅμα γεγῶτʼ ἀδελφῆς
1719
ὁμογενοῦς ἀφʼ αἵματος. καὶ χαίρεθʼ
1720
Ἑλένης οὕνεκʼ εὐγενεστάτης γνώμης, ὃ
1721
πολλαῖς ἐν γυναιξὶν οὐκ ἔνι. πολλαὶ μορφαὶ
1722
Χορός
τῶν δαιμονίων, πολλὰ δʼ
1723
ἀέλπτως κραίνουσι θεοί· καὶ τὰ
1724
δοκηθέντʼ οὐκ ἐτελέσθη, τῶν δʼ
1725
ἀδοκήτων πόρον ηὗρε θεός. τοιόνδʼ ἀπέβη
1726
τόδε πρᾶγμα.
1727