0:00

Antigone

Sophocles

Ἀντιγόνη

ὦ κοινὸν αὐτάδελφον Ἰσμήνης κάρα,
ἆρʼ οἶσθʼ ὅ τι Ζεὺς τῶν ἀπʼ Οἰδίπου κακῶν
ὁποῖον οὐχὶ νῷν ἔτι ζώσαιν τελεῖ;
οὐδὲν γὰρ οὔτʼ ἀλγεινὸν οὔτʼ ἄτης ἄτερ
οὔτʼ αἰσχρὸν οὔτʼ ἄτιμόν ἐσθʼ, ὁποῖον οὐ
5
τῶν σῶν τε κἀμῶν οὐκ ὄπωπʼ ἐγὼ κακῶν.
καὶ νῦν τί τοῦτʼ αὖ φασι πανδήμῳ πόλει
κήρυγμα θεῖναι τὸν στρατηγὸν ἀρτίως;
ἔχεις τι κεἰσήκουσας; ἤ σε λανθάνει
πρὸς τοὺς φίλους στείχοντα τῶν ἐχθρῶν κακά;
10

Ἰσμήνη

ἐμοὶ μὲν οὐδεὶς μῦθος, Ἀντιγόνη φίλων
οὔθʼ ἡδὺς οὔτʼ ἀλγεινὸς ἵκετʼ ἐξ ὅτου
δυοῖν ἀδελφοῖν ἐστερήθημεν δύο,
μιᾷ θανόντοιν ἡμέρᾳ διπλῇ χερί·
ἐπεὶ δὲ φροῦδός ἐστιν Ἀργείων στρατὸς
15
ἐν νυκτὶ τῇ νῦν, οὐδὲν οἶδʼ ὑπέρτερον,
οὔτʼ εὐτυχοῦσα μᾶλλον οὔτʼ ἀτωμένη.

Ἀντιγόνη

ᾔδη καλῶς, καί σʼ ἐκτὸς αὐλείων πυλῶν
τοῦδʼ οὕνεκʼ ἐξέπεμπον, ὡς μόνη κλύοις.

Ἰσμήνη

τί δʼ ἔστι; δηλοῖς γάρ τι καλχαίνουσʼ ἔπος.
20

Ἀντιγόνη

οὐ γὰρ τάφου νῷν τὼ κασιγνήτω Κρέων
τὸν μὲν προτίσας, τὸν δʼ ἀτιμάσας ἔχει;
Ἐτεοκλέα μέν, ὡς λέγουσι, σὺν δίκης
χρήσει δικαίᾳ καὶ νόμου κατὰ χθονὸς
ἔκρυψε τοῖς ἔνερθεν ἔντιμον νεκροῖς·
25
τὸν δʼ ἀθλίως θανόντα Πολυνείκους νέκυν
ἀστοῖσί φασιν ἐκκεκηρῦχθαι τὸ μὴ
τάφῳ καλύψαι μηδὲ κωκῦσαί τινα,
ἐᾶν δʼ ἄκλαυτον, ἄταφον, οἰωνοῖς γλυκὺν
θησαυρὸν εἰσορῶσι πρὸς χάριν βορᾶς.
30
τοιαῦτά φασι τὸν ἀγαθὸν Κρέοντα σοὶ
κἀμοί, λέγω γὰρ κἀμέ, κηρύξαντʼ ἔχειν,
καὶ δεῦρο νεῖσθαι ταῦτα τοῖσι μὴ εἰδόσιν
σαφῆ προκηρύξοντα, καὶ τὸ πρᾶγμʼ ἄγειν
οὐχ ὡς παρʼ οὐδέν, ἀλλʼ ὃς ἂν τούτων τι δρᾷ,
35
φόνον προκεῖσθαι δημόλευστον ἐν πόλει.
οὕτως ἔχει σοι ταῦτα, καὶ δείξεις τάχα
εἴτʼ εὐγενὴς πέφυκας εἴτʼ ἐσθλῶν κακή.

Ἰσμήνη

τί δʼ, ὦ ταλαῖφρον, εἰ τάδʼ ἐν τούτοις, ἐγὼ
λύουσʼ ἂν ἢ ʼφάπτουσα προσθείμην πλέον;
40

Ἀντιγόνη

εἰ ξυμπονήσεις καὶ ξυνεργάσει σκόπει.

Ἰσμήνη

ποῖόν τι κινδύνευμα; ποῦ γνώμης ποτʼ εἰ;

Ἀντιγόνη

εἰ τὸν νεκρὸν ξὺν τῇδε κουφιεῖς χερί.

Ἰσμήνη

ἢ γὰρ νοεῖς θάπτειν σφʼ, ἀπόρρητον πόλει;

Ἀντιγόνη

τὸν γοῦν ἐμὸν καὶ τὸν σόν ἢν σὺ μὴ θέλῃς
45
ἀδελφόν· οὐ γὰρ δὴ προδοῦσʼ ἁλώσομαι.

Ἰσμήνη

ὦ σχετλία, Κρέοντος ἀντειρηκότος;

Ἀντιγόνη

ἀλλʼ οὐδὲν αὐτῷ τῶν ἐμῶν μʼ εἴργειν μέτα.

Ἰσμήνη

οἴμοι. φρόνησον, ὦ κασιγνήτη, πατὴρ
ὡς νῷν ἀπεχθὴς δυσκλεής τʼ ἀπώλετο,
50
πρὸς αὐτοφώρων ἀμπλακημάτων διπλᾶς
ὄψεις ἀράξας αὐτὸς αὐτουργῷ χερί.
ἔπειτα μήτηρ καὶ γυνή, διπλοῦν ἔπος,
πλεκταῖσιν ἀρτάναισι λωβᾶται βίον·
τρίτον δʼ ἀδελφὼ δύο μίαν καθʼ ἡμέραν
55
αὐτοκτονοῦντε τὼ ταλαιπώρω μόρον
κοινὸν κατειργάσαντʼ ἐπαλλήλοιν χεροῖν.
νῦν δʼ αὖ μόνα δὴ νὼ λελειμμένα σκόπει
ὅσῳ κάκιστʼ ὀλούμεθʼ, εἰ νόμου βίᾳ
ψῆφον τυράννων ἢ κράτη παρέξιμεν.
60
ἀλλʼ ἐννοεῖν χρὴ τοῦτο μὲν γυναῖχʼ ὅτι
ἔφυμεν, ὡς πρὸς ἄνδρας οὐ μαχουμένα.
ἔπειτα δʼ οὕνεκʼ ἀρχόμεσθʼ ἐκ κρεισσόνων,
καὶ ταῦτʼ ἀκούειν κἄτι τῶνδʼ ἀλγίονα.
ἐγὼ μὲν οὖν αἰτοῦσα τοὺς ὑπὸ χθονὸς
65
ξύγγνοιαν ἴσχειν, ὡς βιάζομαι τάδε,
τοῖς ἐν τέλει βεβῶσι πείσομαι· τὸ γὰρ
περισσὰ πράσσειν οὐκ ἔχει νοῦν οὐδένα.

Ἀντιγόνη

οὔτʼ ἂν κελεύσαιμʼ οὔτʼ ἄν, εἰ θέλοις ἔτι
πράσσειν, ἐμοῦ γʼ ἂν ἡδέως δρῴης μέτα.
70
ἀλλʼ ἴσθʼ ὁποῖά σοι δοκεῖ, κεῖνον δʼ ἐγὼ
θάψω· καλόν μοι τοῦτο ποιούσῃ θανεῖν.
φίλη μετʼ αὐτοῦ κείσομαι, φίλου μέτα,
ὅσια πανουργήσασʼ. ἐπεὶ πλείων χρόνος
ὃν δεῖ μʼ ἀρέσκειν τοῖς κάτω τῶν ἐνθάδε.
75
ἐκεῖ γὰρ αἰεὶ κείσομαι· σοὶ δʼ, εἰ δοκεῖ,
τὰ τῶν θεῶν ἔντιμʼ ἀτιμάσασʼ ἔχε.

Ἰσμήνη

ἐγὼ μὲν οὐκ ἄτιμα ποιοῦμαι, τὸ δὲ
βίᾳ πολιτῶν δρᾶν ἔφυν ἀμήχανος.

Ἀντιγόνη

σὺ μὲν τάδʼ ἂν προὔχοιʼ· ἐγὼ δὲ δὴ τάφον
80
χώσουσʼ ἀδελφῷ φιλτάτῳ πορεύσομαι.

Ἰσμήνη

οἴμοι ταλαίνης, ὡς ὑπερδέδοικά σου.

Ἀντιγόνη

μὴ ʼμοῦ προτάρβει· τὸν σὸν ἐξόρθου πότμον.

Ἰσμήνη

ἀλλʼ οὖν προμηνύσῃς γε τοῦτο μηδενὶ
τοὔργον, κρυφῇ δὲ κεῦθε, σὺν δʼ αὔτως ἐγώ.
85

Ἀντιγόνη

οἴμοι, καταύδα· πολλὸν ἐχθίων ἔσει
σιγῶσʼ, ἐὰν μὴ πᾶσι κηρύξῃς τάδε.

