Euripides was one of the three great tragedians of classical Athens, alongside Aeschylus and Sophocles, and is widely regarded as the most psychologically realistic of the three. He was celebrated in antiquity for his sympathetic portrayals of women, his morally ambiguous heroes, and his willingness to subject traditional myths to rational and emotional scrutiny. His influence on later drama was so profound that Aristotle, in the Poetics, called him 'the most tragic of the poets.'

When and where did Euripides live?

Euripides was born around 480 BCE, traditionally said to be on the island of Salamis on the same day as the famous naval battle, though this detail may be legendary. He spent most of his life in Athens, the cultural centre of the Greek world during the age of Pericles, before relocating late in life to the court of King Archelaus of Macedon. He died in Macedonia around 406 BCE, shortly before his rival Sophocles.

What genre or literary tradition did Euripides work in?

Euripides worked exclusively within the genre of Attic tragedy, composing plays for performance at the City Dionysia and the Lenaia, the major dramatic festivals held in Athens in honour of the god Dionysus. He followed the established formal conventions of Greek tragedy — including a chorus, episodes, and strophic song — while pushing the boundaries of the genre by introducing melodramatic plots, realistic diction, and operatic monodies sung by individual actors. His innovations moved tragedy closer to the sentiments and language of everyday life, a tendency that Aristophanes famously mocked in his comedies Frogs and Thesmophoriazusae.

What did Euripides write?

Euripides is credited with writing approximately ninety-two plays in antiquity, of which nineteen survive — the largest corpus of any ancient Greek tragedian. His extant works include celebrated tragedies such as Medea (431 BCE), Hippolytus (428 BCE), The Trojan Women (415 BCE), Electra, Hecuba, The Bacchae, and Iphigenia at Aulis, the latter two produced posthumously. He also wrote the satyr play Cyclops, the only complete example of that genre to survive from antiquity, and the tragicomedy Helen.

Who and what influenced Euripides?

Euripides was profoundly shaped by the intellectual climate of fifth-century Athens, particularly the Sophistic movement, whose leading figures — Protagoras, Gorgias, and Prodicus — were his contemporaries and, according to ancient tradition, personal acquaintances. The philosopher Anaxagoras, who taught that mind (nous) rather than the gods governed the cosmos, exerted a strong rationalist influence on Euripides' skeptical treatment of traditional religion. He was also heir to the tragic tradition established by Aeschylus and refined by Sophocles, against which he defined his own more psychologically driven approach to myth and character.

What shaped Euripides' life and career?

Euripides lived through the entire arc of the Peloponnesian War (431–404 BCE), and the mounting brutality of that conflict is widely seen as a formative pressure on plays such as The Trojan Women (415 BCE), which premiered in the same year as the Athenian destruction of Melos. Despite writing prolifically, he won the first prize at the City Dionysia only four or five times during his lifetime, suggesting that his unconventional style often met with official disapproval even as it attracted popular admiration. In the final years of his life he accepted the invitation of King Archelaus of Macedon, perhaps disillusioned with Athens, and died there around 406 BCE.

What is Euripides' legacy in Western literature?

Euripides became the most widely read and imitated of the three great tragedians in antiquity: Aristotle's student Theophrastus noted that later poets drew more from Euripides than from either Aeschylus or Sophocles. His plays were translated and adapted by the Roman tragedian Seneca, whose Medea, Phaedra, and Troades transmitted Euripidean themes directly into Renaissance and early modern European drama. In the modern era, his exploration of female interiority, war's moral cost, and divine indifference has made works such as Medea, The Bacchae, and The Trojan Women central texts in theatrical repertoires worldwide and subjects of sustained scholarly and philosophical inquiry.

What genre is Euripides' Bacchae?

The Bacchae is an ancient Greek tragedy, composed for performance at the City Dionysia festival in Athens. It belongs to the tradition of Attic tragedy, a genre defined by its choral odes, formal dramatic structure, and engagement with myth, fate, and divine power. Unusually among tragedies, it takes the god Dionysus himself as a central dramatic character rather than a mortal protagonist.

When was Euripides' Bacchae written?

The Bacchae was written in the final years of Euripides' life, most likely between 408 and 406 BCE, during his self-imposed exile at the court of King Archelaus of Macedon. It was performed posthumously in Athens in 405 BCE, after Euripides died around 406 BCE, and it won first prize at the City Dionysia in that year. It is therefore one of his last surviving works.

What is Euripides' Bacchae about?

The Bacchae dramatises the return of the god Dionysus to Thebes, the city of his birth, in disguise as a mortal stranger to punish those who deny his divinity. King Pentheus refuses to acknowledge Dionysus as a god and attempts to suppress his ecstatic cult, only to be manipulated by the god into spying on the maenads on Mount Cithaeron. The tragedy culminates in Pentheus being torn apart by the frenzied Bacchants, led unknowingly by his own mother Agave, who believes she has killed a lion.

What are the central themes of Euripides' Bacchae?

The Bacchae explores the conflict between rational control and irrational ecstasy, embodied in the opposition between Pentheus and Dionysus. It interrogates the nature of divinity, human hubris, and the catastrophic consequences of refusing to honour the gods. The play also examines the destructive power of repression, the instability of identity — particularly gender identity — and the terrifying capacity of religious frenzy to override reason and family bonds.

What is the structure and form of Euripides' Bacchae?

The Bacchae follows the standard five-part structure of Attic tragedy, consisting of a prologue, alternating episodes and choral odes (stasima), and an exodus. The chorus is composed of Asian Bacchants who accompanied Dionysus from Lydia, and their lyrical odes are among the most elaborate in extant Greek tragedy. The surviving text contains a significant lacuna near the end of the play, meaning that parts of Agave's recognition scene and the conclusion are lost.

What was the political and historical context of Euripides' Bacchae?

The Bacchae was composed during the final, turbulent phase of the Peloponnesian War (431–404 BCE), a period of profound political instability, civic disillusionment, and religious anxiety in Athens. Euripides wrote the play in Macedon, away from a city that had experienced plague, military disaster at Syracuse in 413 BCE, and successive oligarchic coups. Some scholars interpret the play's focus on the dangers of political tyranny and suppressed religious movements as reflecting contemporary Athenian tensions around authority and piety.

What are the defining literary features and style of Euripides' Bacchae?

The Bacchae is notable for its rich lyric poetry, particularly in the choral odes, which deploy vivid imagery of nature, wildness, and divine joy in a style more exuberant than most Euripidean choruses. The play employs dramatic irony with exceptional intensity, especially in the scenes where Pentheus is progressively enthralled by Dionysus while believing he retains control. Euripides also uses the motif of disguise and role-reversal — Dionysus concealed as a mortal, Pentheus dressed as a woman — to explore destabilised identity and the permeable boundary between god and human.

What did Euripides' Bacchae contribute to literary tradition?

The Bacchae is the fullest extant dramatisation of the myth of Dionysus and stands as the definitive ancient literary account of Bacchic religion and maenadism. It contributed the archetype of the repressive rationalist destroyed by the forces he denies, a paradigm that has proved enduringly generative in Western literature and philosophy. The play also provided ancient scholars with a primary source for Dionysiac ritual, and its posthumous victory at the City Dionysia confirmed Euripides' reputation as a supreme master of the tragic form.

How has Euripides' Bacchae influenced later literature and culture?

The Bacchae has exerted profound influence across Western intellectual and artistic history, inspiring Friedrich Nietzsche's foundational opposition of the Apollonian and Dionysian in The Birth of Tragedy (1872). It has been adapted repeatedly in theatre, including by Wole Soyinka in his version of 1973 and by the RSC in numerous productions, and has informed modern discussions of religion, gender, and the unconscious. The figure of the maenads and the sparagmos — the ritual tearing apart of Pentheus — has become a central reference point in scholarship on ancient Greek religion, feminist theory, and psychoanalysis.

Who are the key figures in Euripides' Bacchae?

Dionysus is the central figure, the son of Zeus and the Theban princess Semele, who returns to his birthplace in mortal disguise to enforce recognition of his divinity. Pentheus, King of Thebes and Dionysus's cousin, serves as the primary antagonist, a rigid rationalist whose denial of the god leads to his destruction. Agave, Pentheus's mother and Semele's sister, is the tragic figure who, possessed by Dionysiac frenzy, kills her own son and returns to Thebes bearing his severed head in triumph before recognising what she has done. The elderly seer Tiresias and the aged Cadmus, founder of Thebes, also appear as ambiguous figures who choose pragmatic piety over sincere belief.

0:00

Bacchae

Euripides

Διόνυσος

ἥκω Διὸς παῖς τήνδε Θηβαίων χθόνα

Διόνυσος, ὃν τίκτει ποθʼ ἡ Κάδμου κόρη

Σεμέλη λοχευθεῖσʼ ἀστραπηφόρῳ πυρί·

μορφὴν δʼ ἀμείψας ἐκ θεοῦ βροτησίαν

πάρειμι Δίρκης νάματʼ Ἰσμηνοῦ θʼ ὕδωρ.

ὁρῶ δὲ μητρὸς μνῆμα τῆς κεραυνίας

τόδʼ ἐγγὺς οἴκων καὶ δόμων ἐρείπια

τυφόμενα Δίου πυρὸς ἔτι ζῶσαν φλόγα,

ἀθάνατον Ἥρας μητέρʼ εἰς ἐμὴν ὕβριν.

αἰνῶ δὲ Κάδμον, ἄβατον ὃς πέδον τόδε

τίθησι, θυγατρὸς σηκόν· ἀμπέλου δέ νιν

πέριξ ἐγὼ ʼκάλυψα βοτρυώδει χλόῃ.

λιπὼν δὲ Λυδῶν τοὺς πολυχρύσους γύας

Φρυγῶν τε, Περσῶν θʼ ἡλιοβλήτους πλάκας

Βάκτριά τε τείχη τήν τε δύσχιμον χθόνα

Μήδων ἐπελθὼν Ἀραβίαν τʼ εὐδαίμονα

Ἀσίαν τε πᾶσαν, ἣ παρʼ ἁλμυρὰν ἅλα

κεῖται μιγάσιν Ἕλλησι βαρβάροις θʼ ὁμοῦ

πλήρεις ἔχουσα καλλιπυργώτους πόλεις,

ἐς τήνδε πρῶτον ἦλθον Ἑλλήνων πόλιν,

τἀκεῖ χορεύσας καὶ καταστήσας ἐμὰς

τελετάς, ἵνʼ εἴην ἐμφανὴς δαίμων βροτοῖς.

πρώτας δὲ Θήβας τῆσδε γῆς Ἑλληνίδος

ἀνωλόλυξα, νεβρίδʼ ἐξάψας χροὸς

θύρσον τε δοὺς ἐς χεῖρα, κίσσινον βέλος·

ἐπεί μʼ ἀδελφαὶ μητρός, ἃς ἥκιστα χρῆν,

Διόνυσον οὐκ ἔφασκον ἐκφῦναι Διός,

Σεμέλην δὲ νυμφευθεῖσαν ἐκ θνητοῦ τινος

ἐς Ζῆνʼ ἀναφέρειν τὴν ἁμαρτίαν λέχους,

Κάδμου σοφίσμαθʼ, ὧν νιν οὕνεκα κτανεῖν

Ζῆνʼ ἐξεκαυχῶνθʼ, ὅτι γάμους ἐψεύσατο.

τοιγάρ νιν αὐτὰς ἐκ δόμων ᾤστρησʼ ἐγὼ

μανίαις, ὄρος δʼ οἰκοῦσι παράκοποι φρενῶν·

σκευήν τʼ ἔχειν ἠνάγκασʼ ὀργίων ἐμῶν,

καὶ πᾶν τὸ θῆλυ σπέρμα Καδμείων, ὅσαι

γυναῖκες ἦσαν, ἐξέμηνα δωμάτων·

ὁμοῦ δὲ Κάδμου παισὶν ἀναμεμειγμέναι

χλωραῖς ὑπʼ ἐλάταις ἀνορόφοις ἧνται πέτραις.

δεῖ γὰρ πόλιν τήνδʼ ἐκμαθεῖν, κεἰ μὴ θέλει,

ἀτέλεστον οὖσαν τῶν ἐμῶν βακχευμάτων,

Σεμέλης τε μητρὸς ἀπολογήσασθαί μʼ ὕπερ

φανέντα θνητοῖς δαίμονʼ ὃν τίκτει Διί.

Κάδμος μὲν οὖν γέρας τε καὶ τυραννίδα

Πενθεῖ δίδωσι θυγατρὸς ἐκπεφυκότι,

ὃς θεομαχεῖ τὰ κατʼ ἐμὲ καὶ σπονδῶν ἄπο

ὠθεῖ μʼ, ἐν εὐχαῖς τʼ οὐδαμοῦ μνείαν ἔχει.

ὧν οὕνεκʼ αὐτῷ θεὸς γεγὼς ἐνδείξομαι

πᾶσίν τε Θηβαίοισιν. ἐς δʼ ἄλλην χθόνα,

τἀνθένδε θέμενος εὖ, μεταστήσω πόδα,

δεικνὺς ἐμαυτόν· ἢν δὲ Θηβαίων πόλις

ὀργῇ σὺν ὅπλοις ἐξ ὄρους βάκχας ἄγειν

ζητῇ, ξυνάψω μαινάσι στρατηλατῶν.

ὧν οὕνεκʼ εἶδος θνητὸν ἀλλάξας ἔχω

μορφήν τʼ ἐμὴν μετέβαλον εἰς ἀνδρὸς φύσιν.

ἀλλʼ, ὦ λιποῦσαι Τμῶλον ἔρυμα Λυδίας,

θίασος ἐμός, γυναῖκες, ἃς ἐκ βαρβάρων

ἐκόμισα παρέδρους καὶ ξυνεμπόρους ἐμοί,

αἴρεσθε τἀπιχώριʼ ἐν πόλει Φρυγῶν

τύμπανα, Ῥέας τε μητρὸς ἐμά θʼ εὑρήματα,

βασίλειά τʼ ἀμφὶ δώματʼ ἐλθοῦσαι τάδε

κτυπεῖτε Πενθέως, ὡς ὁρᾷ Κάδμου πόλις.

ἐγὼ δὲ βάκχαις, ἐς Κιθαιρῶνος πτυχὰς

ἐλθὼν ἵνʼ εἰσί, συμμετασχήσω χορῶν.

Χορός

Ἀσίας ἀπὸ γᾶς

ἱερὸν Τμῶλον ἀμείψασα θοάζω

Βρομίῳ πόνον ἡδὺν

κάματόν τ' εὐκάματον, Βάκ-

χιον εὐαζομένα.

τίς ὁδῷ τίς ὁδῷ; τίς;

μελάθροις ἔκτοπος ἔστω, στόμα τ' εὔφη-

μον ἅπας ἐξοσιούσθω·

τὰ νομισθέντα γὰρ αἰεὶ

Διόνυσον ὑμνήσω.

ὦ

μάκαρ, ὅστις εὐδαίμων

τελετὰς θεῶν εἰδὼς

βιοτὰν ἁγιστεύει καὶ

θιασεύεται ψυχὰν

ἐν ὄρεσσι βακχεύων

ὁσίοις καθαρμοῖσιν,

τά τε ματρὸς μεγάλας ὄρ-

γιαΚυβέλας θεμιτεύων,

ἀνὰ θύρσον τε τινάσσων,

κισσῷ τε στεφανωθεὶς

Διόνυσον θεραπεύει.

