0:00
Aeneid
Book 4
P. Vergilius Maro
Dido
«Dissimulare etiam sperasti, perfide, tantum
305
posse nefas, tacitusque mea decedere terra?
306
Nec te noster amor, nec te data dextera quondam,
307
nec moritura tenet crudeli funere Dido?
308
Quin etiam hiberno moliris sidere classem,
309
et mediis properas aquilonibus ire per altum,
310
crudelis? Quid, si non arva aliena domosque
311
ignotas peteres, sed Troia antiqua maneret,
312
Troia per undosum peteretur classibus aequor
313
Mene fugis? Per ego has lacrimas dextramque tuam te
314
(quando aliud mihi iam miserae nihil ipsa reliqui)
315
per conubia nostra, per inceptos hymenaeos,
316
si bene quid de te merui, fuit aut tibi quicquam
317
dulce meum, miserere domus labentis, et istam —
318
oro, si quis adhuc precibus locus — exue mentem.
319
Te propter Libycae gentes Nomadumque tyranni
320
odere, infensi Tyrii; te propter eundem
321
exstinctus pudor, et, qua sola sidera adibam,
322
fama prior. Cui me moribundam deseris, hospes?
323
Hoc solum nomen quoniam de coniuge restat.
324
Quid moror? An mea Pygmalion dum moenia frater
325
destruat, aut captam ducat Gaetulus Iarbas?
326
Saltem si qua mihi de te suscepta fuisset
327
ante fugam suboles, si quis mihi parvulus aula
328
luderet Aeneas, qui te tamen ore referret,
329
non equidem omnino capta ac deserta viderer.»
330
Dixerat. Ille Iovis monitis immota tenebat
331
lumina, et obnixus curam sub corde premebat.
332
Aeneas
Tandem pauca refert: «Ego te, quae plurima fando
333
enumerare vales, numquam, regina, negabo
334
promeritam; nec me meminisse pigebit Elissae,
335
dum memor ipse mei, dum spiritus hos regit artus.
336
Pro re pauca loquar. Neque ego hanc abscondere furto
337
speravi — ne finge — fugam, nec coniugis umquam
338
praetendi taedas, aut haec in foedera veni.
339
Me si fata meis paterentur ducere vitam
340
auspiciis et sponte mea componere curas,
341
urbem Troianam primum dulcisque meorum
342
reliquias colerem, Priami tecta alta manerent,
343
et recidiva manu posuissem Pergama victis.
344
Sed nunc Italiam magnam Gryneus Apollo,
345
Italiam Lyciae iussere capessere sortes:
346
hic amor, haec patria est. Si te Karthaginis arces,
347
Phoenissam, Libycaeque aspectus detinet urbis,
348
quae tandem, Ausonia Teucros considere terra,
349
invidia est? Et nos fas extera quaerere regna.
350
Me patris Anchisae, quotiens umentibus umbris
351
nox operit terras, quotiens astra ignea surgunt,
352
admonet in somnis et turbida terret imago;
353
me puer Ascanius capitisque iniuria cari,
354
quem regno Hesperiae fraudo et fatalibus arvis.
355
Nunc etiam interpres divom, Iove missus ab ipso —
356
testor utrumque caput — celeris mandata per auras
357
detulit; ipse deum manifesto in lumine vidi
358
intrantem muros, vocemque his auribus hausi.
359
Desine meque tuis incendere teque querelis:
360
Italiam non sponte sequor.»
361