Ἰσμήνη

θερμὴν ἐπὶ ψυχροῖσι καρδίαν ἔχεις.

Ἀντιγόνη

ἀλλʼ οἶδʼ ἀρέσκουσʼ οἷς μάλισθʼ ἁδεῖν με χρή.

Ἰσμήνη

εἰ καὶ δυνήσει γʼ· ἀλλʼ ἀμηχάνων ἐρᾷς.
90

Ἀντιγόνη

οὐκοῦν, ὅταν δὴ μὴ σθένω, πεπαύσομαι.

Ἰσμήνη

ἀρχὴν δὲ θηρᾶν οὐ πρέπει τἀμήχανα.

Ἀντιγόνη

εἰ ταῦτα λέξεις, ἐχθαρεῖ μὲν ἐξ ἐμοῦ,
ἐχθρὰ δὲ τῷ θανόντι προσκείσει δίκῃ.
ἀλλʼ ἔα με καὶ τὴν ἐξ ἐμοῦ δυσβουλίαν
95
παθεῖν τὸ δεινὸν τοῦτο· πείσομαι γὰρ οὐ
τοσοῦτον οὐδὲν ὥστε μὴ οὐ καλῶς θανεῖν.

Ἰσμήνη

ἀλλʼ εἰ δοκεῖ σοι, στεῖχε· τοῦτο δʼ ἴσθʼ ὅτι
ἄνους μὲν ἔρχει, τοῖς φίλοις δʼ ὀρθῶς φίλη.

Χορός

ἀκτὶς ἀελίου, τὸ κάλλιστον ἑπταπύλῳ φανὲν
100
Θήβᾳ τῶν προτέρων φάος,
ἐφάνθης ποτʼ, ὦ χρυσέας
ἁμέρας βλέφαρον,
Διρκαίων ὑπὲρ ῥεέθρων μολοῦσα,
τὸν λεύκασπιν Ἀργόθεν ἐκβάντα φῶτα πανσαγίᾳ
105
φυγάδα πρόδρομον ὀξυτέρῳ κινήσασα χαλινῷ·
ὃς ἐφʼ ἡμετέρᾳ γᾷ Πολυνείκους
ἀρθεὶς νεικέων ἐξ ἀμφιλόγων
ὀξέα κλάζων
ἀετὸς εἰς γᾶν ὣς ὑπερέπτα,
110
λευκῆς χιόνος πτέρυγι στεγανός,
πολλῶν μεθʼ ὅπλων
ξύν θʼ ἱπποκόμοις κορύθεσσιν.
στὰς δʼ ὑπὲρ μελάθρων φονώσαισιν ἀμφιχανὼν κύκλῳ
λόγχαις ἑπτάπυλον στόμα
115
ἔβα, πρίν ποθʼ ἁμετέρων
αἱμάτων γένυσιν πλησθῆναί τε καὶ στεφάνωμα πύργων
πευκάενθʼ Ἥφαιστον ἑλεῖν. τοῖος ἀμφὶ νῶτʼ ἐτάθη
πάταγος Ἄρεος, ἀντιπάλῳ δυσχείρωμα δράκοντος.
Ζεὺς γὰρ μεγάλης γλώσσης κόμπους
120
ὑπερεχθαίρει, καὶ σφας ἐσιδὼν
πολλῷ ῥεύματι προσνισσομένους
χρυσοῦ καναχῆς ὑπεροπλίαις,
παλτῷ ῥιπτεῖ πυρὶ βαλβίδων
ἐπʼ ἄκρων ἤδη
125
νίκην ὁρμῶντʼ ἀλαλάξαι.
ἀντιτύπᾳ δʼ ἐπὶ γᾷ πέσε τανταλωθεὶς
πυρφόρος, ὃς τότε μαινομένᾳ ξὺν ὁρμᾷ
βακχεύων ἐπέπνει
ῥιπαῖς ἐχθίστων ἀνέμων.
130
εἶχε δʼ ἄλλᾳ τὰ μέν,
ἄλλα δʼ ἐπʼ ἄλλοις ἐπενώμα στυφελίζων μέγας Ἄρης
δεξιόσειρος.
ἑπτὰ λοχαγοὶ γὰρ ἐφʼ ἑπτὰ πύλαις
ταχθέντες ἴσοι πρὸς ἴσους ἔλιπον
135
Ζηνὶ τροπαίῳ πάγχαλκα τέλη,
πλὴν τοῖν στυγεροῖν, ὣ πατρὸς ἑνὸς
μητρός τε μιᾶς φύντε καθʼ αὑτοῖν
δικρατεῖς λόγχας στήσαντʼ ἔχετον
κοινοῦ θανάτου μέρος ἄμφω.
140
ἀλλὰ γὰρ ἁ μεγαλώνυμος ἦλθε Νίκα
τᾷ πολυαρμάτῳ ἀντιχαρεῖσα Θήβᾳ,
ἐκ μὲν δὴ πολέμων
τῶν νῦν θέσθαι λησμοσύναν,
θεῶν δὲ ναοὺς χοροῖς
145
παννυχίοις πάντας ἐπέλθωμεν, ὁ Θήβας δʼ ἐλελίχθων
Βάκχιος ἄρχοι.
ἀλλʼ ὅδε γὰρ δὴ βασιλεὺς χώρας,
Κρέων ὁ Μενοικέως ἄρχων νεοχμὸς
νεαραῖσι θεῶν ἐπὶ συντυχίαις
150
χωρεῖ, τίνα δὴ μῆτιν ἐρέσσων,
ὅτι σύγκλητον τήνδε γερόντων
προὔθετο λέσχην,
κοινῷ κηρύγματι πέμψας;

Κρέων

ἄνδρες, τὰ μὲν δὴ πόλεος ἀσφαλῶς θεοὶ
155
πολλῷ σάλῳ σείσαντες ὤρθωσαν πάλιν.
ὑμᾶς δʼ ἐγὼ πομποῖσιν ἐκ πάντων δίχα
ἔστειλʼ ἱκέσθαι τοῦτο μὲν τὰ Λαΐου
σέβοντας εἰδὼς εὖ θρόνων ἀεὶ κράτη,
τοῦτʼ αὖθις, ἡνίκʼ Οἰδίπους ὤρθου πόλιν,
160
κἀπεὶ διώλετʼ, ἀμφὶ τοὺς κείνων ἔτι
παῖδας μένοντας ἐμπέδοις φρονήμασιν.
ὅτʼ οὖν ἐκεῖνοι πρὸς διπλῆς μοίρας μίαν
καθʼ ἡμέραν ὤλοντο παίσαντές τε καὶ
πληγέντες αὐτόχειρι σὺν μιάσματι,
165
ἐγὼ κράτη δὴ πάντα καὶ θρόνους ἔχω
γένους κατʼ ἀγχιστεῖα τῶν ὀλωλότων.
ἀμήχανον δὲ παντὸς ἀνδρὸς ἐκμαθεῖν
ψυχήν τε καὶ φρόνημα καὶ γνώμην, πρὶν ἂν
ἀρχαῖς τε καὶ νόμοισιν ἐντριβὴς φανῇ.
170
ἐμοὶ γὰρ ὅστις πᾶσαν εὐθύνων πόλιν
μὴ τῶν ἀρίστων ἅπτεται βουλευμάτων
ἀλλʼ ἐκ φόβου του γλῶσσαν ἐγκλῄσας ἔχει
κάκιστος εἶναι νῦν τε καὶ πάλαι δοκεῖ·
καὶ μεῖζον ὅστις ἀντὶ τῆς αὑτοῦ πάτρας
175
φίλον νομίζει, τοῦτον οὐδαμοῦ λέγω.
ἐγὼ γάρ, ἴστω Ζεὺς ὁ πάνθʼ ὁρῶν ἀεί,
οὔτʼ ἂν σιωπήσαιμι τὴν ἄτην ὁρῶν
στείχουσαν ἀστοῖς ἀντὶ τῆς σωτηρίας,
οὔτʼ ἂν φίλον ποτʼ ἄνδρα δυσμενῆ χθονὸς
180
θείμην ἐμαυτῷ, τοῦτο γιγνώσκων ὅτι
ἥδʼ ἐστὶν ἡ σῴζουσα καὶ ταύτης ἔπι
πλέοντες ὀρθῆς τοὺς φίλους ποιούμεθα.
τοιοῖσδʼ ἐγὼ νόμοισι τήνδʼ αὔξω πόλιν,
καὶ νῦν ἀδελφὰ τῶνδε κηρύξας ἔχω
185
ἀστοῖσι παίδων τῶν ἀπʼ Οἰδίπου πέρι·
Ἐτεοκλέα μέν, ὃς πόλεως ὑπερμαχῶν
ὄλωλε τῆσδε, πάντʼ ἀριστεύσας δόρει,
τάφῳ τε κρύψαι καὶ τὰ πάντʼ ἀφαγνίσαι
ἃ τοῖς ἀρίστοις ἔρχεται κάτω νεκροῖς.
190
τὸν δʼ αὖ ξύναιμον τοῦδε, Πολυνείκη λέγω,
ὃς γῆν πατρῴαν καὶ θεοὺς τοὺς ἐγγενεῖς
φυγὰς κατελθὼν ἠθέλησε μὲν πυρὶ
πρῆσαι κατʼ ἄκρας, ἠθέλησε δʼ αἵματος
κοινοῦ πάσασθαι, τοὺς δὲ δουλώσας ἄγειν.
195
τοῦτον πόλει τῇδʼ ἐκκεκήρυκται τάφῳ
μήτε κτερίζειν μήτε κωκῦσαί τινα,
ἐᾶν δʼ ἄθαπτον καὶ πρὸς οἰωνῶν δέμας
καὶ πρὸς κυνῶν ἐδεστὸν αἰκισθέν τʼ ἰδεῖν.
τοιόνδʼ ἐμὸν φρόνημα, κοὔποτʼ ἔκ γʼ ἐμοῦ
200
τιμὴν προέξουσʼ οἱ κακοὶ τῶν ἐνδίκων·
ἀλλʼ ὅστις εὔνους τῇδε τῇ πόλει, θανὼν
καὶ ζῶν ὁμοίως ἐξ ἐμοῦ τιμήσεται.