ἴτε βάκχαι, ἴτε βάκχαι,

Βρόμιον παῖδα θεὸν θεοῦ

Διόνυσον κατάγουσαι

Φρυγίων ἐξ ὀρέων Ἑλ-

λάδος εἰς εὐρυχόρους ἀ-

γυιάς, τὸν Βρόμιον

ὅν

ποτʼ ἔχουσʼ ἐν ὠδίνων

λοχίαις ἀνάγκαισι

πταμένας Διὸς βροντᾶς νη-

δύος ἔκβολον μάτηρ

ἔτεκεν, λιποῦσʼ αἰῶ-

νακεραυνίῳ πληγᾷ·

λοχίοις δʼ αὐτίκα νιν δέ-

ξατοθαλάμαις Κρονίδας Ζεύς,

100

κατὰ μηρῷ δὲ καλύψας

101

χρυσέαισιν συνερείδει

102

περόναις κρυπτὸν ἀφʼ Ἥρας.

103

ἔτεκεν δʼ, ἁνίκα Μοῖραι

104

τέλεσαν, ταυρόκερων θεὸν

105

στεφάνωσέν τε δρακόντων

106

στεφάνοις, ἔνθεν ἄγραν θη-

107

ροτρόφονμαινάδες ἀμφι-

108

βάλλονταιπλοκάμοις. ὦ Σεμέλας τροφοὶ Θῆ-

109

βαιστεφανοῦσθε κισσῷ·

110

βρύετε βρύετε χλοήρει

111

μίλακι καλλικάρπῳ

112

καὶ καταβακχιοῦσθε δρυὸς

113

ἢ ἐλάτας κλάδοισι,

114

στικτῶν τʼ ἐνδυτὰ νεβρίδων

115

στέφετε λευκοτρίχων πλοκάμων

116

μαλλοῖς· ἀμφὶ δὲ νάρθηκας ὑβριστὰς

117

ὁσιοῦσθʼ· αὐτίκα γᾶ πᾶσα χορεύσει —

118

Βρόμιος ὅστις ἄγῃ θιάσουσ —

119

εἰς ὄρος εἰς ὄρος, ἔνθα μένει

120

θηλυγενὴς ὄχλος

121

ἀφʼ ἱστῶν παρὰ κερκίδων τʼ

122

οἰστρηθεὶς Διονύσῳ.

123

ὦ θαλάμευμα Κουρή-

124

τωνζάθεοί τε Κρήτας

125

Διογενέτορες ἔναυλοι,

126

ἔνθα τρικόρυθες ἄντροις

127

βυρσότονον κύκλωμα τόδε

128

μοι Κορύβαντες ηὗρον·

129

βακχείᾳ δʼ ἀνὰ συντόνῳ

130

κέρασαν ἁδυβόᾳ Φρυγίων

131

αὐλῶν πνεύματι ματρός τε Ῥέας ἐς

132

χέρα θῆκαν, κτύπον εὐάσμασι Βακχᾶν·

133

παρὰ δὲ μαινόμενοι Σάτυροι

134

ματέρος ἐξανύσαντο θεᾶς,

135

ἐς δὲ χορεύματα

136

συνῆψαν τριετηρίδων,

137

αἷς χαίρει Διόνυσος.

138

ἡδὺς ἐν ὄρεσιν, ὅταν ἐκ θιάσων δρομαί-

139

ωνπέσῃ πεδόσε, νε-

140

βρίδοςἔχων ἱερὸν ἐνδυτόν, ἀγρεύων

141

αἷμα τραγοκτόνον, ὠμοφάγον χάριν, ἱέμε-

142

νοςἐς ὄρεα Φρύγια, Λύδιʼ, ὁ δʼ ἔξαρχος Βρόμιος,

143

εὐοἷ.

144

ῥεῖ δὲ γάλακτι πέδον, ῥεῖ δʼ οἴνῳ, ῥεῖ δὲ μελισσᾶν

145

νέκταρι.

146

Συρίας δʼ ὡς λιβάνου κα-

147

πνὸνὁ Βακχεὺς ἀνέχων

148

πυρσώδη φλόγα πεύκας

149

ἐκ νάρθηκος ἀίσσει

150

δρόμῳ καὶ χοροῖσιν

151

πλανάτας ἐρεθίζων

152

ἰαχαῖς τʼ ἀναπάλλων,

153

τρυφερόν τε πλόκαμον εἰς αἰθέρα ῥίπτων.

154

ἅμα δʼ εὐάσμασι τοιάδʼ ἐπιβρέμει·

155

Ὦ ἴτε βάκχαι,

156

ὦ ἴτε βάκχαι,

157

Τμώλου χρυσορόου χλιδᾷ

158

μέλπετε τὸν Διόνυσον

159

βαρυβρόμων ὑπὸ τυμπάνων,

160

εὔια τὸν εὔιον ἀγαλλόμεναι θεὸν

161

ἐν Φρυγίαισι βοαῖς ἐνοπαῖσί τε,

162

λωτὸς ὅταν εὐκέλαδος

163

ἱερὸς ἱερὰ παίγματα βρέμῃ, σύνοχα

164

φοιτάσιν εἰς ὄρος εἰς ὄρος· ἡδομέ-

165

ναδʼ ἄρα, πῶλος ὅπως ἅμα ματέρι

166

φορβάδι, κῶλον ἄγει ταχύπουν σκιρτήμασι βάκχα.

167

Τειρεσίας

τίς ἐν πύλαισι; Κάδμον ἐκκάλει δόμων,

168

Ἀγήνορος παῖδʼ, ὃς πόλιν Σιδωνίαν

169

λιπὼν ἐπύργωσʼ ἄστυ Θηβαίων τόδε.

170

ἴτω τις, εἰσάγγελλε Τειρεσίας ὅτι

171

ζητεῖ νιν· οἶδε δʼ αὐτὸς ὧν ἥκω πέρι

172

ἅ τε ξυνεθέμην πρέσβυς ὢν γεραιτέρῳ,

173

θύρσους ἀνάπτειν καὶ νεβρῶν δορὰς ἔχειν

174

στεφανοῦν τε κρᾶτα κισσίνοις βλαστήμασιν.

175

Κάδμος

ὦ φίλταθʼ, ὡς σὴν γῆρυν ᾐσθόμην κλύων

176

σοφὴν σοφοῦ παρʼ ἀνδρός, ἐν δόμοισιν ὤν·

177

ἥκω δʼ ἕτοιμος τήνδʼ ἔχων σκευὴν θεοῦ·

178

δεῖ γάρ νιν ὄντα παῖδα θυγατρὸς ἐξ ἐμῆς

179

Διόνυσον ὃς πέφηνεν ἀνθρώποις θεὸς

180

ὅσον καθʼ ἡμᾶς δυνατὸν αὔξεσθαι μέγαν.

181

ποῖ δεῖ χορεύειν, ποῖ καθιστάναι πόδα

182

καὶ κρᾶτα σεῖσαι πολιόν; ἐξηγοῦ σύ μοι

183

γέρων γέροντι, Τειρεσία· σὺ γὰρ σοφός.

184

ὡς οὐ κάμοιμʼ ἂν οὔτε νύκτʼ οὔθʼ ἡμέραν

185

θύρσῳ κροτῶν γῆν· ἐπιλελήσμεθʼ ἡδέως

186

γέροντες ὄντες.

187

Τειρεσίας

ταὔτʼ ἐμοὶ πάσχεις ἄρα·

188

οὐδὲν σοφιζόμεσθα τοῖσι δαίμοσιν.

199

πατρίους παραδοχάς, ἅς θʼ ὁμήλικας χρόνῳ

200

κεκτήμεθʼ, οὐδεὶς αὐτὰ καταβαλεῖ λόγος,

201

οὐδʼ εἰ διʼ ἄκρων τὸ σοφὸν ηὕρηται φρενῶν.

202

ἐρεῖ τις ὡς τὸ γῆρας οὐκ αἰσχύνομαι,

203

μέλλων χορεύειν κρᾶτα κισσώσας ἐμόν;

204

οὐ γὰρ διῄρηχʼ ὁ θεός, οὔτε τὸν νέον

205

εἰ χρὴ χορεύειν οὔτε τὸν γεραίτερον,

206

ἀλλʼ ἐξ ἁπάντων βούλεται τιμὰς ἔχειν

207

κοινάς, διαριθμῶν δʼ οὐδένʼ αὔξεσθαι θέλει.

208

Κάδμος

ἐπεὶ σὺ φέγγος, Τειρεσία, τόδʼ οὐχ ὁρᾷς,

209

ἐγὼ προφήτης σοι λόγων γενήσομαι.

210

Πενθεὺς πρὸς οἴκους ὅδε διὰ σπουδῆς περᾷ,

211

Ἐχίονος παῖς, ᾧ κράτος δίδωμι γῆς.

212

ὡς ἐπτόηται· τί ποτʼ ἐρεῖ νεώτερον;

213

Πενθεύς

ἔκδημος ὢν μὲν τῆσδʼ ἐτύγχανον χθονός,

214

κλύω δὲ νεοχμὰ τήνδʼ ἀνὰ πτόλιν κακά,

215

γυναῖκας ἡμῖν δώματʼ ἐκλελοιπέναι

216

πλασταῖσι βακχείαισιν, ἐν δὲ δασκίοις

217

ὄρεσι θοάζειν, τὸν νεωστὶ δαίμονα

218

Διόνυσον, ὅστις ἔστι, τιμώσας χοροῖς·

219

πλήρεις δὲ θιάσοις ἐν μέσοισιν ἑστάναι

220

κρατῆρας, ἄλλην δʼ ἄλλοσʼ εἰς ἐρημίαν

221

πτώσσουσαν εὐναῖς ἀρσένων ὑπηρετεῖν,

222

πρόφασιν μὲν ὡς δὴ μαινάδας θυοσκόους,

223

τὴν δʼ Ἀφροδίτην πρόσθʼ ἄγειν τοῦ Βακχίου.

224

ὅσας μὲν οὖν εἴληφα, δεσμίους χέρας

225

σῴζουσι πανδήμοισι πρόσπολοι στέγαις·

226

ὅσαι δʼ ἄπεισιν, ἐξ ὄρους θηράσομαι,

227

Ἰνώ τʼ Ἀγαύην θʼ, ἥ μʼ ἔτικτʼ Ἐχίονι,

228

Ἀκταίονός τε μητέρʼ, Αὐτονόην λέγω.

229

καὶ σφᾶς σιδηραῖς ἁρμόσας ἐν ἄρκυσιν

230

παύσω κακούργου τῆσδε βακχείας τάχα.

231

λέγουσι δʼ ὥς τις εἰσελήλυθε ξένος,

232

γόης ἐπῳδὸς Λυδίας ἀπὸ χθονός,

233

ξανθοῖσι βοστρύχοισιν εὐοσμῶν κόμην,

234

οἰνῶπας ὄσσοις χάριτας Ἀφροδίτης ἔχων,

235

ὃς ἡμέρας τε κεὐφρόνας συγγίγνεται

236

τελετὰς προτείνων εὐίους νεάνισιν.

237

εἰ δʼ αὐτὸν εἴσω τῆσδε λήψομαι στέγης,

238

παύσω κτυποῦντα θύρσον ἀνασείοντά τε

239

κόμας, τράχηλον σώματος χωρὶς τεμών.

240

ἐκεῖνος εἶναί φησι Διόνυσον θεόν,

241

ἐκεῖνος ἐν μηρῷ ποτʼ ἐρράφθαι Διός,

242

ὃς ἐκπυροῦται λαμπάσιν κεραυνίαις

243

σὺν μητρί, Δίους ὅτι γάμους ἐψεύσατο.

244

ταῦτʼ οὐχὶ δεινῆς ἀγχόνης ἔστʼ ἄξια,

245

ὕβρεις ὑβρίζειν, ὅστις ἔστιν ὁ ξένος;

246

ἀτὰρ τόδʼ ἄλλο θαῦμα, τὸν τερασκόπον

247

ἐν ποικίλαισι νεβρίσι Τειρεσίαν ὁρῶ

248

πατέρα τε μητρὸς τῆς ἐμῆσ — πολὺν γέλων —

249

νάρθηκι βακχεύοντʼ· ἀναίνομαι, πάτερ,

250

τὸ γῆρας ὑμῶν εἰσορῶν νοῦν οὐκ ἔχον.

251

οὐκ ἀποτινάξεις κισσόν; οὐκ ἐλευθέραν

252

θύρσου μεθήσεις χεῖρʼ, ἐμῆς μητρὸς πάτερ;

253

σὺ ταῦτʼ ἔπεισας, Τειρεσία· τόνδʼ αὖ θέλεις

254

τὸν δαίμονʼ ἀνθρώποισιν ἐσφέρων νέον

255

σκοπεῖν πτερωτοὺς κἀμπύρων μισθοὺς φέρειν.

256

εἰ μή σε γῆρας πολιὸν ἐξερρύετο,

257

καθῆσʼ ἂν ἐν βάκχαισι δέσμιος μέσαις,

258

τελετὰς πονηρὰς εἰσάγων· γυναιξὶ γὰρ

259

ὅπου βότρυος ἐν δαιτὶ γίγνεται γάνος,

260

οὐχ ὑγιὲς οὐδὲν ἔτι λέγω τῶν ὀργίων.

261

Χορός

τῆς δυσσεβείας. ὦ ξένʼ, οὐκ αἰδῇ θεοὺς

262

Κάδμον τε τὸν σπείραντα γηγενῆ στάχυν,

263

Ἐχίονος δʼ ὢν παῖς καταισχύνεις γένος;

264

Τειρεσίας

ὅταν λάβῃ τις τῶν λόγων ἀνὴρ σοφὸς

265

καλὰς ἀφορμάς, οὐ μέγʼ ἔργον εὖ λέγειν·

266

σὺ δʼ εὔτροχον μὲν γλῶσσαν ὡς φρονῶν ἔχεις,

267

ἐν τοῖς λόγοισι δʼ οὐκ ἔνεισί σοι φρένες.

268

θράσει δὲ δυνατὸς καὶ λέγειν οἷός τʼ ἀνὴρ

269

κακὸς πολίτης γίγνεται νοῦν οὐκ ἔχων.

270

οὗτος δʼ ὁ δαίμων ὁ νέος, ὃν σὺ διαγελᾷς,

271

οὐκ ἂν δυναίμην μέγεθος ἐξειπεῖν ὅσος

272

καθʼ Ἑλλάδʼ ἔσται. δύο γάρ, ὦ νεανία,

273

τὰ πρῶτʼ ἐν ἀνθρώποισι· Δημήτηρ θεά —

274

γῆ δʼ ἐστίν, ὄνομα δʼ ὁπότερον βούλῃ κάλει·

275

αὕτη μὲν ἐν ξηροῖσιν ἐκτρέφει βροτούς·

276

ὃς δʼ ἦλθʼ ἔπειτʼ, ἀντίπαλον ὁ Σεμέλης γόνος

277

βότρυος ὑγρὸν πῶμʼ ηὗρε κεἰσηνέγκατο

278

θνητοῖς, ὃ παύει τοὺς ταλαιπώρους βροτοὺς

279

λύπης, ὅταν πλησθῶσιν ἀμπέλου ῥοῆς,

280

ὕπνον τε λήθην τῶν καθʼ ἡμέραν κακῶν

281

δίδωσιν, οὐδʼ ἔστʼ ἄλλο φάρμακον πόνων.

282

οὗτος θεοῖσι σπένδεται θεὸς γεγώς,

283

ὥστε διὰ τοῦτον τἀγάθʼ ἀνθρώπους ἔχειν.

284

καὶ καταγελᾷς νιν, ὡς ἐνερράφη Διὸς

285

μηρῷ; διδάξω σʼ ὡς καλῶς ἔχει τόδε.

286

ἐπεί νιν ἥρπασʼ ἐκ πυρὸς κεραυνίου

287

Ζεύς, ἐς δʼ Ὄλυμπον βρέφος ἀνήγαγεν θεόν,

288

Ἥρα νιν ἤθελʼ ἐκβαλεῖν ἀπʼ οὐρανοῦ·

289

Ζεὺς δʼ ἀντεμηχανήσαθʼ οἷα δὴ θεός.