Χορός

σοὶ ταῦτʼ ἀρέσκει, παῖ Μενοικέως Κρέον,
τὸν τῇδε δύσνουν κἀς τὸν εὐμενῆ πόλει·
205
νόμῳ δὲ χρῆσθαι παντί που πάρεστί σοι
καὶ τῶν θανόντων χὠπόσοι ζῶμεν πέρι.

Κρέων

ὡς ἂν σκοποὶ νῦν εἴτε τῶν εἰρημένων.

Χορός

νεωτέρῳ τῳ τοῦτο βαστάζειν πρόθες.

Κρέων

ἀλλʼ εἴσʼ ἑτοῖμοι τοῦ νεκροῦ γʼ ἐπίσκοποι.
210

Χορός

τί δῆτʼ ἂν ἄλλο τοῦτʼ ἐπεντέλλοις ἔτι;

Κρέων

τὸ μὴ ʼπιχωρεῖν τοῖς ἀπιστοῦσιν τάδε.

Χορός

οὔκ ἔστιν οὕτω μῶρος ὃς θανεῖν ἐρᾷ.

Κρέων

καὶ μὴν ὁ μισθός γʼ, οὗτος· ἀλλʼ ὑπʼ ἐλπίδων
ἄνδρας τὸ κέρδος πολλάκις διώλεσεν.
215

Φύλαξ

ἄναξ, ἐρῶ μὲν οὐχ ὅπως τάχους ὕπο
δύσπνους ἱκάνω κοῦφον ἐξάρας πόδα.
πολλὰς γὰρ ἔσχον φροντίδων ἐπιστάσεις,
ὁδοῖς κυκλῶν ἐμαυτὸν εἰς ἀναστροφήν·
ψυχὴ γὰρ ηὔδα πολλά μοι μυθουμένη·
220
τάλας, τί χωρεῖς οἷ μολὼν δώσεις δίκην;
τλήμων, μενεῖς αὖ; κεἰ τάδʼ εἴσεται Κρέων
ἄλλου παρʼ ἀνδρός; πῶς σὺ δῆτʼ οὐκ ἀλγύνει;
τοιαῦθʼ ἑλίσσων ἤνυτον σχολῇ βραδύς.
χοὔτως ὁδὸς βραχεῖα γίγνεται μακρά.
225
τέλος γε μέντοι δεῦρʼ ἐνίκησεν μολεῖν
σοί. κεἰ τὸ μηδὲν ἐξερῶ, φράσω δʼ ὅμως·
τῆς ἐλπίδος γὰρ ἔρχομαι δεδραγμένος,
τὸ μὴ παθεῖν ἂν ἄλλο πλὴν τὸ μόρσιμον.

Κρέων

τί δʼ ἐστὶν ἀνθʼ οὗ τήνδʼ ἔχεις ἀθυμίαν;
230

Φύλαξ

φράσαι θέλω σοι πρῶτα τἀμαυτοῦ· τὸ γὰρ
πρᾶγμʼ οὔτʼ ἔδρασʼ οὔτʼ εἶδον ὅστις ἦν ὁ δρῶν,
οὐδʼ ἂν δικαίως ἐς κακὸν πέσοιμί τι.

Κρέων

εὖ γε στοχάζει κἀποφάργνυσαι κύκλῳ
τὸ πρᾶγμα· δηλοῖς δʼ ὥς τι σημανῶν νέον.
235

Φύλαξ

τὰ δεινὰ γάρ τοι προστίθησʼ ὄκνον πολύν.

Κρέων

οὔκουν ἐρεῖς ποτʼ, εἶτʼ ἀπαλλαχθεὶς ἄπει;

Φύλαξ

καὶ δὴ λέγω σοι. τὸν νεκρόν τις ἀρτίως
θάψας βέβηκε κἀπὶ χρωτὶ διψίαν
κόνιν παλύνας κἀφαγιστεύσας ἃ χρή·
240

Κρέων

τί φής; τίς ἀνδρῶν ἦν ὁ τολμήσας τάδε;

Φύλαξ

οὐκ οἶδʼ· ἐκεῖ γὰρ οὔτε του γενῇδος ἦν
πλῆγμʼ, οὐ δικέλλης ἐκβολή. στύφλος δὲ γῆ
καὶ χέρσος, ἀρρὼξ οὐδʼ ἐπημαξευμένη
τροχοῖσιν, ἀλλʼ ἄσημος οὑργάτης τις ἦν.
245
ὅπως δʼ ὁ πρῶτος ἡμὶν ἡμεροσκόπος
δείκνυσι, πᾶσι θαῦμα δυσχερὲς παρῆν.
ὁ μὲν γὰρ ἠφάνιστο, τυμβήρης μὲν οὔ,
λεπτὴ δʼ, ἄγος φεύγοντος ὥς, ἐπῆν κόνις
σημεῖα δʼ οὔτε θηρὸς οὔτε του κυνῶν
250
ἐλθόντος, οὐ σπάσαντος ἐξεφαίνετο.
λόγοι δʼ ἐν ἀλλήλοισιν ἐρρόθουν κακοί,
φύλαξ ἐλέγχων φύλακα, κἂν ἐγίγνετο
πληγὴ τελευτῶσʼ, οὐδʼ ὁ κωλύσων παρῆν.
εἷς γάρ τις ἦν ἕκαστος οὑξειργασμένος,
255
κοὐδεὶς ἐναργής, ἀλλʼ ἔφευγε μὴ εἰδέναι.
ἦμεν δʼ ἑτοῖμοι καὶ μύδρους αἴρειν χεροῖν
καὶ πῦρ διέρπειν καὶ θεοὺς ὁρκωμοτεῖν,
τὸ μήτε δρᾶσαι μήτε τῳ ξυνειδέναι
τὸ πρᾶγμα βουλεύσαντι μηδʼ εἰργασμένῳ.
260
τέλος δʼ ὅτʼ οὐδὲν ἦν ἐρευνῶσιν πλέον,
λέγει τις εἷς, ὃ πάντας ἐς πέδον κάρα
νεῦσαι φόβῳ προὔτρεψεν· οὐ γὰρ εἴχομεν
οὔτʼ ἀντιφωνεῖν οὔθʼ ὅπως δρῶντες καλῶς
πράξαιμεν. ἦν δʼ ὁ μῦθος ὡς ἀνοιστέον
265
σοὶ τοὔργον εἴη τοῦτο κοὐχὶ κρυπτέον.
καὶ ταῦτʼ ἐνίκα, κἀμὲ τὸν δυσδαίμονα
πάλος καθαιρεῖ τοῦτο τἀγαθὸν λαβεῖν.
πάρειμι δʼ ἄκων οὐχ ἑκοῦσιν, οἶδʼ ὅτι·
στέργει γὰρ οὐδεὶς ἄγγελον κακῶν ἐπῶν.
270

Χορός

ἄναξ, ἐμοί τοί, μή τι καὶ θεήλατον
τοὔργον τόδʼ, ἡ ξύννοια βουλεύει πάλαι

Κρέων

παῦσαι, πρὶν ὀργῆς καὶ ʼμὲ μεστῶσαι λέγων,
μὴ ʼφευρεθῇς ἄνους τε καὶ γέρων ἅμα.
λέγεις γὰρ οὐκ ἀνεκτὰ δαίμονας λέγων
275
πρόνοιαν ἴσχειν τοῦδε τοῦ νεκροῦ πέρι.
πότερον ὑπερτιμῶντες ὡς εὐεργέτην
ἔκρυπτον αὐτόν, ὅστις ἀμφικίονας
ναοὺς πυρώσων ἦλθε κἀναθήματα
καὶ γῆν ἐκείνων καὶ νόμους διασκεδῶν;
280
ἢ τοὺς κακοὺς τιμῶντας εἰσορᾷς θεούς;
οὔκ ἔστιν. ἀλλὰ ταῦτα καὶ πάλαι πόλεως
ἄνδρες μόλις φέροντες ἐρρόθουν ἐμοί,
κρυφῇ κάρα σείοντες, οὐδʼ ὑπὸ ζυγῷ
λόφον δικαίως εἶχον, ὡς στέργειν ἐμέ.
285
ἐκ τῶνδε τούτους ἐξεπίσταμαι καλῶς
παρηγμένους μισθοῖσιν εἰργάσθαι τάδε.
οὐδὲν γὰρ ἀνθρώποισιν οἷον ἄργυρος
κακὸν νόμισμʼ ἔβλαστε. τοῦτο καὶ πόλεις
πορθεῖ, τόδʼ ἄνδρας ἐξανίστησιν δόμων·
290
τόδʼ ἐκδιδάσκει καὶ παραλλάσσει φρένας
χρηστὰς πρὸς αἰσχρὰ πράγματʼ ἵστασθαι βροτῶν·
πανουργίας δʼ ἔδειξεν ἀνθρώποις ἔχειν
καὶ παντὸς ἔργου δυσσέβειαν εἰδέναι.
ὅσοι δὲ μισθαρνοῦντες ἤνυσαν τάδε,
295
χρόνῳ ποτʼ ἐξέπραξαν ὡς δοῦναι δίκην.
ἀλλʼ εἴπερ ἴσχει Ζεὺς ἔτʼ ἐξ ἐμοῦ σέβας,
εὖ τοῦτʼ ἐπίστασʼ, ὅρκιος δέ σοι λέγω·
εἰ μὴ τὸν αὐτόχειρα τοῦδε τοῦ τάφου
εὑρόντες ἐκφανεῖτʼ ἐς ὀφθαλμοὺς ἐμούς,
300
οὐχ ὑμὶν Ἅιδης μοῦνος ἀρκέσει, πρὶν ἂν
ζῶντες κρεμαστοὶ τήνδε δηλώσηθʼ ὕβριν,
ἵνʼ εἰδότες τὸ κέρδος ἔνθεν οἰστέον
τὸ λοιπὸν ἁρπάζητε, καὶ μάθηθʼ ὅτι
οὐκ ἐξ ἅπαντος δεῖ τὸ κερδαίνειν φιλεῖν.
305
ἐκ τῶν γὰρ αἰσχρῶν λημμάτων τοὺς πλείονας
ἀτωμένους ἴδοις ἂν ἢ σεσωσμένους.

Φύλαξ

εἰπεῖν τι δώσεις ἢ στραφεὶς οὕτως ἴω;

Κρέων

οὐκ οἶσθα καὶ νῦν ὡς ἀνιαρῶς λέγεις;

Φύλαξ

ἐν τοῖσιν ὠσὶν ἢ ʼπὶ τῇ ψυχῇ δάκνει;
310

Κρέων

τί δὲ ῥυθμίζεις τὴν ἐμὴν λύπην ὅπου;

Φύλαξ

ὁ δρῶν σʼ ἀνιᾷ τὰς φρένας, τὰ δʼ ὦτʼ ἐγώ.

Κρέων

οἴμʼ ὡς λάλημα δῆλον ἐκπεφυκὸς εἶ.

Φύλαξ

οὔκουν τό γʼ ἔργον τοῦτο ποιήσας ποτέ.

Κρέων

καὶ ταῦτʼ ἐπʼ ἀργύρῳ γε τὴν ψυχὴν προδούς.
315

Φύλαξ

φεῦ·
ἦ δεινὸν ᾧ δοκῇ γε καὶ ψευδῆ δοκεῖν.

Κρέων

κόμψευέ νυν τὴν δόξαν· εἰ δὲ ταῦτα μὴ
φανεῖτέ μοι τοὺς δρῶντας, ἐξερεῖθʼ ὅτι
τὰ δειλὰ κέρδη πημονὰς ἐργάζεται.
320

Φύλαξ

ἀλλʼ εὑρεθείη μὲν μάλιστʼ· ἐὰν δέ τοι
ληφθῇ τε καὶ μή, τοῦτο γὰρ τύχη κρινεῖ,
οὐκ ἔσθʼ ὅπως ὄψει σὺ δεῦρʼ ἐλθόντα με·
καὶ νῦν γὰρ ἐκτὸς ἐλπίδος γνώμης τʼ ἐμῆς
σωθεὶς ὀφείλω τοῖς θεοῖς πολλὴν χάριν.
325

Χορός

πολλὰ τὰ δεινὰ κοὐδὲν ἀνθρώπου δεινότερον πέλει.
τοῦτο καὶ πολιοῦ πέραν πόντου χειμερίῳ νότῳ
χωρεῖ, περιβρυχίοισιν
περῶν ὑπʼ οἴδμασιν.
θεῶν τε τὰν ὑπερτάταν, Γᾶν
330
ἄφθιτον, ἀκαμάταν, ἀποτρύεται
ἰλλομένων ἀρότρων ἔτος εἰς ἔτος
ἱππείῳ γένει πολεύων.
κουφονόων τε φῦλον ὀρνίθων ἀμφιβαλὼν ἄγει
καὶ θηρῶν ἀγρίων ἔθνη πόντου τʼ εἰναλίαν φύσιν
335
σπείραισι δικτυοκλώστοις,
περιφραδὴς ἀνήρ·
κρατεῖ δὲ μηχαναῖς ἀγραύλου
θηρὸς ὀρεσσιβάτα, λασιαύχενά θʼ
ἵππον ὀχμάζεται ἀμφὶ λόφον ζυγῶν
340
οὔρειόν τʼ ἀκμῆτα ταῦρον.
καὶ φθέγμα καὶ ἀνεμόεν φρόνημα καὶ ἀστυνόμους
ὀργὰς ἐδιδάξατο καὶ δυσαύλων
πάγων ὑπαίθρεια καὶ δύσομβρα φεύγειν βέλη
παντοπόρος· ἄπορος ἐπʼ οὐδὲν ἔρχεται
345
τὸ μέλλον· Ἅιδα μόνον φεῦξιν οὐκ ἐπάξεται·
νόσων δʼ ἀμηχάνων φυγὰς ξυμπέφρασται.
σοφόν τι τὸ μηχανόεν τέχνας ὑπὲρ ἐλπίδʼ ἔχων
τοτὲ μὲν κακόν, ἄλλοτʼ ἐπʼ ἐσθλὸν ἕρπει,
νόμους γεραίρων χθονὸς θεῶν τʼ ἔνορκον δίκαν,
350
ὑψίπολις· ἄπολις ὅτῳ τὸ μὴ καλὸν
ξύνεστι τόλμας χάριν. μήτʼ ἐμοὶ παρέστιος
γένοιτο μήτʼ ἴσον φρονῶν ὃς τάδʼ ἔρδει.
ἐς δαιμόνιον τέρας ἀμφινοῶ
τόδε· πῶς εἰδὼς ἀντιλογήσω
355
τήνδʼ οὐκ εἶναι παῖδʼ Ἀντιγόνην.
ὦ δύστηνος
καὶ δυστήνου πατρὸς Οἰδιπόδα,
τί ποτʼ; οὐ δή που σέ γʼ ἀπιστοῦσαν
τοῖς βασιλείοισιν ἄγουσι νόμοις
360
καὶ ἐν ἀφροσύνῃ καθελόντες;

Φύλαξ

ἥδʼ ἔστʼ ἐκείνη τοὔργον ἡ ʼξειργασμένη·
τήνδʼ εἵλομεν θάπτουσαν. ἀλλὰ ποῦ Κρέων;

Χορός

ὅδʼ ἐκ δόμων ἄψορρος εἰς δέον περᾷ.

Κρέων

τί δʼ ἔστι; ποίᾳ ξύμμετρος προὔβην τύχῃ;
365

Φύλαξ

ἄναξ, βροτοῖσιν οὐδέν ἔστʼ ἀπώμοτον.
ψεύδει γὰρ ἡ ʼπίνοια τὴν γνώμην· ἐπεὶ
σχολῇ ποθʼ ἥξειν δεῦρʼ ἂν ἐξηύχουν ἐγὼ
ταῖς σαῖς ἀπειλαῖς αἷς ἐχειμάσθην τότε
ἀλλʼ ἡ γὰρ ἐκτὸς καὶ παρʼ ἐλπίδας χαρὰ
370
ἔοικεν ἄλλῃ μῆκος οὐδὲν ἡδονῇ,
ἥκω, διʼ ὅρκων καίπερ ὢν ἀπώμοτος,
κόρην ἄγων τήνδʼ, ἣ καθῃρέθη τάφον
κοσμοῦσα. κλῆρος ἐνθάδʼ οὐκ ἐπάλλετο,
ἀλλʼ ἔστʼ ἐμὸν θοὔρμαιον, οὐκ ἄλλου, τόδε.
375
καὶ νῦν, ἄναξ, τήνδʼ αὐτός, ὡς θέλεις, λαβὼν
καὶ κρῖνε κἀξέλεγχʼ· ἐγὼ δʼ ἐλεύθερος
δίκαιός εἰμι τῶνδʼ ἀπηλλάχθαι κακῶν.