290

ῥήξας μέρος τι τοῦ χθόνʼ ἐγκυκλουμένου

291

αἰθέρος, ἔθηκε τόνδʼ ὅμηρον ἐκδιδούς,

292

Διόνυσον Ἥρας νεικέων· χρόνῳ δέ νιν

293

βροτοὶ ῥαφῆναί φασιν ἐν μηρῷ Διός,

294

ὄνομα μεταστήσαντες, ὅτι θεᾷ θεὸς

295

Ἥρᾳ ποθʼ ὡμήρευσε, συνθέντες λόγον.

296

μάντις δʼ ὁ δαίμων ὅδε· τὸ γὰρ βακχεύσιμον

297

καὶ τὸ μανιῶδες μαντικὴν πολλὴν ἔχει·

298

ὅταν γὰρ ὁ θεὸς ἐς τὸ σῶμʼ ἔλθῃ πολύς,

299

λέγειν τὸ μέλλον τοὺς μεμηνότας ποιεῖ.

300

Ἄρεώς τε μοῖραν μεταλαβὼν ἔχει τινά·

301

στρατὸν γὰρ ἐν ὅπλοις ὄντα κἀπὶ τάξεσιν

302

φόβος διεπτόησε πρὶν λόγχης θιγεῖν.

303

μανία δὲ καὶ τοῦτʼ ἐστὶ Διονύσου πάρα.

304

ἔτʼ αὐτὸν ὄψῃ κἀπὶ Δελφίσιν πέτραις

305

πηδῶντα σὺν πεύκαισι δικόρυφον πλάκα,

306

πάλλοντα καὶ σείοντα βακχεῖον κλάδον,

307

μέγαν τʼ ἀνʼ Ἑλλάδα. ἀλλʼ ἐμοί, Πενθεῦ, πιθοῦ·

308

μὴ τὸ κράτος αὔχει δύναμιν ἀνθρώποις ἔχειν,

309

μηδʼ, ἢν δοκῇς μέν, ἡ δὲ δόξα σου νοσῇ,

310

φρονεῖν δόκει τι· τὸν θεὸν δʼ ἐς γῆν δέχου

311

καὶ σπένδε καὶ βάκχευε καὶ στέφου κάρα.

312

οὐχ ὁ Διόνυσος σωφρονεῖν ἀναγκάσει

313

γυναῖκας ἐς τὴν Κύπριν, ἀλλʼ ἐν τῇ φύσει

314

τὸ σωφρονεῖν ἔνεστιν εἰς τὰ πάντʼ ἀεί

315

τοῦτο σκοπεῖν χρή· καὶ γὰρ ἐν βακχεύμασιν

316

οὖσʼ ἥ γε σώφρων οὐ διαφθαρήσεται.

317

ὁρᾷς, σὺ χαίρεις, ὅταν ἐφεστῶσιν πύλαις

318

πολλοί, τὸ Πενθέως δʼ ὄνομα μεγαλύνῃ πόλις·

319

κἀκεῖνος, οἶμαι, τέρπεται τιμώμενος.

320

ἐγὼ μὲν οὖν καὶ Κάδμος, ὃν σὺ διαγελᾷς,

321

κισσῷ τʼ ἐρεψόμεσθα καὶ χορεύσομεν,

322

πολιὰ ξυνωρίς, ἀλλʼ ὅμως χορευτέον,

323

κοὐ θεομαχήσω σῶν λόγων πεισθεὶς ὕπο.

324

μαίνῃ γὰρ ὡς ἄλγιστα, κοὔτε φαρμάκοις

325

ἄκη λάβοις ἂν οὔτʼ ἄνευ τούτων νοσεῖς.

326

Χορός

ὦ πρέσβυ, Φοῖβόν τʼ οὐ καταισχύνεις λόγοις,

327

τιμῶν τε Βρόμιον σωφρονεῖς, μέγαν θεόν.

328

Κάδμος

ὦ παῖ, καλῶς σοι Τειρεσίας παρῄνεσεν.

329

οἴκει μεθʼ ἡμῶν, μὴ θύραζε τῶν νόμων.

330

νῦν γὰρ πέτῃ τε καὶ φρονῶν οὐδὲν φρονεῖς.

331

κεἰ μὴ γὰρ ἔστιν ὁ θεὸς οὗτος, ὡς σὺ φῄς,

332

παρὰ σοὶ λεγέσθω· καὶ καταψεύδου καλῶς

333

ὡς ἔστι, Σεμέλη θʼ ἵνα δοκῇ θεὸν τεκεῖν,

334

ἡμῖν τε τιμὴ παντὶ τῷ γένει προσῇ.

335

ὁρᾷς τὸν Ἀκτέωνος ἄθλιον μόρον,

336

ὃν ὠμόσιτοι σκύλακες ἃς ἐθρέψατο

337

διεσπάσαντο, κρείσσονʼ ἐν κυναγίαις

338

Ἀρτέμιδος εἶναι κομπάσαντʼ, ἐν ὀργάσιν.

339

ὃ μὴ πάθῃς σύ· δεῦρό σου στέψω κάρα

340

κισσῷ· μεθʼ ἡμῶν τῷ θεῷ τιμὴν δίδου.

341

Πενθεύς

οὐ μὴ προσοίσεις χεῖρα, βακχεύσεις δʼ ἰών,

342

μηδʼ ἐξομόρξῃ μωρίαν τὴν σὴν ἐμοί;

343

τῆς σῆς δʼ ἀνοίας τόνδε τὸν διδάσκαλον

344

δίκην μέτειμι. στειχέτω τις ὡς τάχος,

345

ἐλθὼν δὲ θάκους τοῦδʼ ἵνʼ οἰωνοσκοπεῖ

346

μοχλοῖς τριαίνου κἀνάτρεψον ἔμπαλιν,

347

ἄνω κάτω τὰ πάντα συγχέας ὁμοῦ,

348

καὶ στέμματʼ ἀνέμοις καὶ θυέλλαισιν μέθες.

349

μάλιστα γάρ νιν δήξομαι δράσας τάδε.

350

οἳ δʼ ἀνὰ πόλιν στείχοντες ἐξιχνεύσατε

351

τὸν θηλύμορφον ξένον, ὃς ἐσφέρει νόσον

352

καινὴν γυναιξὶ καὶ λέχη λυμαίνεται.

353

κἄνπερ λάβητε, δέσμιον πορεύσατε

354

δεῦρʼ αὐτόν, ὡς ἂν λευσίμου δίκης τυχὼν

355

θάνῃ, πικρὰν βάκχευσιν ἐν Θήβαις ἰδών.

356

Τειρεσίας

ὦ σχέτλιʼ, ὡς οὐκ οἶσθα ποῦ ποτʼ εἶ λόγων.

357

μέμηνας ἤδη· καὶ πρὶν ἐξέστης φρενῶν.

358

στείχωμεν ἡμεῖς, Κάδμε, κἀξαιτώμεθα

359

ὑπέρ τε τούτου καίπερ ὄντος ἀγρίου

360

ὑπέρ τε πόλεως τὸν θεὸν μηδὲν νέον

361

δρᾶν. ἀλλʼ ἕπου μοι κισσίνου βάκτρου μέτα,

362

πειρῶ δʼ ἀνορθοῦν σῶμʼ ἐμόν, κἀγὼ τὸ σόν·

363

γέροντε δʼ αἰσχρὸν δύο πεσεῖν· ἴτω δʼ ὅμως,

364

τῷ Βακχίῳ γὰρ τῷ Διὸς δουλευτέον.

365

Πενθεὺς δʼ ὅπως μὴ πένθος εἰσοίσει δόμοις

366

τοῖς σοῖσι, Κάδμε· μαντικῇ μὲν οὐ λέγω,

367

τοῖς πράγμασιν δέ· μῶρα γὰρ μῶρος λέγει.

368

Χορός

Ὁσία πότνα θεῶν,

369

Ὁσία δʼ ἃ κατὰ γᾶν

370

χρυσέαν πτέρυγα φέρεις,

371

τάδε Πενθέως ἀίεις;

372

ἀίεις οὐχ ὁσίαν

373

ὕβριν ἐς τὸν Βρόμιον, τὸν

374

Σεμέλας, τὸν παρὰ καλλι-

375

στεφάνοιςεὐφροσύναις δαί-

376

μοναπρῶτον μακάρων; ὃς τάδʼ ἔχει,

377

θιασεύειν τε χοροῖς

378

μετά τʼ αὐλοῦ γελάσαι

379

ἀποπαῦσαί τε μερίμνας,

380

ὁπόταν βότρυος ἔλθῃ

381

γάνος ἐν δαιτὶ θεῶν, κισ-

382

σοφόροιςδʼ ἐν θαλίαις ἀν-

383

δράσικρατὴρ Ὁσία πότνα

384

θεῶν, Ὁσία

385

δʼ ἃ κατὰ

386

γᾶν χρυσέαν πτέρυγα

387

φέρεις, τάδε Πενθέως ἀίεις;

388

ἀίεις οὐχ ὁσίαν ὕβριν

389

ἐς τὸν Βρόμιον, τὸν

390

Σεμέλας, τὸν παρὰ

391

καλλι- δαί- μακάρων; ὃς

392

μοναπρῶτον στεφάνοιςεὐφροσύναις τάδʼ ἔχει, θιασεύειν

393

τε χοροῖς μετά τʼ αὐλοῦ

394

γελάσαι ἀποπαῦσαί τε μερίμνας, ὁπόταν

395

βότρυος ἔλθῃ γάνος ἐν

396

δαιτὶ θεῶν, κισ- ἐν θαλίαις

397

σοφόροιςδʼ ἀν- ὕπνον ἀμ- ἀχαλίνων στομάτων

398

δράσικρατὴρ φιβάλλῃ ἀνόμου τʼ

399

ἀφροσύνας τὸ τέλος

400

δυστυχία·

401

ὁ δὲ τᾶς

402

ἡσυχίας βίοτος καὶ

403

τὸ φρονεῖν ἀσάλευτόν τε

404

μένει

405

καὶ συνέχει δώματα· πόρσω

406

γὰρ ὅμως αἰθέρα

407

ναίον- τὰ

408

τεςὁρῶσιν βροτῶν οὐρανίδαι. τὸ σοφὸν

409

δʼ οὐ σοφία

410

τό τε μὴ

411

θνητὰ φρονεῖν. βραχὺς αἰών· ἐπὶ

412

τούτῳ δέ τις

413

ἂν μεγάλα

414

διώκων τὰ παρόντʼ οὐχὶ φέροι. μαι-

415

νομένωνοἵδε τρόποι

416

καὶ κακοβούλων παρʼ ἔμοι- φωτῶν.

417

γε ἱκοίμαν ποτὶ Κύπρον,

418

νᾶσον τᾶς Ἀφροδίτας, ἵνʼ

419

οἱ

420

θελξίφρονες νέμον- Ἔρωτες, Πάφον θʼ ἃν

421

ταιθνατοῖσιν ἑκατόστομοι βαρβάρου ποταμοῦ ῥοαὶ καρπίζουσιν

422

ἄνομβροι. οὗ δʼ

423

ἁ καλλιστευομένα Πιερία μούσειος ἕδρα, σεμνὰ

424

κλιτὺς Ὀλύμπου, ἐκεῖσʼ ἄγε με,

425

Βρόμιε Βρόμιε,

426

πρόβακχʼ εὔιε δαῖμον. ἐκεῖ Χάριτες, ἐκεῖ

427

δὲ Πόθος· ἐκεῖ

428

δὲ βάκ- ὀργιάζειν. ὁ

429

χαιςθέμις δαίμων ὁ Διὸς παῖς

430

χαίρει μὲν θαλίαισιν,

431

φιλεῖ δʼ ὀλβοδότειραν Εἰ- θεάν.

432

ρήνανκουροτρόφον ἴσαν δʼ ἔς τε τὸν ὄλβιον

433

τόν τε χείρονα δῶκʼ ἔχειν οἴνου τέρψιν ἄλυπον·

434

μισεῖ δʼ ᾧ μὴ ταῦτα μέλει, κατὰ

435

φάος νύκτας τε φίλας εὐαίωνα διαζῆν,

436

σοφὰν δʼ ἀπέχειν πραπίδα φρένα τε

437

περισσῶν παρὰ φωτῶν· τὸ πλῆθος

438

ὅ τι τὸ φαυλότερον ἐνόμισε χρῆ- τόδʼ ἂν

439

ταίτε, δεχοίμαν. Πενθεῦ, πάρεσμεν τήνδʼ ἄγραν ἠγρευκότες ἐφʼ ἣν

440

Θεράπων

ἔπεμψας, οὐδʼ ἄκρανθʼ ὡρμήσαμεν. ὁ θὴρ δʼ ὅδʼ

441

ἡμῖν πρᾶος οὐδʼ ὑπέσπασεν φυγῇ

442

πόδʼ, ἀλλʼ ἔδωκεν οὐκ ἄκων χέρας

443

οὐδʼ ὠχρός, οὐδʼ ἤλλαξεν

444

οἰνωπὸν γένυν, γελῶν δὲ καὶ δεῖν

445

κἀπάγειν ἐφίετο ἔμενέ τε, τοὐμὸν εὐτρεπὲς ποιούμενος.

446

κἀγὼ διʼ αἰδοῦς εἶπον· Ὦ ξένʼ, οὐχ

447

ἑκὼν ἄγω σε, Πενθέως δʼ ὅς μʼ ἔπεμψʼ

448

ἐπιστολαῖς. ἃς δʼ αὖ σὺ βάκχας εἷρξας,

449

ἃς συνήρπασας κἄδησας ἐν δεσμοῖσι πανδήμου στέγης,

450

φροῦδαί γʼ ἐκεῖναι λελυμέναι πρὸς ὀργάδας σκιρτῶσι Βρόμιον

451

ἀνακαλούμεναι θεόν· αὐτόματα δʼ αὐταῖς δεσμὰ διελύθη ποδῶν

452

κλῇδές τʼ ἀνῆκαν θύρετρʼ ἄνευ θνητῆς χερός. πολλῶν

453

δʼ ὅδʼ ἁνὴρ θαυμάτων ἥκει πλέως

454

ἐς τάσδε Θήβας. σοὶ δὲ τἄλλα

455

χρὴ μέλειν. μέθεσθε χειρῶν τοῦδʼ· ἐν

456

Πενθεύς

ἄρκυσιν γὰρ ὢν οὐκ

457

ἔστιν οὕτως ὠκὺς ὥστε μʼ ἐκφυγεῖν. ἀτὰρ τὸ

458

μὲν σῶμʼ οὐκ ἄμορφος εἶ, ξένε, ὡς

459

ἐς γυναῖκας, ἐφʼ ὅπερ ἐς Θήβας

460

πάρει· πλόκαμός τε γάρ σου ταναός, οὐ

461

πάλης ὕπο, γένυν παρʼ αὐτὴν κεχυμένος,

462

πόθου πλέως· λευκὴν δὲ χροιὰν ἐκ παρασκευῆς

463

ἔχεις, οὐχ ἡλίου βολαῖσιν, ἀλλʼ ὑπὸ

464

σκιᾶς, τὴν Ἀφροδίτην καλλονῇ θηρώμενος. πρῶτον μὲν οὖν μοι

465

λέξον ὅστις εἶ γένος. οὐ κόμπος οὐδείς·

466

Διόνυσος

ῥᾴδιον δʼ εἰπεῖν τόδε. τὸν ἀνθεμώδη Τμῶλον οἶσθά

467

οὔκ, ἀλλʼ ὁ Σεμέλην ἐνθάδε

474

ζεύξας γάμοις. πότερα δὲ νύκτωρ σʼ ἢ κατʼ ὄμμʼ

475

Πενθεύς

ἠνάγκασεν; ὁρῶν ὁρῶντα, καὶ δίδωσιν ὄργια.