Κρέων

ἄγεις δὲ τήνδε τῷ τρόπῳ πόθεν λαβών;

Φύλαξ

αὕτη τὸν ἄνδρʼ ἔθαπτε· πάντʼ ἐπίστασαι.
380

Κρέων

ἦ καὶ ξυνίης καὶ λέγεις ὀρθῶς ἃ φῄς;

Φύλαξ

ταύτην γʼ ἰδὼν θάπτουσαν ὃν σὺ τὸν νεκρὸν
ἀπεῖπας. ἆρʼ ἔνδηλα καὶ σαφῆ λέγω;

Κρέων

καὶ πῶς ὁρᾶται κἀπίληπτος ᾑρέθη;

Φύλαξ

τοιοῦτον ἦν τὸ πρᾶγμʼ. ὅπως γὰρ ἥκομεν,
385
πρὸς σοῦ τὰ δείνʼ ἐκεῖνʼ ἐπηπειλημένοι,
πᾶσαν κόνιν σήραντες, ἣ κατεῖχε τὸν
νέκυν, μυδῶν τε σῶμα γυμνώσαντες εὖ,
καθήμεθʼ ἄκρων ἐκ πάγων ὑπήνεμοι,
ὀσμὴν ἀπʼ αὐτοῦ μὴ βάλοι πεφευγότες,
390
ἐγερτὶ κινῶν ἄνδρʼ ἀνὴρ ἐπιρρόθοις
κακοῖσιν, εἴ τις τοῦδʼ ἀκηδήσοι πόνου.
χρόνον τάδʼ ἦν τοσοῦτον, ἔστʼ ἐν αἰθέρι
μέσῳ κατέστη λαμπρὸς ἡλίου κύκλος
καὶ καῦμʼ ἔθαλπε· καὶ τότʼ ἐξαίφνης χθονὸς
395
τυφὼς ἀείρας σκηπτόν οὐράνιον ἄχος,
πίμπλησι πεδίον, πᾶσαν αἰκίζων φόβην
ὕλης πεδιάδος, ἐν δʼ ἐμεστώθη μέγας
αἰθήρ· μύσαντες δʼ εἴχομεν θείαν νόσον.
καὶ τοῦδʼ ἀπαλλαγέντος ἐν χρόνῳ μακρῷ,
400
ἡ παῖς ὁρᾶται, κἀνακωκύει πικρᾶς
ὄρνιθος ὀξὺν φθόγγον, ὡς ὅταν κενῆς
εὐνῆς νεοσσῶν ὀρφανὸν βλέψῃ λέχος.
οὕτω δὲ χαὔτη, ψιλὸν ὡς ὁρᾷ νέκυν,
γόοισιν ἐξῴμωξεν, ἐκ δʼ ἀρὰς κακὰς
405
ἠρᾶτο τοῖσι τοὔργον ἐξειργασμένοις.
καὶ χερσὶν εὐθὺς διψίαν φέρει κόνιν,
ἔκ τʼ εὐκροτήτου χαλκέας ἄρδην πρόχου
χοαῖσι τρισπόνδοισι τὸν νέκυν στέφει.
χἠμεῖς ἰδόντες ἱέμεσθα, σὺν δέ νιν
410
θηρώμεθʼ εὐθὺς οὐδὲν ἐκπεπληγμένην,
καὶ τάς τε πρόσθεν τάς τε νῦν ἠλέγχομεν
πράξεις· ἄπαρνος δʼ οὐδενὸς καθίστατο,
ἅμʼ ἡδέως ἔμοιγε κἀλγεινῶς ἅμα.
τὸ μὲν γὰρ αὐτὸν ἐκ κακῶν πεφευγέναι
415
ἥδιστον, ἐς κακὸν δὲ τοὺς φίλους ἄγειν
ἀλγεινόν· ἀλλὰ πάντα ταῦθʼ ἥσσω λαβεῖν
ἐμοὶ πέφυκε τῆς ἐμῆς σωτηρίας.

Κρέων

σὲ δή, σὲ τὴν νεύουσαν εἰς πέδον κάρα,
φὴς ἢ καταρνεῖ μὴ δεδρακέναι τάδε·
420

Ἀντιγόνη

καὶ φημὶ δρᾶσαι κοὐκ ἀπαρνοῦμαι τὸ μή.

Κρέων

σὺ μὲν κομίζοις ἂν σεαυτὸν ᾖ θέλεις
ἔξω βαρείας αἰτίας ἐλεύθερον·
σὺ δʼ εἰπέ μοι μὴ μῆκος, ἀλλὰ συντόμως,
ᾔδησθα κηρυχθέντα μὴ πράσσειν τάδε;
425

Ἀντιγόνη

ᾔδη· τί δʼ οὐκ ἔμελλον; ἐμφανῆ γὰρ ἦν.

Κρέων

καὶ δῆτʼ ἐτόλμας τούσδʼ ὑπερβαίνειν νόμους;

Ἀντιγόνη

οὐ γάρ τί μοι Ζεὺς ἦν ὁ κηρύξας τάδε,
οὐδʼ ἡ ξύνοικος τῶν κάτω θεῶν Δίκη
τοιούσδʼ ἐν ἀνθρώποισιν ὥρισεν νόμους.
430
οὐδὲ σθένειν τοσοῦτον ᾠόμην τὰ σὰ
κηρύγμαθʼ, ὥστʼ ἄγραπτα κἀσφαλῆ θεῶν
νόμιμα δύνασθαι θνητὸν ὄνθʼ ὑπερδραμεῖν.
οὐ γάρ τι νῦν γε κἀχθές, ἀλλʼ ἀεί ποτε
ζῇ ταῦτα, κοὐδεὶς οἶδεν ἐξ ὅτου ʼφάνη.
435
τούτων ἐγὼ οὐκ ἔμελλον, ἀνδρὸς οὐδενὸς
φρόνημα δείσασʼ, ἐν θεοῖσι τὴν δίκην
δώσειν· θανουμένη γὰρ ἐξῄδη, τί δʼ οὔ;
κεἰ μὴ σὺ προὐκήρυξας. εἰ δὲ τοῦ χρόνου
πρόσθεν θανοῦμαι, κέρδος αὔτʼ ἐγὼ λέγω.
440
ὅστις γὰρ ἐν πολλοῖσιν ὡς ἐγὼ κακοῖς
ζῇ, πῶς ὅδʼ Οὐχὶ κατθανὼν κέρδος φέρει;
οὕτως ἔμοιγε τοῦδε τοῦ μόρου τυχεῖν
παρʼ οὐδὲν ἄλγος· ἀλλʼ ἄν, εἰ τὸν ἐξ ἐμῆς
μητρὸς θανόντʼ ἄθαπτον ἠνσχόμην νέκυν,
445
κείνοις ἂν ἤλγουν· τοῖσδε δʼ οὐκ ἀλγύνομαι.
σοὶ δʼ εἰ δοκῶ νῦν μῶρα δρῶσα τυγχάνειν,
σχεδόν τι μώρῳ μωρίαν ὀφλισκάνω.

Χορός

δηλοῖ τὸ γέννημʼ ὠμὸν ἐξ ὠμοῦ πατρὸς
τῆς παιδός. εἴκειν δʼ οὐκ ἐπίσταται κακοῖς.
450

Κρέων

ἀλλʼ ἴσθι τοι τὰ σκλήρʼ ἄγαν φρονήματα
πίπτειν μάλιστα, καὶ τὸν ἐγκρατέστατον
σίδηρον ὀπτὸν ἐκ πυρὸς περισκελῆ
θραυσθέντα καὶ ῥαγέντα πλεῖστʼ ἂν εἰσίδοις·
σμικρῷ χαλινῷ δʼ οἶδα τοὺς θυμουμένους
455
ἵππους καταρτυθέντας· οὐ γὰρ ἐκπέλει
φρονεῖν μέγʼ ὅστις δοῦλός ἐστι τῶν πέλας.
αὕτη δʼ ὑβρίζειν μὲν τότʼ ἐξηπίστατο,
νόμους ὑπερβαίνουσα τοὺς προκειμένους·
ὕβρις δʼ, ἐπεὶ δέδρακεν, ἥδε δευτέρα,
460
τούτοις ἐπαυχεῖν καὶ δεδρακυῖαν γελᾶν.
ἦ νῦν ἐγὼ μὲν οὐκ ἀνήρ, αὕτη δʼ ἀνήρ,
εἰ ταῦτʼ ἀνατὶ τῇδε κείσεται κράτη.
ἀλλʼ εἴτʼ ἀδελφῆς εἴθʼ ὁμαιμονεστέρα
τοῦ παντὸς ἡμῖν Ζηνὸς ἑρκείου κυρεῖ,
465
αὐτή τε χἠ ξύναιμος οὐκ ἀλύξετον
μόρου κακίστου· καὶ γὰρ οὖν κείνην ἴσον
ἐπαιτιῶμαι τοῦδε βουλεῦσαι τάφου.
καί νιν καλεῖτʼ· ἔσω γὰρ εἶδον ἀρτίως
λυσσῶσαν αὐτὴν οὐδʼ ἐπήβολον φρενῶν.
470
φιλεῖ δʼ ὁ θυμὸς πρόσθεν, ᾑρῆσθαι κλοπεὺς
τῶν μηδὲν ὀρθῶς ἐν σκότῳ τεχνωμένων·
μισῶ γε μέντοι χὤταν ἐν κακοῖσί τις
ἁλοὺς ἔπειτα τοῦτο καλλύνειν θέλῃ.

Ἀντιγόνη

θέλεις τι μεῖζον ἢ κατακτεῖναί μʼ ἑλών;
475

Κρέων

ἐγὼ μὲν οὐδέν· τοῦτʼ ἔχων ἅπαντʼ ἔχω.

Ἀντιγόνη

τί δῆτα μέλλεις; ὡς ἐμοὶ τῶν σῶν λόγων
ἀρεστὸν οὐδὲν μηδʼ ἀρεσθείη ποτέ·
οὕτω δὲ καὶ σοὶ τἄμʼ ἀφανδάνοντʼ ἔφυ.
καίτοι πόθεν κλέος γʼ ἂν εὐκλεέστερον
480
κατέσχον ἢ τὸν αὐτάδελφον ἐν τάφῳ
τιθεῖσα; τούτοις τοῦτο πᾶσιν ἁνδάνειν
λέγοιτʼ ἄν, εἰ μὴ γλῶσσαν ἐγκλῄοι φόβος.
ἀλλʼ ἡ τυραννὶς πολλά τʼ ἄλλʼ εὐδαιμονεῖ
κἄξεστιν αὐτῇ δρᾶν λέγειν θʼ ἃ βούλεται.
485

Κρέων

σὺ τοῦτο μούνη τῶνδε Καδμείων ὁρᾷς.

Ἀντιγόνη

ὁρῶσι χοὖτοι, σοὶ δʼ ὑπίλλουσιν στόμα.

Κρέων

σὺ δʼ οὐκ ἐπαιδεῖ, τῶνδε χωρὶς εἰ φρονεῖς;

Ἀντιγόνη

οὐδὲν γὰρ αἰσχρὸν τοὺς ὁμοσπλάγχνους σέβειν.

Κρέων

οὔκουν ὅμαιμος χὠ καταντίον θανών;
490

Ἀντιγόνη

ὅμαιμος ἐκ μιᾶς τε καὶ ταὐτοῦ πατρός.

Κρέων

πῶς δῆτʼ ἐκείνῳ δυσσεβῆ τιμᾷς χάριν;

Ἀντιγόνη

οὐ μαρτυρήσει ταῦθʼ ὁ κατθανὼν νέκυς.

Κρέων

εἴ τοί σφε τιμᾷς ἐξ ἴσου τῷ δυσσεβεῖ.

Ἀντιγόνη

οὐ γάρ τι δοῦλος, ἀλλʼ ἀδελφὸς ὤλετο.
495

Κρέων

πορθῶν δὲ τήνδε γῆν· ὁ δʼ ἀντιστὰς ὕπερ.

Ἀντιγόνη

ὁμῶς ὅ γʼ Ἅιδης τοὺς νόμους τούτους ποθεῖ.

Κρέων

ἀλλʼ οὐχ ὁ χρηστὸς τῷ κακῷ λαχεῖν ἴσος.

Ἀντιγόνη

τίς οἶδεν εἰ κάτωθεν εὐαγῆ τάδε;

Κρέων

οὔτοι ποθʼ οὑχθρός, οὐδʼ ὅταν θάνῃ, φίλος.
500

Ἀντιγόνη

οὔτοι συνέχθειν, ἀλλὰ συμφιλεῖν ἔφυν.

Κρέων

κάτω νυν ἐλθοῦσʼ, εἰ φιλητέον, φίλει
κείνους· ἐμοῦ δὲ ζῶντος οὐκ ἄρξει γυνή.

Χορός

καὶ μὴν πρὸ πυλῶν ἥδʼ Ἰσμήνη,
φιλάδελφα κάτω δάκρυʼ εἰβομένη·
505
νεφέλη δʼ ὀφρύων ὕπερ αἱματόεν
ῥέθος αἰσχύνει,
τέγγουσʼ εὐῶπα παρειάν.

Κρέων

σὺ δʼ, ἣ κατʼ οἴκους ὡς ἔχιδνʼ ὑφειμένη
λήθουσά μʼ ἐξέπινες, οὐδʼ ἐμάνθανον
510
τρέφων δύʼ ἄτα κἀπαναστάσεις θρόνων,
φέρʼ, εἰπὲ δή μοι, καὶ σὺ τοῦδε τοῦ τάφου
φήσεις μετασχεῖν, ἢ ʼξομεῖ τὸ μὴ εἰδέναι;

Ἰσμήνη

δέδρακα τοὔργον, εἴπερ ἥδʼ ὁμορροθεῖ
καὶ ξυμμετίσχω καὶ φέρω τῆς αἰτίας.
515

Ἀντιγόνη

ἀλλʼ οὐκ ἐάσει τοῦτό γʼ ἡ δίκη σʼ, ἐπεὶ
οὔτʼ ἠθέλησας οὔτʼ ἐγὼ ʼκοινωσάμην.

Ἰσμήνη

ἀλλʼ ἐν κακοῖς τοῖς σοῖσιν οὐκ αἰσχύνομαι
ξύμπλουν ἐμαυτὴν τοῦ πάθους ποιουμένη.

Ἀντιγόνη

ὧν τοὔργον, Ἅιδης χοἰ κάτω ξυνίστορες·
520
λόγοις δʼ ἐγὼ φιλοῦσαν οὐ στέργω φίλην.

Ἰσμήνη

μήτοι, κασιγνήτη, μʼ ἀτιμάσῃς τὸ μὴ οὐ
θανεῖν τε σὺν σοὶ τὸν θανόντα θʼ ἁγνίσαι.

Ἀντιγόνη

μή μοι θάνῃς σὺ κοινὰ μηδʼ ἃ μὴ ʼθιγες
ποιοῦ σεαυτῆς. ἀρκέσω θνῄσκουσʼ ἐγώ.
525

Ἰσμήνη

καὶ τίς βίος μοι σοῦ λελειμμένῃ φίλος;

Ἀντιγόνη

Κρέοντʼ ἐρώτα· τοῦδε γὰρ σὺ κηδεμών.

Ἰσμήνη

τί ταῦτʼ ἀνιᾷς μʼ, οὐδὲν ὠφελουμένη;

Ἀντιγόνη

ἀλγοῦσα μὲν δῆτʼ εἰ γελῶ γʼ ἐν σοὶ γελῶ.

Ἰσμήνη

τί δῆτʼ ἂν ἀλλὰ νῦν σʼ ἔτʼ ὠφελοῖμʼ ἐγώ;
530

Ἀντιγόνη

σῶσον σεαυτήν· οὐ φθονῶ σʼ ὑπεκφυγεῖν.

Ἰσμήνη

οἴμοι τάλαινα, κἀμπλάκω τοῦ σοῦ μόρου;

Ἀντιγόνη

σὺ μὲν γὰρ εἵλου ζῆν, ἐγὼ δὲ κατθανεῖν.

Ἰσμήνη

ἀλλʼ οὐκ ἐπʼ ἀρρήτοις γε τοῖς ἐμοῖς λόγοις.

Ἀντιγόνη

καλῶς σὺ μὲν τοῖς, τοῖς δʼ ἐγὼ ʼδόκουν φρονεῖν.
535

Ἰσμήνη

καὶ μὴν ἴση νῷν ἐστιν ἡ ʼξαμαρτία.

Ἀντιγόνη

θάρσει· σὺ μὲν ζῇς, ἡ δʼ ἐμὴ ψυχὴ πάλαι
τέθνηκεν, ὥστε τοῖς θανοῦσιν ὠφελεῖν.

Κρέων

τὼ παῖδε φημὶ τώδε τὴν μὲν ἀρτίως
ἄνουν πεφάνθαι, τὴν δʼ ἀφʼ οὗ τὰ πρῶτʼ ἔφυ.
540

Ἰσμήνη

οὐ γάρ ποτʼ, ὦναξ, οὐδʼ ὃς ἂν βλάστῃ μένει
νοῦς τοῖς κακῶς πράσσουσιν, ἀλλʼ ἐξίσταται.