476

τὰ δʼ ὄργιʼ ἐστὶ τίνʼ ἰδέαν

477

ἔχοντά σοι; ἄρρητʼ ἀβακχεύτοισιν εἰδέναι βροτῶν. ἔχει δʼ

478

ὄνησιν τοῖσι θύουσιν τίνα; οὐ θέμις ἀκοῦσαί

479

Διόνυσος

σʼ, ἔστι δʼ ἄξιʼ εἰδέναι.

480

Πενθεύς

εὖ τοῦτʼ ἐκιβδήλευσας, ἵνʼ ἀκοῦσαι

481

θέλω. ἀσέβειαν ἀσκοῦντʼ ὄργιʼ ἐχθαίρει θεοῦ. τὸν θεὸν

482

491

Πενθεύς

τοῦτʼ ἐς γυναῖκας δόλιόν ἐστι καὶ σαθρόν. κἀν

492

Διόνυσος

ἡμέρᾳ τό γʼ αἰσχρὸν ἐξεύροι τις

493

δʼ αὐτὸν τρέφω. ἔπειτα θύρσον τόνδε παράδος ἐκ χεροῖν.

500

αὐτός μʼ ἀφαιροῦ· τόνδε Διονύσου φορῶ.

501

Πενθεύς

εἱρκταῖσί τʼ ἔνδον σῶμα σὸν φυλάξομεν. λύσει

502

Διόνυσος

μʼ ὁ δαίμων αὐτός, ὅταν ἐγὼ

503

θέλω. ὅταν γε καλέσῃς αὐτὸν ἐν βάκχαις σταθείς. καὶ νῦν ἃ

504

πάσχω πλησίον παρὼν ὁρᾷ. καὶ ποῦ

505

Πενθεύς

ʼστιν; οὐ γὰρ φανερὸς

506

ὄμμασίν γʼ ἐμοῖς. παρʼ ἐμοί·

507

Διόνυσος

σὺ δʼ ἀσεβὴς αὐτὸς ὢν οὐκ

508

εἰσορᾷς. λάζυσθε· καταφρονεῖ με καὶ Θήβας ὅδε.

509

αὐδῶ με μὴ δεῖν

510

517

τάσδε δʼ ἃς

518

ἄγων πάρει κακῶν συνεργοὺς ἢ διεμπολήσομεν

519

ἢ χεῖρα δούπου τοῦδε

520

καὶ βύρσης κτύπου παύσας, ἐφʼ

521

ἱστοῖς δμωίδας κεκτήσομαι.

522

Διόνυσος

στείχοιμʼ ἄν·

523

ὅ τι γὰρ μὴ

524

χρεών, οὔτοι

525

χρεὼν παθεῖν. ἀτάρ τοι τῶνδʼ

526

ἄποινʼ

527

ὑβρισμάτων μέτεισι Διόνυσός σʼ, ὃν οὐκ

528

εἶναι λέγεις·

529

ἡμᾶς γὰρ ἀδικῶν κεῖνον

530

εἰς δεσμοὺς ἄγεις. Ἀχελῴου θύγατερ, πότνιʼ

531

Χορός

εὐπάρθενε Δίρκα, σὺ γὰρ

532

ἐν σαῖς ποτε

533

παγαῖς τὸ Διὸς βρέφος ἔλαβες,

534

ὅτε μηρῷ πυρὸς

535

ἐξ ἀ-

536

θανάτουΖεὺς ὁ τεκὼν ἥρ- τάδʼ

537

πασένιν, ἀναβοάσας· Ἴθι, Διθύραμβʼ, ἐμὰν

538

ἄρ- βᾶθι

539

σενατάνδε νηδύν· ἀναφαίνω σε τόδʼ,

540

ὦ Βάκ- ὀνομάζειν.

541

χιεΘήβαις σὺ δέ

542

μʼ, ὦ μάκαιρα Δίρκα, στεφανηφόρους ἀπωθῇ

543

θιάσους ἔχουσαν ἐν

544

σοί. τί μʼ ἀναίνῃ; τί με

545

φεύγεις;

546

ἔτι ναὶ τὰν βοτρυώδη

547

Διονύσου χάριν οἴνας, ἔτι σοι

548

τοῦ Βρομίου μελήσει.

549

οἵαν οἵαν ὀργὰν

550

ἀναφαίνει χθόνιον γένος

551

ἐκφύς τε δράκοντός ποτε

552

Πενθεύς, ὃν Ἐχίων ἐφύτευσε χθόνιος,

553

ἀγριωπὸν τέρας, οὐ φῶ- φόνιον

554

ταβρότειον, δʼ ὥσ- ἀντίπαλον θεοῖς·

555

τεγίγαντʼ ὃς ἔμʼ

556

ἐν βρόχοισι τὰν τοῦ Βρομίου

557

τάχα ξυνάψει,

558

τὸν ἐμὸν

559

δʼ ἐντὸς ἔχει

560

δώ- θιασώταν σκοτίαις

561

ματοςἤδη κρυπτὸν ἐν εἱρκταῖς.

562

ἐσορᾷς τάδʼ, ὦ Διὸς

563

παῖ Διόνυσε, σοὺς προφήτας

564

ἐν ἁμίλλαισιν

565

ἀνάγκας; μόλε, χρυσῶπα

566

τινάσσων,

567

ἄνα, θύρσον κατʼ Ὄλυμπον,

568

φονίου δʼ ἀνδρὸς

569

ὕβριν κατάσχες. πόθι

570

Νύσας ἄρα τᾶς

571

θη- θιάσους,

572

ροτρόφουθυρσοφορεῖς ὦ

573

Διόνυσʼ, ἢ κορυφαῖς Κωρυκίαις;

574

τάχα δʼ ἐν ταῖς

575

πολυδένδρεσ- θαλάμαις, ἔν- Ὀρφεὺς κιθαρίζων σύναγεν δένδρεα

576

σινὈλύμπου θαποτʼ μούσαις, σύναγεν θῆρας ἀγρώτας.

577

μάκαρ ὦ Πιερία, σέβεταί

578

σʼ Εὔιος, ἥξει τε χορεύσων

579

ἅμα βακχεύ- τʼ ὠκυρόαν

580

μασιτόν διαβὰς Ἀξιὸν εἱλισ- ἄξει,

581

σομέναςΜαινάδας Λυδίαν πατέρα τε, τὸν

582

τᾶς εὐδαιμονίας βροτοῖς ὀλβοδόταν, τὸν

583

ἔκλυον εὔιππον

584

χώραν ὕδασιν καλλίστοισι λιπαίνειν. ἰώ,

585

Διόνυσος

κλύετʼ ἐμᾶς κλύετʼ αὐδᾶς,

586

ἰὼ βάκχαι, ἰὼ βάκχαι.

587

Χορός

τίς ὅδε, τίς ὅδε

588

πόθεν ὁ κέλαδος ἀνά

589

μʼ ἐκάλεσεν Εὐίου;

590

Διόνυσος

ἰὼ ἰώ, πάλιν αὐδῶ,

591

ὁ Σεμέλας, ὁ Διὸς

592

παῖς. ἰὼ

593

Χορός

ἰὼ δέσποτα δέσποτα, μόλε νυν

594

ἡμέτερον ἐς θίασον, ὦ Βρόμιε

595

Βρόμιε. σεῖε πέδον χθονὸς

596

Διόνυσος

Ἔννοσι πότνια.

597

Χορός

ἆ ἆ, τάχα τὰ

598

Πενθέως μέλαθρα διατι- ὁ Διόνυσος

599

νάξεταιπεσήμασιν. — ἀνὰ μέλαθρα· σέβετέ νιν. —

600

σέβομεν ὤ. — εἴδετε λάινα

601

κίοσιν ἔμβολα διάδρομα τάδε; Βρόμιος

602

ὅδʼ λάζεται στέγας ἔσω. ἅπτε κεραύνιον αἴθοπα

603

Διόνυσος

λαμπάδα· σύμφλεγε σύμφλεγε δώματα Πενθέος.

604

Χορός

ἆ ἆ, πῦρ οὐ λεύσσεις, οὐδʼ

605

αὐγάζῃ, Σεμέλας ἱερὸν ἀμφὶ τάφον, ἅν

606

ποτε κεραυνόβολος ἔλιπε φλόγα Δίου βροντᾶς; δίκετε

607

πεδόσε τρομερὰ σώματα δίκετε, Μαινάδες·

608

ὁ γὰρ ἄναξ ἄνω κάτω τιθεὶς

609

ἔπεισι μέλαθρα τάδε Διὸς γόνος. βάρβαροι γυναῖκες, οὕτως ἐκπεπληγμέναι φόβῳ πρὸς

610

Διόνυσος

πέδῳ πεπτώκατʼ; ᾔσθησθʼ, ὡς ἔοικε, Βακχίου

611

διατινάξαντος δῶμα Πενθέως· ἀλλʼ ἐξανίστατε σῶμα

612

καὶ θαρσεῖτε σαρκὸς ἐξαμείψασαι τρόμον. ὦ φάος

613

Χορός

μέγιστον ἡμῖν εὐίου βακχεύματος, ὡς ἐσεῖδον ἀσμένη σε,

614

μονάδʼ ἔχουσʼ ἐρημίαν. εἰς ἀθυμίαν ἀφίκεσθʼ, ἡνίκʼ εἰσεπεμπόμην,

615

Διόνυσος

Πενθέως ὡς ἐς σκοτεινὰς ὁρκάνας πεσούμενος; πῶς γὰρ οὔ;

616

Χορός

τίς μοι φύλαξ ἦν, εἰ σὺ συμφορᾶς τύχοις;

617

ἀλλὰ πῶς ἠλευθερώθης ἀνδρὸς ἀνοσίου τυχών;

618

Διόνυσος

αὐτὸς ἐξέσῳσʼ ἐμαυτὸν ῥᾳδίως ἄνευ πόνου. οὐδέ

619

Χορός

σου συνῆψε χεῖρε δεσμίοισιν ἐν βρόχοις; ταῦτα καὶ

620

Διόνυσος

καθύβρισʼ αὐτόν, ὅτι με δεσμεύειν δοκῶν οὔτʼ ἔθιγεν

621

οὔθʼ ἥψαθʼ ἡμῶν, ἐλπίσιν δʼ ἐβόσκετο. πρὸς φάτναις δὲ

622

ταῦρον εὑρών, οὗ καθεῖρξʼ ἡμᾶς ἄγων, τῷδε

623

περὶ βρόχους ἔβαλλε γόνασι καὶ χηλαῖς ποδῶν, θυμὸν ἐκπνέων,

624

ἱδρῶτα σώματος στάζων ἄπο, χείλεσιν διδοὺς ὀδόντας·

625

πλησίον δʼ ἐγὼ παρὼν ἥσυχος θάσσων

626

ἔλευσσον. ἐν δὲ τῷδε τῷ χρόνῳ ἀνετίναξʼ ἐλθὼν

627

ὁ Βάκχος δῶμα καὶ μητρὸς τάφῳ πῦρ ἀνῆψʼ· ὃ

628

δʼ ὡς ἐσεῖδε, δώματʼ αἴθεσθαι δοκῶν, ᾖσσʼ

629

ἐκεῖσε κᾆτʼ ἐκεῖσε, δμωσὶν Ἀχελῷον φέρειν ἐννέπων, ἅπας

630

δʼ ἐν ἔργῳ δοῦλος ἦν, μάτην

631

πονῶν. διαμεθεὶς δὲ τόνδε μόχθον, ὡς ἐμοῦ πεφευγότος,

632

ἵεται ξίφος κελαινὸν ἁρπάσας δόμων ἔσω. κᾆθʼ ὁ

633

Βρόμιος, ὡς ἔμοιγε φαίνεται, δόξαν λέγω, φάσμʼ ἐποίησεν

634

κατʼ αὐλήν· ὃ δʼ ἐπὶ τοῦθʼ ὡρμημένος

635

ᾖσσε κἀκέντει φαεννὸν αἰθέρʼ, ὡς σφάζων ἐμέ. πρὸς δὲ

636

τοῖσδʼ αὐτῷ τάδʼ ἄλλα Βάκχιος λυμαίνεται· δώματʼ ἔρρηξεν χαμᾶζε· συντεθράνωται

637

δʼ ἅπαν πικροτάτους ἰδόντι δεσμοὺς τοὺς ἐμούς· κόπου

638

δʼ ὕπο διαμεθεὶς ξίφος παρεῖται· πρὸς θεὸν

639

γὰρ ὢν ἀνὴρ ἐς μάχην ἐλθεῖν

640

ἐτόλμησε. ἥσυχος δʼ ἐκβὰς ἐγὼ

641

δωμάτων ἥκω

642

πρὸς ὑμᾶς, Πενθέως οὐ φροντίσας. ὡς δέ

643

μοι δοκεῖ — ψοφεῖ γοῦν ἀρβύλη δόμων ἔσω —

644

ἐς προνώπιʼ αὐτίχʼ ἥξει. τί ποτʼ ἄρʼ

645

ἐκ τούτων ἐρεῖ; ῥᾳδίως γὰρ αὐτὸν

646

οἴσω, κἂν πνέων ἔλθῃ μέγα. πρὸς σοφοῦ γὰρ ἀνδρὸς

647

ἀσκεῖν σώφρονʼ εὐοργησίαν. πέπονθα δεινά· διαπέφευγέ μʼ

648

Πενθεύς

ὁ ξένος, ὃς ἄρτι δεσμοῖς ἦν

649

κατηναγκασμένος. ἔα ἔα· ὅδʼ ἐστὶν

650

ἁνήρ· τί τάδε; πῶς προνώπιος φαίνῃ

651

658

Πενθεύς

πάντα πύργον ἐν κύκλῳ. τί

659

Διόνυσος

δʼ; οὐχ ὑπερβαίνουσι καὶ τείχη

660

θεοί; σοφὸς σοφὸς σύ, πλὴν ἃ

661

Πενθεύς

δεῖ σʼ εἶναι σοφόν. ἃ δεῖ

662

Διόνυσος

μάλιστα, ταῦτʼ ἔγωγʼ ἔφυν

663

σοφός. κείνου δʼ ἀκούσας πρῶτα τοὺς λόγους

664

μάθε, ὃς ἐξ ὄρους πάρεστιν ἀγγελῶν

665

τί σοι· ἡμεῖς δέ σοι μενοῦμεν,

666

οὐ φευξούμεθα. Πενθεῦ κρατύνων τῆσδε Θηβαίας

667

Ἄγγελος

χθονός, ἥκω Κιθαιρῶνʼ ἐκλιπών, ἵνʼ οὔποτε λευκῆς χιόνος

668

ἀνεῖσαν εὐαγεῖς βολαί. ἥκεις δὲ ποίαν

669

Πενθεύς

προστιθεὶς σπουδὴν λόγου; βάκχας ποτνιάδας εἰσιδών, αἳ

670

Ἄγγελος

τῆσδε γῆς οἴστροισι λευκὸν κῶλον ἐξηκόντισαν,

671

ἥκω φράσαι σοὶ καὶ πόλει χρῄζων, ἄναξ,

672

ὡς δεινὰ δρῶσι θαυμάτων τε κρείσσονα.

673

θέλω δʼ ἀκοῦσαι, πότερά σοι

674

παρρησίᾳ φράσω τὰ κεῖθεν ἢ λόγον

675

στειλώμεθα· τὸ γὰρ τάχος

676

σου τῶν φρενῶν δέδοικʼ,

677

ἄναξ, καὶ τοὐξύθυμον καὶ τὸ βασιλικὸν

678

λίαν. λέγʼ, ὡς ἀθῷος ἐξ ἐμοῦ πάντως

679

Πενθεύς

ἔσῃ. τοῖς γὰρ δικαίοις οὐχὶ θυμοῦσθαι χρεών.

680

ὅσῳ δʼ ἂν εἴπῃς δεινότερα

681

βακχῶν πέρι, τοσῷδε μᾶλλον τὸν ὑποθέντα τὰς

682

τέχνας γυναιξὶ τόνδε τῇ δίκῃ προσθήσομεν. ἀγελαῖα μὲν

683

Ἄγγελος

βοσκήματʼ ἄρτι πρὸς λέπας μόσχων ὑπεξήκριζον, ἡνίχʼ

684

ἥλιος ἀκτῖνας ἐξίησι θερμαίνων χθόνα.

685

ὁρῶ δὲ θιάσους τρεῖς γυναικείων

686

χορῶν, ὧν ἦρχʼ ἑνὸς μὲν Αὐτονόη, τοῦ

687

δευτέρου μήτηρ Ἀγαύη σή, τρίτου δʼ

688

Ἰνὼ χοροῦ. ηὗδον δὲ πᾶσαι

689

σώμασιν παρειμέναι, αἳ μὲν πρὸς ἐλάτης

690

νῶτʼ ἐρείσασαι φόβην, αἳ δʼ

691

ἐν δρυὸς φύλλοισι πρὸς πέδῳ κάρα

692

εἰκῇ βαλοῦσαι σωφρόνως, οὐχ ὡς σὺ φῂς

693

ᾠνωμένας κρατῆρι καὶ λωτοῦ ψόφῳ

694

θηρᾶν καθʼ ὕλην Κύπριν ἠρημωμένας.

695

ἡ σὴ δὲ μήτηρ

696

ὠλόλυξεν ἐν μέσαις σταθεῖσα βάκχαις, ἐξ ὕπνου

697

κινεῖν δέμας, μυκήμαθʼ ὡς ἤκουσε

698

κεροφόρων βοῶν. αἳ δʼ ἀποβαλοῦσαι θαλερὸν

699

ὀμμάτων ὕπνον ἀνῇξαν ὀρθαί, θαῦμʼ ἰδεῖν

700

εὐκοσμίας, νέαι παλαιαὶ παρθένοι τʼ ἔτʼ

701

ἄζυγες. καὶ πρῶτα μὲν καθεῖσαν εἰς ὤμους

702

κόμας νεβρίδας τʼ ἀνεστείλανθʼ ὅσαισιν

703

ἁμμάτων σύνδεσμʼ ἐλέλυτο, καὶ καταστίκτους δορὰς ὄφεσι

704

κατεζώσαντο λιχμῶσιν γένυν. αἳ δʼ ἀγκάλαισι

705

δορκάδʼ ἢ σκύμνους λύκων ἀγρίους ἔχουσαι

706

λευκὸν ἐδίδοσαν γάλα, ὅσαις

707

νεοτόκοις μαστὸς ἦν σπαργῶν ἔτι βρέφη

708

λιπούσαις· ἐπὶ δʼ ἔθεντο κισσίνους

709

στεφάνους δρυός τε μίλακός τʼ ἀνθεσφόρου. θύρσον δέ

710

τις λαβοῦσʼ ἔπαισεν ἐς πέτραν,

711

ὅθεν δροσώδης ὕδατος ἐκπηδᾷ νοτίς·

712

ἄλλη δὲ νάρθηκʼ ἐς πέδον

713

καθῆκε γῆς, καὶ τῇδε κρήνην ἐξανῆκʼ

714

οἴνου θεός· ὅσαις δὲ λευκοῦ πώματος πόθος παρῆν,

715

ἄκροισι δακτύλοισι διαμῶσαι χθόνα γάλακτος ἑσμοὺς

716

εἶχον· ἐκ δὲ κισσίνων

717

θύρσων γλυκεῖαι μέλιτος ἔσταζον ῥοαί.

718

ὥστʼ, εἰ παρῆσθα, τὸν θεὸν τὸν νῦν ψέγεις

719

εὐχαῖσιν ἂν μετῆλθες εἰσιδὼν τάδε.

720

ξυνήλθομεν δὲ βουκόλοι καὶ ποιμένες, κοινῶν

721

λόγων δώσοντες ἀλλήλοις ἔριν ὡς

722

δεινὰ δρῶσι θαυμάτων τʼ ἐπάξια· καί

723

τις πλάνης κατʼ ἄστυ καὶ τρίβων

724

λόγων ἔλεξεν εἰς ἅπαντας· Ὦ σεμνὰς πλάκας

725

ναίοντες ὀρέων, θέλετε θηρασώμεθα Πενθέως Ἀγαύην

726

μητέρʼ ἐκ βακχευμάτων χάριν τʼ

727

ἄνακτι θώμεθα; εὖ δʼ ἡμῖν

728

λέγειν ἔδοξε, θάμνων δʼ ἐλλοχίζομεν φόβαις κρύψαντες

729

αὑτούς· αἳ δὲ τὴν τεταγμένην ὥραν ἐκίνουν

730

θύρσον ἐς βακχεύματα, Ἴακχον ἀθρόῳ

731

στόματι τὸν Διὸς γόνον Βρόμιον

732

καλοῦσαι· πᾶν δὲ συνεβάκχευʼ ὄρος καὶ

733

θῆρες, οὐδὲν δʼ ἦν ἀκίνητον

734

δρόμῳ. κυρεῖ δʼ Ἀγαύη πλησίον θρῴσκουσά μου·

735

κἀγὼ ʼξεπήδησʼ ὡς συναρπάσαι θέλων,

736

λόχμην κενώσας ἔνθʼ ἐκρυπτόμην δέμας.

737

ἣ δʼ ἀνεβόησεν· Ὦ δρομάδες ἐμαὶ κύνες, θηρώμεθʼ

738

ἀνδρῶν τῶνδʼ ὕπʼ· ἀλλʼ ἕπεσθέ μοι, ἕπεσθε

739

θύρσοις διὰ χερῶν ὡπλισμέναι. ἡμεῖς

740

μὲν οὖν φεύγοντες ἐξηλύξαμεν βακχῶν σπαραγμόν,

741

αἳ δὲ νεμομέναις χλόην μόσχοις ἐπῆλθον

742

χειρὸς ἀσιδήρου μέτα. καὶ

743

τὴν μὲν ἂν προσεῖδες εὔθηλον

744

πόριν μυκωμένην ἔχουσαν ἐν χεροῖν δίχα,

745

ἄλλαι δὲ δαμάλας διεφόρουν σπαράγμασιν. εἶδες

746

δʼ ἂν ἢ πλεύρʼ ἢ δίχηλον

747

ἔμβασιν ῥιπτόμενʼ ἄνω τε

748

καὶ κάτω· κρεμαστὰ δὲ ἔσταζʼ ὑπʼ ἐλάταις

749

ἀναπεφυρμένʼ αἵματι. ταῦροι δʼ

750

ὑβρισταὶ κἀς κέρας θυμούμενοι τὸ πρόσθεν

751

ἐσφάλλοντο πρὸς γαῖαν δέμας, μυριάσι χειρῶν

752

ἀγόμενοι νεανίδων. θᾶσσον δὲ διεφοροῦντο σαρκὸς ἐνδυτὰ ἢ

753

σὲ ξυνάψαι βλέφαρα βασιλείοις κόραις. χωροῦσι

754

δʼ ὥστʼ ὄρνιθες ἀρθεῖσαι δρόμῳ πεδίων ὑποτάσεις,

755

αἳ παρʼ Ἀσωποῦ ῥοαῖς εὔκαρπον ἐκβάλλουσι Θηβαίων στάχυν·

756

Ὑσιάς τʼ Ἐρυθράς θʼ, αἳ Κιθαιρῶνος

757

λέπας νέρθεν κατῳκήκασιν, ὥστε πολέμιοι, ἐπεσπεσοῦσαι πάντʼ

758

ἄνω τε καὶ κάτω διέφερον· ἥρπαζον μὲν

759

ἐκ δόμων τέκνα· ὁπόσα δʼ

760

ἐπʼ ὤμοις ἔθεσαν,

761

οὐ δεσμῶν ὕπο προσείχετʼ οὐδʼ ἔπιπτεν

762

ἐς μέλαν πέδον, οὐ χαλκός, οὐ

763

σίδηρος· ἐπὶ δὲ βοστρύχοις πῦρ ἔφερον, οὐδʼ

764

ἔκαιεν. οἳ δʼ ὀργῆς ὕπο ἐς ὅπλʼ

765

ἐχώρουν φερόμενοι βακχῶν ὕπο·

766

οὗπερ τὸ δεινὸν ἦν θέαμʼ ἰδεῖν, ἄναξ. τοῖς

767

μὲν γὰρ οὐχ ᾕμασσε λογχωτὸν βέλος, κεῖναι δὲ θύρσους

768

ἐξανιεῖσαι χερῶν ἐτραυμάτιζον κἀπενώτιζον φυγῇ γυναῖκες

769

ἄνδρας, οὐκ ἄνευ θεῶν τινος.

770

πάλιν δʼ ἐχώρουν ὅθεν ἐκίνησαν πόδα, κρήνας

771

ἐπʼ αὐτὰς ἃς ἀνῆκʼ αὐταῖς θεός.

772

νίψαντο δʼ αἷμα, σταγόνα δʼ ἐκ

773

παρηίδων γλώσσῃ δράκοντες ἐξεφαίδρυνον χροός. τὸν

774

δαίμονʼ οὖν τόνδʼ ὅστις ἔστʼ,

775

ὦ δέσποτα, δέχου πόλει τῇδʼ· ὡς

776

τά τʼ ἄλλʼ ἐστὶν μέγας, κἀκεῖνό

777

φασιν αὐτόν, ὡς ἐγὼ κλύω, τὴν παυσίλυπον ἄμπελον

778

δοῦναι βροτοῖς. οἴνου δὲ

779

μηκέτʼ ὄντος οὐκ ἔστιν Κύπρις

780

οὐδʼ ἄλλο τερπνὸν οὐδὲν ἀνθρώποις ἔτι. ταρβῶ

781

Χορός

μὲν εἰπεῖν τοὺς λόγους

782

ἐλευθέρους πρὸς τὸν τύραννον, ἀλλʼ ὅμως

783

εἰρήσεται· Διόνυσος ἥσσων οὐδενὸς θεῶν ἔφυ.

784

Πενθεύς

ἤδη τόδʼ ἐγγὺς ὥστε πῦρ ὑφάπτεται ὕβρισμα

785

βακχῶν, ψόγος ἐς Ἕλληνας μέγας. ἀλλʼ οὐκ

786

ὀκνεῖν δεῖ· στεῖχʼ ἐπʼ Ἠλέκτρας ἰὼν πύλας·

787

κέλευε πάντας ἀσπιδηφόρους ἵππων τʼ

788

ἀπαντᾶν ταχυπόδων ἐπεμβάτας πέλτας θʼ ὅσοι

789

πάλλουσι καὶ τόξων χερὶ ψάλλουσι νευράς, ὡς

790

ἐπιστρατεύσομεν βάκχαισιν· οὐ γὰρ ἀλλʼ ὑπερβάλλει τάδε,

791

εἰ πρὸς γυναικῶν πεισόμεσθʼ ἃ πάσχομεν.

792

Διόνυσος

πείθῃ μὲν οὐδέν, τῶν ἐμῶν λόγων

793

κλύων, Πενθεῦ· κακῶς δὲ πρὸς σέθεν

794

πάσχων ὅμως οὔ φημι χρῆναί

795

σʼ ὅπλʼ ἐπαίρεσθαι θεῷ, ἀλλʼ ἡσυχάζειν·

796

Βρόμιος οὐκ ἀνέξεται κινοῦντα

797

βάκχας σʼ εὐίων ὀρῶν ἄπο.

798

Πενθεύς

οὐ μὴ φρενώσεις μʼ, ἀλλὰ δέσμιος

799

φυγὼν σῴσῃ τόδʼ; ἢ σοὶ πάλιν ἀναστρέψω

800

ἆ. βούλῃ σφʼ ἐν ὄρεσι

817

συγκαθημένας ἰδεῖν; μάλιστα, μυρίον γε δοὺς χρυσοῦ σταθμόν.

818

τί δʼ εἰς ἔρωτα τοῦδε πέπτωκας

819

μέγαν; λυπρῶς νιν εἰσίδοιμʼ ἂν ἐξῳνωμένας. ὅμως δʼ

820

ἴδοις ἂν ἡδέως ἅ σοι πικρά; σάφʼ

821

Πενθεύς

ἴσθι, σιγῇ γʼ ὑπʼ ἐλάταις καθήμενος. ἀλλʼ ἐξιχνεύσουσίν σε, κἂν

822

Διόνυσος

ἔλθῃς λάθρᾳ. ἀλλʼ ἐμφανῶς·

823

Πενθεύς

καλῶς γὰρ ἐξεῖπας τάδε. ἄγωμεν οὖν σε κἀπιχειρήσεις ὁδῷ;

824

ἄγʼ ὡς τάχιστα, τοῦ χρόνου δέ

825

σοι φθονῶ. στεῖλαί νυν ἀμφὶ χρωτὶ βυσσίνους πέπλους.

826

τί δὴ τόδʼ; ἐς γυναῖκας

827

ἦ καί τι πρὸς τοῖσδʼ ἄλλο προσθήσεις

840

ἐμοί; θύρσον γε χειρὶ καὶ νεβροῦ

841

Διόνυσος

στικτὸν δέρας. οὐκ ἂν δυναίμην θῆλυν ἐνδῦναι

842

Πενθεύς

στολήν. ἀλλʼ αἷμα θήσεις συμβαλὼν βάκχαις μάχην.

843

ὀρθῶς· μολεῖν χρὴ πρῶτον εἰς

844

κατασκοπήν. σοφώτερον γοῦν ἢ κακοῖς

845

Διόνυσος

θηρᾶν κακά. καὶ πῶς διʼ ἄστεως εἶμι

846

Πενθεύς

Καδμείους λαθών; ὁδοὺς ἐρήμους ἴμεν· ἐγὼ δʼ ἡγήσομαι.

847

πᾶν κρεῖσσον ὥστε μὴ ʼγγελᾶν βάκχας

848

ἐμοί. ἐλθόντʼ ἐς οἴκους ἃν δοκῇ βουλεύσομαι.