Κρέων

σοὶ γοῦν, ὅθʼ εἵλου σὺν κακοῖς πράσσειν κακά.

Ἰσμήνη

τί γὰρ μόνῃ μοι τῆσδʼ ἄτερ βιώσιμον;

Κρέων

ἀλλʼ ἥδε μέντοι μὴ λέγʼ· οὐ γὰρ ἔστʼ ἔτι.
545

Ἰσμήνη

ἀλλὰ κτενεῖς νυμφεῖα τοῦ σαυτοῦ τέκνου;

Κρέων

ἀρώσιμοι γὰρ χἀτέρων εἰσὶν γύαι.

Ἰσμήνη

οὐχ ὥς γʼ ἐκείνῳ τῇδέ τʼ ἦν ἡρμοσμένα.

Κρέων

κακὰς ἐγὼ γυναῖκας υἱέσι στυγῶ.

Ἀντιγόνη

ὦ φίλταθʼ Αἷμον, ὥς σʼ ἀτιμάζει πατήρ.
550

Κρέων

ἄγαν γε λυπεῖς καὶ σὺ καὶ τὸ σὸν λέχος.

Χορός

ἦ γὰρ στερήσεις τῆσδε τὸν σαυτοῦ γόνον;

Κρέων

Ἅιδης ὁ παύσων τούσδε τοὺς γάμους ἔφυ.

Χορός

δεδογμένʼ, ὡς ἔοικε, τήνδε κατθανεῖν.

Κρέων

καὶ σοί γε κἀμοί. μὴ τριβὰς ἔτʼ, ἀλλά νιν
555
κομίζετʼ εἴσω, δμῶες· ἐκ δὲ τοῦδε χρὴ
γυναῖκας εἶναι τάσδε μηδʼ ἀνειμένας.
φεύγουσι γάρ τοι χοἰ θρασεῖς, ὅταν πέλας
ἤδη τὸν, Ἅιδην εἰσορῶσι τοῦ βίου.

Χορός

εὐδαίμονες οἷσι κακῶν ἄγευστος αἰών.
560
οἷς γὰρ ἂν σεισθῇ θεόθεν δόμος, ἄτας
οὐδὲν ἐλλείπει γενεᾶς ἐπὶ πλῆθος ἕρπον·
ὅμοιον ὥστε ποντίαις οἶδμα δυσπνόοις ὅταν
Θρῄσσαισιν ἔρεβος ὕφαλον ἐπιδράμῃ πνοαῖς,
κυλίνδει βυσσόθεν κελαινὰν θῖνα καὶ
565
δυσάνεμοι, στόνῳ βρέμουσι δʼ ἀντιπλῆγες ἀκταί.
ἀρχαῖα τὰ Λαβδακιδᾶν οἴκων ὁρῶμαι
πήματα φθιτῶν ἐπὶ πήμασι πίπτοντʼ,
οὐδʼ ἀπαλλάσσει γενεὰν γένος, ἀλλʼ ἐρείπει
θεῶν τις, οὐδʼ ἔχει λύσιν. νῦν γὰρ ἐσχάτας ὕπερ
570
ῥίζας ὃ τέτατο φάος ἐν Οἰδίπου δόμοις,
κατʼ αὖ νιν φοινία θεῶν τῶν νερτέρων
ἀμᾷ κόνις λόγου τʼ ἄνοια καὶ φρενῶν ἐρινύς.
τεάν, Ζεῦ, δύνασιν τίς ἀνδρῶν ὑπερβασία κατάσχοι;
τὰν οὔθʼ ὕπνος αἱρεῖ ποθʼ ὁ πάντʼ ἀγρεύων,
575
οὔτε θεῶν ἄκματοι μῆνες, ἀγήρῳ δὲ χρόνῳ
δυνάστας κατέχεις Ὀλύμπου μαρμαρόεσσαν αἴγλαν.
τό τʼ ἔπειτα καὶ τὸ μέλλον
καὶ τὸ πρὶν ἐπαρκέσει
νόμος ὅδʼ, οὐδὲν ἕρπει
580
θνατῶν βιότῳ πάμπολύ γʼ ἐκτὸς ἄτας.
ἁ γὰρ δὴ πολύπλαγκτος ἐλπὶς πολλοῖς μὲν ὄνασις ἀνδρῶν,
πολλοῖς δʼ ἀπάτα κουφονόων ἐρώτων·
εἰδότι δʼ οὐδὲν ἕρπει, πρὶν πυρὶ θερμῷ πόδα τις
προσαύσῃ. σοφίᾳ γὰρ ἔκ του κλεινὸν ἔπος πέφανται.
585
τὸ κακὸν δοκεῖν ποτʼ ἐσθλὸν
τῷδʼ ἔμμεν ὅτῳ φρένας
θεὸς ἄγει πρὸς ἄταν·
πράσσει δʼ ὀλίγιστον χρόνον ἐκτὸς ἄτας.
ὅδε μὴν Αἵμων, παίδων τῶν σῶν
590
νέατον γέννημʼ· ἆρʼ ἀχνύμενος
τάλιδος ἥκει μόρον Ἀντιγόνης,
ἀπάτης λεχέων ὑπεραλγῶν;

Κρέων

τάχʼ εἰσόμεσθα μάντεων ὑπέρτερον.
ὦ παῖ, τελείαν ψῆφον ἆρα μὴ κλύων
595
τῆς μελλονύμφου πατρὶ λυσσαίνων πάρει;
ἢ σοὶ μὲν ἡμεῖς πανταχῇ, δρῶντες φίλοι;

Αἵμων

πάτερ, σός εἰμι, καὶ σύ μοι γνώμας ἔχων
χρηστὰς ἀπορθοῖς, αἷς ἔγωγʼ ἐφέψομαι.
ἐμοὶ γὰρ οὐδεὶς ἀξιώσεται γάμος
600
μείζων φέρεσθαι σοῦ καλῶς ἡγουμένου.

Κρέων

οὕτω γάρ, ὦ παῖ, χρὴ διὰ στέρνων ἔχειν,
γνώμης πατρῴας πάντʼ ὄπισθεν ἑστάναι.
τούτου γὰρ οὕνεκʼ ἄνδρες εὔχονται γονὰς
κατηκόους φύσαντες ἐν δόμοις ἔχειν,
605
ὡς καὶ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμύνωνται κακοῖς
καὶ τὸν φίλον τιμῶσιν ἐξ ἴσου πατρί.
ὅστις δʼ ἀνωφέλητα φιτύει τέκνα,
τί τόνδʼ ἂν εἴποις ἄλλο πλὴν αὑτῷ πόνους
φῦσαι, πολὺν δὲ τοῖσιν ἐχθροῖσιν γέλων;
610
μή νύν ποτʼ, ὦ παῖ, τὰς φρένας ὑφʼ ἡδονῆς
γυναικὸς οὕνεκʼ ἐκβάλῃς, εἰδὼς ὅτι
ψυχρὸν παραγκάλισμα τοῦτο γίγνεται,
γυνὴ κακὴ ξύνευνος ἐν δόμοις. τί γὰρ
γένοιτʼ ἂν ἕλκος μεῖζον ἢ φίλος κακός;
615
ἀλλὰ πτύσας ὡσεί τε δυσμενῆ μέθες
τὴν παῖδʼ ἐν Αἴδου τήνδε νυμφεύειν τινί.
ἐπεὶ γὰρ αὐτὴν εἷλον ἐμφανῶς ἐγὼ
πόλεως ἀπιστήσασαν ἐκ πάσης μόνην,
ψευδῆ γʼ ἐμαυτὸν οὐ καταστήσω πόλει,
620
ἀλλὰ κτενῶ. πρὸς ταῦτʼ ἐφυμνείτω Δία
ξύναιμον. εἰ γὰρ δὴ τά γʼ ἐγγενῆ φύσει
ἄκοσμα θρέψω, κάρτα τοὺς ἔξω γένους
ἐν τοῖς γὰρ οἰκείοισιν ὅστις ἔστʼ ἀνὴρ
χρηστός, φανεῖται κἀν πόλει δίκαιος ὤν.
625
ὅστις δʼ ὑπερβὰς ἢ νόμους βιάζεται
ἢ τοὐπιτάσσειν τοῖς κρατύνουσιν νοεῖ,
οὐκ ἔστʼ ἐπαίνου τοῦτον ἐξ ἐμοῦ τυχεῖν.
ἀλλʼ ὃν πόλις στήσειε τοῦδε χρὴ κλύειν
καὶ σμικρὰ καὶ δίκαια καὶ τἀναντία.
630
καὶ τοῦτον ἂν τὸν ἄνδρα θαρσοίην ἐγὼ
καλῶς μὲν ἄρχειν, εὖ δʼ ἂν ἄρχεσθαι θέλειν,
δορός τʼ ἂν ἐν χειμῶνι προστεταγμένον
μένειν δίκαιον κἀγαθὸν παραστάτην.
ἀναρχίας δὲ μεῖζον οὐκ ἔστιν κακόν.
635
αὕτη πόλεις ὄλλυσιν, ἥδʼ ἀναστάτους
οἴκους τίθησιν, ἥδε συμμάχου δορὸς
τροπὰς καταρρήγνυσι· τῶν δʼ ὀρθουμένων
σῴζει τὰ πολλὰ σώμαθʼ ἡ πειθαρχία.
οὕτως ἀμυντέʼ ἐστὶ τοῖς κοσμουμένοις,
640
κοὔτοι γυναικὸς οὐδαμῶς ἡσσητέα.
κρεῖσσον γάρ, εἴπερ δεῖ, πρὸς ἀνδρὸς ἐκπεσεῖν,
κοὐκ ἂν γυναικῶν ἥσσονες καλοίμεθʼ ἄν.