849

Διόνυσος

ἔξεστι· πάντῃ τό γʼ ἐμὸν εὐτρεπὲς

850

πάρα. στείχοιμʼ ἄν· ἢ γὰρ ὅπλʼ

851

Πενθεύς

ἔχων πορεύσομαι ἢ τοῖσι σοῖσι πείσομαι

852

βουλεύμασιν. γυναῖκες, ἁνὴρ ἐς

853

Διόνυσος

βόλον καθίσταται, ἥξει δὲ βάκχας, οὗ θανὼν δώσει

854

δίκην. Διόνυσε, νῦν σὸν ἔργον· οὐ γὰρ

855

εἶ πρόσω· τεισώμεθʼ αὐτόν. πρῶτα

856

δʼ ἔκστησον φρενῶν, ἐνεὶς ἐλαφρὰν λύσσαν·

857

ὡς φρονῶν μὲν εὖ οὐ μὴ

858

θελήσῃ θῆλυν ἐνδῦναι στολήν,

859

ἔξω δʼ ἐλαύνων τοῦ

860

φρονεῖν ἐνδύσεται. χρῄζω

861

δέ νιν γέλωτα

862

Θηβαίοις ὀφλεῖν γυναικόμορφον ἀγόμενον

863

διʼ ἄστεως ἐκ τῶν

864

ἀπειλῶν

865

τῶν πρίν, αἷσι δεινὸς

866

ἦν. ἀλλʼ εἶμι

867

κόσμον ὅνπερ εἰς

868

Ἅιδου λαβὼν ἄπεισι

869

μητρὸς ἐκ χεροῖν

870

κατασφαγείς, Πενθεῖ προσάψων· γνώσεται δὲ

871

τὸν

872

Διὸς Διόνυσον,

873

ὃς πέφυκεν ἐν

874

τέλει θεός,

875

δεινότατος, ἀνθρώποισι δʼ ἠπιώτατος. ἆρʼ ἐν παννυχίοις

876

Χορός

χοροῖς θήσω ποτὲ λευκὸν πόδʼ

877

ἀναβακχεύουσα, δέραν εἰς αἰθέρα

878

δροσερὸν ῥίπτουσʼ, ὡς νεβρὸς

879

χλοεραῖς ἐμπαί- ἡδοναῖς, ἡνίκʼ ἂν

880

ζουσαλείμακος φοβερὰν φύγῃ θήραν ἔξω

881

φυλακᾶς εὐπλέκτων ὑπὲρ ἀρκύων,

882

θωΰσσων δὲ κυναγέτας συντείνῃ

883

δράμημα κυνῶν· μόχθοις τʼ

884

ὠκυδρόμοις τʼ ἀέλ- πεδίον

885

λαιςθρῴσκει παραποτάμιον, ἡδομένα

886

βροτῶν ἐρημίαις σκιαρο-

887

κόμοιότʼ ἔρνεσιν ὕλας. τί τὸ

888

σοφόν; ἢ τί τὸ

889

κάλλιον παρὰ θεῶν γέρας ἐν

890

βροτοῖς ἢ χεῖρʼ ὑπὲρ

891

κορυφᾶς τῶν ἐχθρῶν κρείσσω

892

κατέχειν; ὅ

893

τι καλὸν φίλον ἀεί. ὁρμᾶται μόλις,

894

ἀλλʼ ὅμως πιστόν τι τὸ θεῖον

895

σθένος· ἀπευθύνει δὲ βροτῶν

896

τούς τʼ ἀγνωμοσύναν τιμῶν- μὴ τὰ θεῶν

897

ταςκαὶ αὔξον- μαινομένᾳ δόξᾳ. κρυπτεύουσι δὲ

898

ταςσὺν ποικίλως δαρὸν χρόνου πόδα

899

καὶ θηρῶσιν τὸν ἄσεπτον.

900

οὐ γὰρ κρεῖσσόν ποτε τῶν

901

νόμων γιγνώσκειν χρὴ καὶ μελετᾶν.

902

κούφα γὰρ δαπάνα νομί- τόδʼ

903

ζεινἰσχὺν ἔχειν, ὅ τι ποτʼ ἄρα

904

τὸ δαιμόνιον, τό τʼ ἐν

905

χρόνῳ μακρῷ νόμιμον ἀεὶ

906

φύσει τε πεφυκός. τί

907

τὸ σοφόν; ἢ τί

908

τὸ κάλλιον παρὰ

909

θεῶν γέρας ἐν βροτοῖς

910

ἢ χεῖρʼ ὑπὲρ κορυφᾶς τῶν ἐχθρῶν

911

κρείσσω κατέχειν;

912

ὅ τι καλὸν φίλον ἀεί. εὐδαίμων μὲν ὃς

913

ἐκ θαλάσσας ἔφυγε χεῖμα, λιμένα

914

δʼ ἔκιχεν· εὐδαίμων δʼ ὃς

915

ὕπερθε μόχθων ἐγένεθʼ· ἑτέρᾳ δʼ

916

ἕτερος ἕτερον ὄλβῳ καὶ δυνάμει παρῆλθεν. μυρίαι

917

δʼ ἔτι μυρίοις εἰσὶν ἐλπίδες· αἳ

918

μὲν τελευτῶσιν ἐν ὄλβῳ βροτοῖς, αἳ δʼ ἀπέβησαν·

919

τὸ δὲ κατʼ ἦμαρ ὅτῳ βίοτος

920

εὐδαίμων, μακαρίζω. σὲ τὸν πρόθυμον ὄνθʼ

921

Διόνυσος

ἃ μὴ χρεὼν ὁρᾶν σπεύδοντά

922

τʼ ἀσπούδαστα, Πενθέα λέγω, ἔξιθι πάροιθε δωμάτων, ὄφθητί

923

μοι, σκευὴν γυναικὸς μαινάδος βάκχης ἔχων, μητρός

924

τε τῆς σῆς καὶ λόχου κατάσκοπος· πρέπεις δὲ Κάδμου

925

θυγατέρων μορφὴν μιᾷ. καὶ μὴν ὁρᾶν μοι

926

Πενθεύς

δύο μὲν ἡλίους δοκῶ, δισσὰς δὲ Θήβας

927

καὶ πόλισμʼ ἑπτάστομον· καὶ ταῦρος ἡμῖν

928

πρόσθεν ἡγεῖσθαι δοκεῖς καὶ σῷ κέρατα κρατὶ

929

προσπεφυκέναι. ἀλλʼ ἦ ποτʼ ἦσθα θήρ; τεταύρωσαι

930

γὰρ οὖν. ὁ θεὸς ὁμαρτεῖ, πρόσθεν

931

Διόνυσος

ὢν οὐκ εὐμενής, ἔνσπονδος ἡμῖν·

932

νῦν δʼ ὁρᾷς ἃ χρή σʼ ὁρᾶν.

933

Πενθεύς

τί φαίνομαι δῆτʼ; οὐχὶ τὴν

934

Ἰνοῦς στάσιν ἢ τὴν Ἀγαύης ἑστάναι, μητρός

935

γʼ ἐμῆς; αὐτὰς ἐκείνας εἰσορᾶν δοκῶ σʼ

936

Διόνυσος

ὁρῶν. ἀλλʼ ἐξ ἕδρας σοι

937

πλόκαμος ἐξέστηχʼ ὅδε, οὐχ ὡς ἐγώ

938

νιν ὑπὸ μίτρᾳ καθήρμοσα. ἔνδον προσείων αὐτὸν

939

Πενθεύς

ἀνασείων τʼ ἐγὼ καὶ βακχιάζων ἐξ ἕδρας μεθώρμισα.

940

Διόνυσος

ἀλλʼ αὐτὸν ἡμεῖς, οἷς σε θεραπεύειν

941

μέλει, πάλιν καταστελοῦμεν· ἀλλʼ ὄρθου κάρα.

942

Πενθεύς

ἰδού, σὺ κόσμει· σοὶ γὰρ

943

ἀνακείμεσθα δή. ζῶναί τέ σοι χαλῶσι

944

Διόνυσος

κοὐχ ἑξῆς πέπλων στολίδες ὑπὸ σφυροῖσι τείνουσιν

945

σέθεν. κἀμοὶ δοκοῦσι παρά γε δεξιὸν

946

Πενθεύς

πόδα· τἀνθένδε δʼ ὀρθῶς παρὰ τένοντʼ

947

ἔχει πέπλος. ἦ πού με τῶν σῶν πρῶτον

948

Διόνυσος

ἡγήσῃ φίλων, ὅταν παρὰ λόγον σώφρονας βάκχας ἴδῃς. πότερα

949

Πενθεύς

δὲ θύρσον δεξιᾷ λαβὼν χερὶ

950

ἢ τῇδε, βάκχῃ μᾶλλον εἰκασθήσομαι;

951

Διόνυσος

ἐν δεξιᾷ χρὴ χἅμα δεξιῷ ποδὶ αἴρειν

952

νιν· αἰνῶ δʼ ὅτι μεθέστηκας φρενῶν.

953

Πενθεύς

ἆρʼ ἂν δυναίμην τὰς Κιθαιρῶνος

954

πτυχὰς αὐταῖσι βάκχαις τοῖς ἐμοῖς ὤμοις

955

φέρειν; δύναιʼ ἄν, εἰ βούλοιο· τὰς δὲ

956

Διόνυσος

πρὶν φρένας οὐκ εἶχες

957

ὑγιεῖς, νῦν δʼ ἔχεις οἵας σε δεῖ. μοχλοὺς

958

Πενθεύς

φέρωμεν; ἢ χεροῖν ἀνασπάσω κορυφαῖς

959

ὑποβαλὼν ὦμον ἢ βραχίονα; μὴ σύ

960

Διόνυσος

γε τὰ Νυμφῶν διολέσῃς ἱδρύματα καὶ Πανὸς ἕδρας ἔνθʼ

961

ἔχει συρίγματα. καλῶς ἔλεξας· οὐ σθένει

962

Πενθεύς

νικητέον γυναῖκας· ἐλάταισιν δʼ ἐμὸν κρύψω δέμας.

963

Διόνυσος

κρύψῃ σὺ κρύψιν ἥν σε κρυφθῆναι

964

χρεών, ἐλθόντα δόλιον μαινάδων κατάσκοπον. καὶ

965

Πενθεύς

μὴν δοκῶ σφᾶς ἐν λόχμαις ὄρνιθας ὣς

966

λέκτρων ἔχεσθαι φιλτάτοις ἐν ἕρκεσιν.

967

Διόνυσος

οὐκοῦν ἐπʼ αὐτὸ

968

τοῦτʼ ἀποστέλλῃ φύλαξ·

969

λήψῃ δʼ ἴσως

970

σφᾶς, ἢν

971

σὺ μὴ ληφθῇς

972

πάρος. κόμιζε διὰ

973

Πενθεύς

μέσης με Θηβαίας χθονός·

974

μόνος γὰρ αὐτῶν

975

εἰμʼ ἀνὴρ τολμῶν

976

τόδε. μόνος σὺ πόλεως τῆσδʼ ὑπερκάμνεις, μόνος·

977

Διόνυσος

τοιγάρ σʼ ἀγῶνες ἀναμένουσιν οὓς

978

ἐχρῆν. ἕπου δέ· πομπὸς δʼ εἶμʼ

979

ἐγὼ σωτήριος, κεῖθεν δʼ ἀπάξει

980

σʼ ἄλλος. ἡ τεκοῦσά γε. ἐπίσημον ὄντα πᾶσιν.

981

Πενθεύς

ἐπὶ τόδʼ ἔρχομαι. φερόμενος ἥξεις ἁβρότητʼ ἐμὴν

982

λέγεις. ἐν χερσὶ μητρός. καὶ τρυφᾶν μʼ

983

ἀναγκάσεις. τρυφάς γε τοιάσδε. ἀξίων

984

μὲν ἅπτομαι.

985

Διόνυσος

δεινὸς σὺ δεινὸς κἀπὶ δείνʼ

986

ἔρχῃ πάθη, ὥστʼ

987

οὐρανῷ στηρίζον εὑρήσεις κλέος. ἔκτεινʼ, Ἀγαύη,

988

χεῖρας αἵ θʼ

989

ὁμόσποροι Κάδμου θυγατέρες· τὸν

990

νεανίαν ἄγω τόνδʼ

991

εἰς ἀγῶνα μέγαν, ὁ νικήσων δʼ ἐγὼ

992

καὶ Βρόμιος ἔσται. τἄλλα δʼ αὐτὸ σημανεῖ.

993

Χορός

ἴτε θοαὶ Λύσσας κύνες

994

ἴτʼ εἰς ὄρος, θίασον ἔνθʼ

995

ἔχουσι Κάδμου κόραι, ἀνοιστρήσατέ νιν

996

ἐπὶ τὸν ἐν γυναικομίμῳ στολᾷ

997

λυσσώδη κατάσκοπον μαινάδων.

998

μάτηρ πρῶτά νιν λευρᾶς ἀπὸ

999

πέτρας ἢ

1000

σκόλοπος ὄψεται δοκεύοντα, μαινάσιν δʼ ἀπύσει·

1001

Τίς ὅδʼ ὀρειδρόμων μαστὴρ Καδμείων ἐς ὄρος

1002

ἐς ὄρος

1003

ἔμολʼ ἔμολεν, ὦ βάκχαι;

1004

τίς ἄρα νιν ἔτεκεν;

1005

οὐ γὰρ ἐξ αἵματος

1006

γυναικῶν ἔφυ, λεαίνας

1007

δέ τινος ὅδʼ ἢ Γοργόνων

1008

Λιβυσσᾶν γένος. ἴτω δίκα

1009

φανερός, ἴτω ξιφηφόρος φονεύουσα λαιμῶν διαμπὰξ

1010

τὸν ἄθεον ἄνομον ἄδικον Ἐχίονος γόνον γηγενῆ. ὃς

1011

ἀδίκῳ γνώμᾳ παρανόμῳ τʼ ὀργᾷ

1012

περὶ σὰ Βάκχιʼ, ὄργια

1013

ματρός τε σᾶς μανείσᾳ

1014

πραπίδι παρακόπῳ τε λήματι στέλλεται,

1015

τἀνίκατον ὡς κρατήσων

1016

βίᾳ, γνωμᾶν σωφρόνα θάνατος ἀπροφάσι-

1017

στοςἐς τὰ θεῶν

1018

ἔφυ· βροτείως τʼ ἔχειν ἄλυπος

1019

βίος. τὸ σοφὸν οὐ φθονῶ·

1020

χαίρω θηρεύουσα· τὰ δʼ ἕτερα

1021

μεγάλα φανερά τʼ· ὤ,

1022

νάειν ἐπὶ τὰ καλὰ

1023

βίον,

1024

ἦμαρ ἐς νύκτα τʼ εὐ- τὰ δʼ ἔξω

1025

αγοῦντʼεὐσεβεῖν, νόμιμα δίκας ἐκβαλόντα τιμᾶν θεούς.

1026

ἴτω δίκα φανερός, ἴτω ξιφηφόρος φονεύουσα

1027

λαιμῶν διαμπὰξ τὸν ἄθεον ἄνομον ἄδικον Ἐχίονος τόκον

1028

γηγενῆ. φάνηθι ταῦρος ἢ πολύκρανος

1029

ἰδεῖν δράκων ἢ πυριφλέγων ὁρᾶσθαι λέων. ἴθʼ, ὦ

1030

Βάκχε, θηραγρευτᾷ βακχᾶν γελῶντι προσώπῳ

1031

περίβαλε βρόχον θανάσιμον ὑπʼ ἀγέλαν

1032

πεσόν- μαινάδων. ὦ δῶμʼ ὃ πρίν ποτʼ εὐτύχεις ἀνʼ

1033

τιτὰν Ἑλλάδα, Σιδωνίου γέροντος, ὃς τὸ

1034

Ἄγγελος Β

γηγενὲς δράκοντος ἔσπειρʼ Ὄφεος

1035

ἐν γαίᾳ θέρος, ὥς σε στενάζω,

1036

δοῦλος ὢν μέν, ἀλλʼ ὅμως

1037

χρηστοῖσι δούλοις συμφορὰ τὰ δεσποτῶν. τί

1038

Χορός

δʼ ἔστιν; ἐκ

1039

βακχῶν τι μηνύεις νέον; Πενθεὺς ὄλωλεν,

1040

Ἄγγελος

παῖς Ἐχίονος πατρός. ὦναξ Βρόμιε, θεὸς

1041

Χορός

φαίνῃ μέγας. πῶς φῄς; τί τοῦτʼ

1042

Ἄγγελος

ἔλεξας; ἦ ʼπὶ τοῖς ἐμοῖς

1043

χαίρεις κακῶς πράσσουσι δεσπόταις, γύναι;

1044

Χορός

εὐάζω ξένα μέλεσι βαρβάροις·

1045

οὐκέτι γὰρ δεσμῶν

1046

ὑπὸ φόβῳ πτήσσω. Θήβας δʼ ἀνάνδρους

1047

Ἄγγελος

ὧδʼ ἄγεις ὁ Διόνυσος ὁ Διόνυσος, οὐ

1048

Χορός

Θῆβαι κράτος ἔχουσʼ ἐμόν. συγγνωστὰ μέν

1049

Ἄγγελος

σοι, πλὴν ἐπʼ ἐξειργασμένοις κακοῖσι χαίρειν, ὦ γυναῖκες,

1050

οὐ καλόν. ἔννεπέ μοι, φράσον,

1051

Χορός

τίνι μόρῳ θνῄσκει ἄδικος ἄδικά τʼ

1052

ἐκπορίζων ἀνήρ; ἐπεὶ θεράπνας

1053

Ἄγγελος

τῆσδε Θηβαίας χθονὸς λιπόντες ἐξέβημεν Ἀσωποῦ

1054

ῥοάς, λέπας Κιθαιρώνειον εἰσεβάλλομεν Πενθεύς τε

1055

κἀγώ — δεσπότῃ γὰρ εἱπόμην —

1056

ξένος θʼ ὃς ἡμῖν πομπὸς ἦν θεωρίας.

1057

πρῶτον μὲν οὖν ποιηρὸν

1058

ἵζομεν νάπος, τά τʼ ἐκ ποδῶν σιγηλὰ καὶ

1059

γλώσσης ἄπο σῴζοντες, ὡς ὁρῷμεν οὐχ ὁρώμενοι.

1060

ἦν δʼ ἄγκος ἀμφίκρημνον, ὕδασι

1061

διάβροχον, πεύκαισι συσκιάζον, ἔνθα μαινάδες καθῆντʼ ἔχουσαι

1062

χεῖρας ἐν τερπνοῖς πόνοις. αἳ

1063

μὲν γὰρ αὐτῶν θύρσον ἐκλελοιπότα κισσῷ κομήτην

1064

αὖθις ἐξανέστεφον, αἳ δʼ, ἐκλιποῦσαι ποικίλʼ

1065

ὡς πῶλοι ζυγά, βακχεῖον ἀντέκλαζον ἀλλήλαις

1066

μέλος. Πενθεὺς δʼ ὁ τλήμων θῆλυν οὐχ

1067

ὁρῶν ὄχλον ἔλεξε τοιάδʼ· Ὦ

1068

ξένʼ, οὗ μὲν ἕσταμεν, οὐκ ἐξικνοῦμαι μαινάδων

1069

ὄσσοις νόθων· ὄχθων δʼ ἔπʼ, ἀμβὰς ἐς

1070

ἐλάτην ὑψαύχενα, ἴδοιμʼ ἂν ὀρθῶς μαινάδων

1071

αἰσχρουργίαν. τοὐντεῦθεν ἤδη τοῦ ξένου τὸ

1072

θαῦμʼ ὁρῶ· λαβὼν γὰρ ἐλάτης

1073

οὐράνιον ἄκρον κλάδον κατῆγεν, ἦγεν, ἦγεν

1074

ἐς μέλαν πέδον· κυκλοῦτο

1075

δʼ ὥστε τόξον ἢ κυρτὸς τροχὸς

1076

τόρνῳ γραφόμενος περιφορὰν ἕλκει δρόμον· ὣς κλῶνʼ

1077

ὄρειον ὁ ξένος χεροῖν ἄγων ἔκαμπτεν ἐς

1078

γῆν, ἔργματʼ οὐχὶ θνητὰ δρῶν. Πενθέα δʼ ἱδρύσας

1079

ἐλατίνων ὄζων ἔπι, ὀρθὸν

1080

μεθίει διὰ χερῶν βλάστημʼ ἄνω ἀτρέμα, φυλάσσων

1081

μὴ ἀναχαιτίσειέ νιν, ὀρθὴ δʼ

1082

ἐς ὀρθὸν αἰθέρʼ ἐστηρίζετο, ἔχουσα νώτοις δεσπότην

1083

ἐφήμενον· ὤφθη δὲ μᾶλλον ἢ κατεῖδε

1084

μαινάδας. ὅσον γὰρ οὔπω δῆλος ἦν θάσσων

1085

ἄνω, καὶ τὸν ξένον μὲν οὐκέτʼ εἰσορᾶν παρῆν,

1086

ἐκ δʼ αἰθέρος φωνή τις, ὡς μὲν

1087

εἰκάσαι Διόνυσος, ἀνεβόησεν· Ὦ νεάνιδες,

1088

ἄγω τὸν ὑμᾶς κἀμὲ τἀμά τʼ ὄργια

1089

γέλων τιθέμενον· ἀλλὰ τιμωρεῖσθέ νιν.

1090

καὶ ταῦθʼ ἅμʼ ἠγόρευε καὶ

1091

πρὸς οὐρανὸν καὶ γαῖαν

1092

ἐστήριξε φῶς σεμνοῦ πυρός. σίγησε

1093

δʼ αἰθήρ, σῖγα δʼ ὕλιμος νάπη φύλλʼ

1094

εἶχε, θηρῶν δʼ οὐκ ἂν ἤκουσας

1095

βοήν. αἳ δʼ ὠσὶν ἠχὴν οὐ

1096

σαφῶς δεδεγμέναι ἔστησαν ὀρθαὶ καὶ

1097

διήνεγκαν κόρας. ὃ δʼ

1098

αὖθις ἐπεκέλευσεν· ὡς δʼ

1099

ἐγνώρισαν σαφῆ κελευσμὸν Βακχίου Κάδμου κόραι,

1100

ᾖξαν πελείας ὠκύτητʼ οὐχ ἥσσονες ποδῶν

1101

τρέχουσαι συντόνοις δραμήμασι, μήτηρ Ἀγαύη σύγγονοί

1102

θʼ ὁμόσποροι πᾶσαί τε βάκχαι·

1103

διὰ δὲ χειμάρρου νάπης ἀγμῶν

1104

τʼ ἐπήδων θεοῦ πνοαῖσιν

1105

ἐμμανεῖς. ὡς δʼ εἶδον ἐλάτῃ δεσπότην

1106

ἐφήμενον, πρῶτον μὲν αὐτοῦ χερμάδας

1107

κραταιβόλους ἔρριπτον, ἀντίπυργον ἐπιβᾶσαι πέτραν,

1108

ὄζοισί τʼ ἐλατίνοισιν ἠκοντίζετο. ἄλλαι δὲ

1109

θύρσους ἵεσαν διʼ αἰθέρος Πενθέως, στόχον

1110

δύστηνον· ἀλλʼ οὐκ ἤνυτον.

1111

κρεῖσσον γὰρ ὕψος τῆς προθυμίας

1112

ἔχων καθῆσθʼ ὁ τλήμων, ἀπορίᾳ

1113

λελημμένος. τέλος δὲ δρυΐνους συγκεραυνοῦσαι κλάδους

1114

ῥίζας ἀνεσπάρασσον ἀσιδήροις μοχλοῖς. ἐπεὶ δὲ

1115

μόχθων τέρματʼ οὐκ ἐξήνυτον, ἔλεξʼ Ἀγαύη· Φέρε, περιστᾶσαι

1116

κύκλῳ πτόρθου λάβεσθε, μαινάδες, τὸν ἀμβάτην

1117

θῆρʼ ὡς ἕλωμεν, μηδʼ ἀπαγγείλῃ

1118

θεοῦ χοροὺς κρυφαίους. αἳ δὲ μυρίαν χέρα

1119

προσέθεσαν ἐλάτῃ κἀξανέσπασαν χθονός· ὑψοῦ δὲ

1120

θάσσων ὑψόθεν χαμαιριφὴς πίπτει πρὸς οὖδας μυρίοις οἰμώγμασιν

1121

Πενθεύς· κακοῦ γὰρ ἐγγὺς

1122

ὢν ἐμάνθανεν. πρώτη δὲ μήτηρ ἦρξεν

1123

ἱερέα φόνου καὶ προσπίτνει νιν· ὃ δὲ

1124

μίτραν κόμης ἄπο ἔρριψεν, ὥς νιν

1125

γνωρίσασα μὴ κτάνοι τλήμων Ἀγαύη,

1126

καὶ λέγει, παρηίδος ψαύων·

1127

Ἐγώ τοι, μῆτερ, εἰμί, παῖς

1128

σέθεν Πενθεύς, ὃν ἔτεκες ἐν δόμοις

1129

Ἐχίονος· οἴκτιρε δʼ ὦ μῆτέρ

1130

με, μηδὲ ταῖς ἐμαῖς ἁμαρτίαισι παῖδα σὸν

1131

κατακτάνῃς. ἣ δʼ ἀφρὸν ἐξιεῖσα καὶ διαστρόφους

1132

κόρας ἑλίσσουσʼ, οὐ φρονοῦσʼ ἃ χρὴ

1133

φρονεῖν, ἐκ Βακχίου κατείχετʼ, οὐδʼ ἔπειθέ νιν. λαβοῦσα

1134

δʼ ὠλένης ἀριστερὰν χέρα, πλευραῖσιν ἀντιβᾶσα τοῦ

1135

δυσδαίμονος ἀπεσπάραξεν ὦμον, οὐχ ὑπὸ

1136

σθένους, ἀλλʼ ὁ θεὸς

1137

εὐμάρειαν ἐπεδίδου χεροῖν· Ἰνὼ δὲ τἀπὶ θάτερʼ ἐξειργάζετο,

1138

ῥηγνῦσα σάρκας, Αὐτονόη τʼ ὄχλος τε πᾶς

1139

ἐπεῖχε βακχῶν· ἦν δὲ πᾶσʼ ὁμοῦ

1140

βοή, ὃ μὲν στενάζων ὅσον

1141

ἐτύγχανʼ ἐμπνέων, αἳ δʼ ἠλάλαζον. ἔφερε

1142

δʼ ἣ μὲν ὠλένην, ἣ

1143

δʼ ἴχνος αὐταῖς ἀρβύλαις· γυμνοῦντο

1144

δὲ πλευραὶ σπαραγμοῖς· πᾶσα δʼ

1145

ᾑματωμένη χεῖρας διεσφαίριζε σάρκα Πενθέως.

1146

κεῖται δὲ χωρὶς σῶμα, τὸ

1147

μὲν ὑπὸ στύφλοις πέτραις, τὸ

1148

δʼ ὕλης ἐν βαθυξύλῳ φόβῃ, οὐ ῥᾴδιον

1149

ζήτημα· κρᾶτα δʼ ἄθλιον, ὅπερ λαβοῦσα

1150

τυγχάνει μήτηρ χεροῖν, πήξασʼ ἐπʼ ἄκρον θύρσον ὡς

1151

ὀρεστέρου φέρει λέοντος διὰ Κιθαιρῶνος μέσου,

1152

λιποῦσʼ ἀδελφὰς ἐν χοροῖσι μαινάδων.

1153

χωρεῖ δὲ

1154

θήρᾳ δυσπότμῳ

1155

γαυρουμένη τειχέων ἔσω τῶνδʼ, ἀνακαλοῦσα

1156

Βάκχιον τὸν ξυγκύναγον, τὸν

1157

ξυνεργάτην ἄγρας, τὸν καλλίνικον,

1158

ᾧ δάκρυα

1159

νικηφορεῖ. ἐγὼ μὲν οὖν

1160

τῇδʼ ἐκποδὼν

1161

τῇ ξυμφορᾷ ἄπειμʼ, Ἀγαύην

1162

πρὶν μολεῖν πρὸς δώματα.

1163

τὸ σωφρονεῖν δὲ καὶ σέβειν

1164

τὰ τῶν

1165

θεῶν κάλλιστον· οἶμαι δʼ αὐτὸ καὶ

1166

σοφώτατον θνητοῖσιν εἶναι κτῆμα τοῖσι

1167

χρωμένοις. ἀναχορεύσωμεν Βάκχιον, ἀναβοάσωμεν ξυμφορὰν

1168

Χορός

τὰν τοῦ

1169

δράκοντος Πενθέος ἐκγενέτα· ὃς

1170

τὰν θηλυγενῆ στολὰν

1171

νάρθηκά τε, πιστὸν Ἅιδαν,

1172

ἔλαβεν εὔθυρσον,

1173

ταῦρον προηγητῆρα συμφορᾶς ἔχων. βάκχαι

1174

Καδμεῖαι, τὸν καλλίνικον κλεινὸν

1175

ἐξεπράξατε ἐς στόνον, ἐς

1176

δάκρυα. καλὸς ἀγών,

1177

χέρʼ αἵματι

1178

στάζουσαν

1179

περιβαλεῖν

1180

τέκνου. ἀλλʼ,

1181

εἰσορῶ γὰρ ἐς

1182

δόμους ὁρμωμένην Πενθέως Ἀγαύην

1183

μητέρʼ ἐν διαστρόφοις ὄσσοις, δέχεσθε

1184

κῶμον εὐίου

1185

θεοῦ. Ἀσιάδες

1186

Ἀγαύη

βάκχαι — τί

1187

Χορός

μʼ

1188

ὀροθύνεις, ὤ; φέρομεν ἐξ ὀρέων

1189

Ἀγαύη

ἕλικα νεότομον ἐπὶ μέλαθρα, μακάριον θήραν.

1190

Χορός

ὁρῶ καί σε

1191

δέξομαι σύγκωμον. ἔμαρψα

1192

Ἀγαύη

τόνδʼ ἄνευ βρόχων λέοντος

1193

ἀγροτέρου νέον ἶνιν·

1194

ὡς ὁρᾶν

1195

πάρα. πόθεν ἐρημίας; Κιθαιρὼν Κιθαιρών; κατεφόνευσέ

1196

νιν. τίς ἁ

1197

Χορός

βαλοῦσα; πρῶτον ἐμὸν τὸ γέρας.

1198

Ἀγαύη

μάκαιρʼ Ἀγαύη

1199

κλῃζόμεθʼ ἐν θιάσοις. τίς

1200

Χορός

ἄλλα;

1201

Ἀγαύη

τὰ

1202

Κάδμου τί Κάδμου;

1203

γένεθλα μετʼ ἐμὲ μετʼ

1204

ἐμὲ τοῦδʼ

1205

ἔθιγε θηρός· εὐτυχής γʼ

1206

ἅδʼ

1207

ἄγρα.

1208

μέτεχέ

1209

νυν

1210

θοίνας. τί; μετέχω,

1211

Χορός

τλᾶμον; νέος ὁ μόσχος

1212

Ἀγαύη

ἄρ- ὑπὸ κόρυθʼ ἁπαλότριχα κατάκομον θάλλει.

1213

τιγένυν πρέπει γʼ ὥστε θὴρ ἄγραυλος

1214

Χορός

φόβῃ. ὁ Βάκχιος κυναγέτας σοφὸς

1215

Ἀγαύη

σοφῶς ἀνέπηλʼ ἐπὶ θῆρα τόνδε μαινάδας.

1216

Χορός

ὁ γὰρ ἄναξ ἀγρεύς. ἐπαινεῖς;

1217

ἐπαινῶ. τάχα δὲ Καδμεῖοι

1218

καὶ παῖς γε Πενθεὺς

1219

Ἀγαύη

ματέρʼ ἐπαινέσεται, λαβοῦσαν ἄγραν τάνδε

1220

λεοντοφυῆ. περισσάν. περισσῶς. ἀγάλλῃ; γέγηθα,

1221

μεγάλα μεγάλα καὶ φανερὰ τᾷδʼ ἄγρᾳ κατειργασμένα. δεῖξόν

1222

Χορός

νυν, ὦ τάλαινα, σὴν νικηφόρον

1223

ἀστοῖσιν ἄγραν ἣν φέρουσʼ ἐλήλυθας. ὦ καλλίπυργον

1224

Ἀγαύη

ἄστυ Θηβαίας χθονὸς ναίοντες, ἔλθεθʼ ὡς ἴδητε τήνδʼ

1225

ἄγραν, Κάδμου θυγατέρες θηρὸς ἣν

1226

ἠγρεύσαμεν, οὐκ ἀγκυλητοῖς Θεσσαλῶν στοχάσμασιν,

1227

οὐ δικτύοισιν, ἀλλὰ λευκοπήχεσι χειρῶν

1228

ἀκμαῖσιν. κᾆτα κομπάζειν χρεὼν καὶ

1229

λογχοποιῶν ὄργανα κτᾶσθαι μάτην; ἡμεῖς

1230

δέ γʼ αὐτῇ χειρὶ τόνδε

1231

θʼ εἵλομεν, χωρίς τε θηρὸς ἄρθρα

1232

διεφορήσαμεν. ποῦ μοι πατὴρ ὁ

1233

πρέσβυς; ἐλθέτω πέλας. Πενθεύς τʼ

1234

ἐμὸς παῖς ποῦ ʼστιν; αἰρέσθω

1235

λαβὼν πηκτῶν πρὸς οἴκους κλιμάκων προσαμβάσεις,

1236

ὡς πασσαλεύσῃ κρᾶτα τριγλύφοις τόδε λέοντος

1237

ὃν πάρειμι θηράσασʼ ἐγώ. ἕπεσθέ μοι

1238

Κάδμος

φέροντες ἄθλιον βάρος Πενθέως, ἕπεσθε,

1239

πρόσπολοι, δόμων πάρος, οὗ σῶμα μοχθῶν

1240

μυρίοις ζητήμασιν φέρω τόδʼ, εὑρὼν ἐν

1241

Κιθαιρῶνος πτυχαῖς διασπαρακτόν, κοὐδὲν ἐν

1242

ταὐτῷ πέδῳ λαβών, ἐν ὕλῃ κείμενον δυσευρέτῳ. ἤκουσα

1243

γάρ του θυγατέρων τολμήματα, ἤδη

1244

κατʼ ἄστυ τειχέων ἔσω βεβὼς σὺν

1245

τῷ γέροντι Τειρεσίᾳ Βακχῶν πάρα·

1246

πάλιν δὲ κάμψας εἰς ὄρος

1247

κομίζομαι τὸν κατθανόντα παῖδα Μαινάδων ὕπο.

1248

καὶ τὴν μὲν Ἀκτέωνʼ Ἀρισταίῳ ποτὲ

1249

τεκοῦσαν εἶδον Αὐτονόην Ἰνώ θʼ ἅμα

1250

ἔτʼ ἀμφὶ δρυμοὺς οἰστροπλῆγας ἀθλίας, τὴν δʼ

1251

εἶπέ τίς μοι δεῦρο βακχείῳ

1252

ποδὶ στείχειν Ἀγαύην, οὐδʼ ἄκραντʼ ἠκούσαμεν· λεύσσω

1253

γὰρ αὐτήν, ὄψιν οὐκ εὐδαίμονα.

1254

Ἀγαύη

πάτερ, μέγιστον κομπάσαι πάρεστί σοι, πάντων ἀρίστας

1255

θυγατέρας σπεῖραι μακρῷ θνητῶν·

1256

ἁπάσας εἶπον, ἐξόχως δʼ ἐμέ, ἣ τὰς παρʼ

1257

ἱστοῖς ἐκλιποῦσα κερκίδας ἐς

1258

μείζονʼ ἥκω, θῆρας ἀγρεύειν χεροῖν.

1259

φέρω δʼ ἐν ὠλέναισιν, ὡς ὁρᾷς,

1260

τάδε λαβοῦσα τἀριστεῖα, σοῖσι πρὸς δόμοις ὡς

1261

ἀγκρεμασθῇ· σὺ δέ, πάτερ, δέξαι χεροῖν· γαυρούμενος δὲ

1262

τοῖς ἐμοῖς ἀγρεύμασιν κάλει φίλους

1263

ἐς δαῖτα· μακάριος γὰρ εἶ, μακάριος,

1264

ἡμῶν τοιάδʼ ἐξειργασμένων. ὦ πένθος οὐ μετρητὸν

1265

Κάδμος

οὐδʼ οἷόν τʼ ἰδεῖν, φόνον

1266

ταλαίναις χερσὶν ἐξειργασμένων. καλὸν τὸ

1267

θῦμα καταβαλοῦσα δαίμοσιν ἐπὶ δαῖτα

1268

Θήβας τάσδε κἀμὲ παρακαλεῖς. οἴμοι

1269

κακῶν μὲν πρῶτα σῶν, ἔπειτʼ ἐμῶν· ὡς ὁ

1270

θεὸς ἡμᾶς ἐνδίκως μέν, ἀλλʼ ἄγαν,

1271

Βρόμιος ἄναξ ἀπώλεσʼ οἰκεῖος γεγώς. ὡς

1272

Ἀγαύη

δύσκολον τὸ γῆρας ἀνθρώποις ἔφυ ἔν τʼ

1273

ὄμμασι σκυθρωπόν. εἴθε παῖς ἐμὸς εὔθηρος εἴη,

1274

μητρὸς εἰκασθεὶς τρόποις, ὅτʼ ἐν

1275

νεανίαισι Θηβαίοις ἅμα θηρῶν ὀριγνῷτʼ· ἀλλὰ θεομαχεῖν μόνον οἷός

1276

τʼ ἐκεῖνος. νουθετητέος, πάτερ, σοὐστίν. τίς αὐτὸν δεῦρʼ

1277

ἂν ὄψιν εἰς ἐμὴν καλέσειεν, ὡς

1278

ἴδῃ με τὴν εὐδαίμονα; φεῦ φεῦ· φρονήσασαι

1279

Κάδμος

μὲν οἷʼ ἐδράσατε ἀλγήσετʼ ἄλγος

1280

δεινόν· εἰ δὲ διὰ τέλους ἐν τῷδʼ ἀεὶ

1281

μενεῖτʼ ἐν ᾧ καθέστατε, οὐκ εὐτυχοῦσαι δόξετʼ

1282

οὐχὶ δυστυχεῖν. τί δʼ οὐ

1283

Ἀγαύη

καλῶς τῶνδʼ ἢ τί λυπηρῶς ἔχει; πρῶτον

1284

Κάδμος

μὲν ἐς τόνδʼ αἰθέρʼ ὄμμα σὸν μέθες.

1285

Ἀγαύη

ἰδού· τί μοι τόνδʼ ἐξυπεῖπας εἰσορᾶν;

1286

Κάδμος

ἔθʼ αὑτὸς ἤ σοι μεταβολὰς ἔχειν

1287

δοκεῖ; λαμπρότερος ἢ πρὶν καὶ διειπετέστερος. τὸ δὲ

1288

πτοηθὲν τόδʼ ἔτι σῇ ψυχῇ πάρα;

1289

Ἀγαύη

οὐκ οἶδα τοὔπος τοῦτο. γίγνομαι δέ

1290

1303

λέοντι φαίνεται προσεικέναι; οὔκ, ἀλλὰ

1304

Ἀγαύη

Πενθέως ἡ τάλαινʼ ἔχω κάρα. ᾠμωγμένον γε

1305

Κάδμος

πρόσθεν ἢ σὲ γνωρίσαι. τίς ἔκτανέν

1306

Ἀγαύη

νιν; — πῶς ἐμὰς ἦλθεν χέρας; δύστηνʼ

1307

Κάδμος

ἀλήθειʼ, ὡς ἐν οὐ καιρῷ

1308

ἐξεβακχεύθη πόλις. Διόνυσος ἡμᾶς ὤλεσʼ, ἄρτι μανθάνω.

1317

ὕβριν γʼ ὑβρισθείς· θεὸν γὰρ οὐχ

1318

ἡγεῖσθέ νιν. τὸ φίλτατον δὲ σῶμα ποῦ

1319

Ἀγαύη

παιδός, πάτερ; ἐγὼ μόλις τόδʼ

1320

Κάδμος

ἐξερευνήσας φέρω. ἦ πᾶν ἐν ἄρθροις συγκεκλῃμένον

1321

Ἀγαύη

καλῶς; Πενθεῖ δὲ τί μέρος ἀφροσύνης

1322

προσῆκʼ ἐμῆς; ὑμῖν ἐγένεθʼ ὅμοιος, οὐ σέβων

1323

Κάδμος

θεόν. τοιγὰρ συνῆψε πάντας ἐς μίαν

1324

βλάβην, ὑμᾶς τε τόνδε θʼ,

1325

ὥστε διολέσαι δόμους κἄμʼ, ὅστις ἄτεκνος

1326

ἀρσένων παίδων γεγὼς τῆς σῆς τόδʼ ἔρνος, ὦ

1327

τάλαινα, νηδύος αἴσχιστα καὶ

1328

κάκιστα κατθανόνθʼ ὁρῶ, ᾧ δῶμʼ ἀνέβλεφʼ — ὃς συνεῖχες,

1329

ὦ τέκνον, τοὐμὸν μέλαθρον, παιδὸς

1330

ἐξ ἐμῆς γεγώς, πόλει τε

1331

τάρβος ἦσθα· τὸν γέροντα δὲ οὐδεὶς

1332

ὑβρίζειν ἤθελʼ εἰσορῶν τὸ σὸν κάρα· δίκην

1333

γὰρ ἀξίαν ἐλάμβανες. νῦν δʼ ἐκ

1334

δόμων ἄτιμος ἐκβεβλήσομαι ὁ Κάδμος ὁ μέγας, ὃς

1335

τὸ Θηβαίων γένος ἔσπειρα κἀξήμησα κάλλιστον θέρος. ὦ φίλτατʼ

1336

ἀνδρῶν — καὶ γὰρ οὐκέτʼ ὢν ὅμως

1337

τῶν φιλτάτων ἔμοιγʼ ἀριθμήσῃ, τέκνον — οὐκέτι

1338

γενείου τοῦδε θιγγάνων χερί, τὸν μητρὸς

1339

αὐδῶν πατέρα προσπτύξῃ, τέκνον, λέγων· Τίς ἀδικεῖ, τίς σʼ

1340

ἀτιμάζει, γέρον; τίς σὴν ταράσσει καρδίαν λυπηρὸς

1341

ὤν; λέγʼ, ὡς κολάζω τὸν ἀδικοῦντά σʼ,

1342

ὦ πάτερ. νῦν δʼ ἄθλιος μέν

1343

εἰμʼ ἐγώ, τλήμων δὲ

1344

σύ. οἰκτρὰ δὲ μήτηρ, τλήμονες δὲ

1345

σύγγονοι. εἰ δʼ ἔστιν ὅστις δαιμόνων ὑπερφρονεῖ,

1346

ἐς τοῦδʼ ἀθρήσας θάνατον ἡγείσθω

1347

θεούς. τὸ μὲν σὸν ἀλγῶ,

1348

Χορός

Κάδμε· σὸς δʼ ἔχει δίκην

1349

παῖς παιδὸς ἀξίαν μέν,

1350

ἀλγεινὴν δὲ σοί. ὦ πάτερ, ὁρᾷς γὰρ

1351

Ἀγαύη

τἄμʼ ὅσῳ μετεστράφη δράκων γενήσῃ μεταβαλών, δάμαρ

1352

Διονυσος

τε σὴ ἐκθηριωθεῖσʼ ὄφεος ἀλλάξει τύπον,

1353

ἣν Ἄρεος ἔσχες Ἁρμονίαν θνητὸς γεγώς.

1354

ὄχον δὲ μόσχων, χρησμὸς ὡς λέγει Διός,

1355

ἐλᾷς μετʼ ἀλόχου, βαρβάρων

1356

ἡγούμενος. πολλὰς δὲ πέρσεις

1357

ἀναρίθμῳ στρατεύματι πόλεις· ὅταν δὲ Λοξίου χρηστήριον διαρπάσωσι,

1358

νόστον ἄθλιον πάλιν σχήσουσι· σὲ

1359

δʼ Ἄρης Ἁρμονίαν τε ῥύσεται μακάρων τʼ

1360

ἐς αἶαν σὸν καθιδρύσει βίον. ταῦτʼ

1361

οὐχὶ θνητοῦ πατρὸς ἐκγεγὼς λέγω Διόνυσος,

1362

ἀλλὰ Ζηνός· εἰ δὲ σωφρονεῖν

1363

ἔγνωθʼ, ὅτʼ οὐκ ἠθέλετε, τὸν Διὸς

1364

ὦ τέκνον, ὡς ἐς

1373

δεινὸν ἤλθομεν κακὸν πάντες, σύ θʼ

1374

ἡ τάλαινα σύγγονοί τε

1375

σαί, ἐγώ θʼ ὁ τλήμων· βαρβάρους ἀφίξομαι

1376

γέρων μέτοικος· ἔτι δέ μοι τὸ θέσφατον

1377

ἐς Ἑλλάδʼ ἀγαγεῖν μιγάδα βάρβαρον

1378

στρατόν. καὶ τὴν Ἄρεως παῖδʼ

1379

Ἁρμονίαν, δάμαρτʼ ἐμήν, δράκων δρακαίνης φύσιν

1380

ἔχουσαν ἀγρίαν ἄξω ʼπὶ βωμοὺς καὶ

1381

τάφους Ἑλληνικούς, ἡγούμενος λόγχαισιν· οὐδὲ

1382

παύσομαι κακῶν ὁ

1383

τλήμων, οὐδὲ τὸν καταιβάτην Ἀχέροντα πλεύσας

1384

ἥσυχος γενήσομαι. ὦ

1385

Ἀγαύη

πάτερ, ἐγὼ δὲ

1386

σοῦ στερεῖσα φεύξομαι. τί

1387

Κάδμος

μʼ ἀμφιβάλλεις χερσίν, ὦ

1388

τάλαινα παῖ, ὄρνις ὅπως κηφῆνα

1389

πολιόχρων κύκνος;

1390

Ἀγαύη

ποῖ γὰρ τράπωμαι πατρίδος ἐκβεβλημένη; οὐκ

1391

Κάδμος

οἶδα, τέκνον· μικρὸς ἐπίκουρος πατήρ.

1392

Ἀγαύη

χαῖρʼ, ὦ μέλαθρον,

1393

χαῖρʼ, ὦ πατρία

1394

πόλις· ἐκλείπω σʼ ἐπὶ δυστυχίᾳ φυγὰς ἐκ

1395

θαλάμων. στεῖχέ νυν, ὦ παῖ,

1396

Κάδμος

τὸν Ἀρισταίου στένομαί σε,

1397

Ἀγαύη

πάτερ. κἀγὼ σέ,

1398

Κάδμος

τέκνον, καὶ σὰς ἐδάκρυσα κασιγνήτας.

1399

Ἀγαύη

δεινῶς γὰρ τάνδʼ αἰκείαν

1400

Διόνυσος ἄναξ τοὺς σοὺς εἰς

1401

οἴκους ἔφερεν. καὶ γὰρ

1402

Διόνυσος

ἔπασχον δεινὰ πρὸς ὑμῶν,

1403

ἀγέραστον ἔχων ὄνομʼ ἐν Θήβαις.

1404

Ἀγαύη

χαῖρε, πάτερ, μοι. χαῖρʼ, ὦ

1405

Κάδμος

μελέα θύγατερ. χαλεπῶς δʼ ἐς τόδʼ

1406

ἂν ἥκοις. ἄγετʼ, ὦ

1407

Ἀγαύη

πομποί, με ἵνα ληψόμεθʼ κασιγνήτας οἰκτράς. συμφυγάδας δʼ ἔλθοιμι ὅπου μήτε μιαρὸς Κιθαιρὼν ἴδοι ἔμʼ μήτε ἐγώ, Κιθαιρῶνʼ ὄσσοισιν μήθʼ ὅθι μνῆμʼ θύρσου ἀνάκειται· δʼ μέλοιεν. ἄλλαισι Βάκχαις πολλαὶ μορφαὶ τῶν δαιμονίων, δʼ πολλὰ θεοί· κραίνουσι ἀέλπτως τὰ δοκηθέντʼ οὐκ ἐτελέσθη, καὶ δʼ τῶν ἀδοκήτων θεός. ηὗρε πόρον τοιόνδʼ τόδε πρᾶγμα. ἀπέβη