Χορός

ἡμῖν μέν, εἰ μὴ τῷ χρόνῳ κεκλέμμεθα,
λέγειν φρονούντως ὧν λέγεις δοκεῖς πέρι.
645

Αἵμων

πάτερ, θεοὶ φύουσιν ἀνθρώποις φρένας,
πάντων ὅσʼ ἐστὶ κτημάτων ὑπέρτατον.
ἐγὼ δʼ ὅπως σὺ μὴ λέγεις ὀρθῶς τάδε,
οὔτʼ ἂν δυναίμην μήτʼ ἐπισταίμην λέγειν.
γένοιτο μεντἂν χἀτέρῳ καλῶς ἔχον.
650
σοῦ δʼ οὖν πέφυκα πάντα προσκοπεῖν ὅσα
λέγει τις ἢ πράσσει τις ἢ ψέγειν ἔχει.
τὸ γὰρ σὸν ὄμμα δεινὸν, ἀνδρὶ δημότῃ
λόγοις τοιούτοις, οἷς σὺ μὴ τέρψει κλύων·
ἐμοὶ δʼ ἀκούειν ἔσθʼ ὑπὸ σκότου τάδε,
655
τὴν παῖδα ταύτην οἷʼ, ὀδύρεται πόλις,
πασῶν γυναικῶν ὡς ἀναξιωτάτη
κάκιστʼ ἀπʼ ἔργων εὐκλεεστάτων φθίνει.
ἥτις τὸν αὑτῆς αὐτάδελφον ἐν φοναῖς
πεπτῶτʼ ἄθαπτον μήθʼ ὑπʼ ὠμηστῶν κυνῶν
660
εἴασʼ ὀλέσθαι μήθʼ ὑπʼ οἰωνῶν τινος.
οὐχ ἥδε χρυσῆς ἀξία τιμῆς λαχεῖν;
τοιάδʼ ἐρεμνὴ σῖγʼ ἐπέρχεται φάτις.
ἐμοὶ δὲ σοῦ πράσσοντος εὐτυχῶς, πάτερ,
οὐκ ἔστιν οὐδὲν κτῆμα τιμιώτερον,
665
τί γὰρ πατρὸς θάλλοντος εὐκλείας τέκνοις
ἄγαλμα μεῖζον, ἢ τί πρὸς παίδων πατρί;
μή νυν ἓν ἦθος μοῦνον ἐν σαυτῷ φόρει,
ὡς φὴς σύ, κοὐδὲν ἄλλο, τοῦτʼ ὀρθῶς ἔχειν.
ὅστις γὰρ αὐτὸς ἢ φρονεῖν μόνος δοκεῖ,
670
ἢ γλῶσσαν, ἣν οὐκ ἄλλος, ἢ ψυχὴν ἔχειν,
οὗτοι διαπτυχθέντες ὤφθησαν κενοί.
ἀλλʼ ἄνδρα, κεἴ τις ᾖ σοφός, τὸ μανθάνειν
πόλλʼ, αἰσχρὸν οὐδὲν καὶ τὸ μὴ τείνειν ἄγαν.
ὁρᾷς παρὰ ῥείθροισι χειμάρροις ὅσα
675
δένδρων ὑπείκει, κλῶνας ὡς ἐκσῴζεται,
τὰ δʼ ἀντιτείνοντʼ αὐτόπρεμνʼ ἀπόλλυται.
αὕτως δὲ ναὸς ὅστις ἐγκρατῆ πόδα
τείνας ὑπείκει μηδέν, ὑπτίοις κάτω
στρέψας τὸ λοιπὸν σέλμασιν ναυτίλλεται.
680
ἀλλʼ εἶκε καὶ θυμῷ μετάστασιν δίδου.
γνώμη γὰρ εἴ τις κἀπʼ ἐμοῦ νεωτέρου
πρόσεστι, φήμʼ ἔγωγε πρεσβεύειν πολὺ
φῦναι τὸν ἄνδρα πάντʼ ἐπιστήμης πλέων·
εἰ δʼ οὖν, φιλεῖ γὰρ τοῦτο μὴ ταύτῃ ῥέπειν,
685
καὶ τῶν λεγόντων εὖ καλὸν τὸ μανθάνειν.

Χορός

ἄναξ, σέ τʼ εἰκός, εἴ τι καίριον λέγει,
μαθεῖν, σέ τʼ αὖ τοῦδʼ· εὖ γὰρ εἴρηται διπλῇ.

Κρέων

οἱ τηλικοίδε καὶ διδαξόμεσθα δὴ
φρονεῖν ὑπʼ ἀνδρὸς τηλικοῦδε τὴν φύσιν;
690

Αἵμων

μηδὲν τὸ μὴ δίκαιον· εἰ δʼ ἐγὼ νέος,
οὐ τὸν χρόνον χρὴ μᾶλλον ἢ τἄργα σκοπεῖν.

Κρέων

ἔργον γάρ ἐστι τοὺς ἀκοσμοῦντας σέβειν;

Αἵμων

οὐδʼ ἂν κελεύσαιμʼ, εὐσεβεῖν εἰς τοὺς κακούς.

Κρέων

οὐχ ἥδε γὰρ τοιᾷδʼ ἐπείληπται νόσῳ;
695

Αἵμων

οὔ φησι Θήβης τῆσδʼ ὁμόπτολις λεώς.

Κρέων

πόλις γὰρ ἡμῖν ἁμὲ χρὴ τάσσειν ἐρεῖ;

Αἵμων

ὁρᾷς τόδʼ ὡς εἴρηκας ὡς ἄγαν νέος;

Κρέων

ἄλλῳ γὰρ ἢ ʼμοὶ χρή με τῆσδʼ ἄρχειν χθονός;

Αἵμων

πόλις γὰρ οὐκ ἔσθʼ ἥτις ἀνδρός ἐσθʼ ἑνός.
700

Κρέων

οὐ τοῦ κρατοῦντος ἡ πόλις νομίζεται;

Αἵμων

καλῶς γʼ ἐρήμης ἂν σὺ γῆς ἄρχοις μόνος.

Κρέων

ὅδʼ, ὡς ἔοικε, τῇ γυναικὶ συμμαχεῖ.

Αἵμων

εἴπερ γυνὴ σύ. σοῦ γὰρ οὖν προκήδομαι.

Κρέων

ὦ παγκάκιστε, διὰ δίκης ἰὼν πατρί;
705

Αἵμων

οὐ γὰρ δίκαιά σʼ ἐξαμαρτάνονθʼ ὁρῶ.

Κρέων

ἁμαρτάνω γὰρ τὰς ἐμὰς ἀρχὰς σέβων;

Αἵμων

οὐ γὰρ σέβεις τιμάς γε τὰς θεῶν πατῶν.

Κρέων

ὦ μιαρὸν ἦθος καὶ γυναικὸς ὕστερον.

Αἵμων

οὔ τἂν ἕλοις ἥσσω γε τῶν αἰσχρῶν ἐμέ.
710

Κρέων

ὁ γοῦν λόγος σοι πᾶς ὑπὲρ κείνης ὅδε.

Αἵμων

καὶ σοῦ γε κἀμοῦ, καὶ θεῶν τῶν νερτέρων.

Κρέων

ταύτην ποτʼ οὐκ ἔσθʼ ὡς ἔτι ζῶσαν γαμεῖς.

Αἵμων

ἣ δʼ οὖν θανεῖται καὶ θανοῦσʼ ὀλεῖ τινα.

Κρέων

ἦ κἀπαπειλῶν ὧδʼ ἐπεξέρχει θρασύς;
715

Αἵμων

τίς δʼ ἔστʼ ἀπειλὴ πρὸς κενὰς γνώμας λέγειν;

Κρέων

κλαίων φρενώσεις, ὢν φρενῶν αὐτὸς κενός.

Αἵμων

εἰ μὴ πατὴρ ἦσθʼ, εἶπον ἄν σʼ οὐκ εὖ φρονεῖν.

Κρέων

γυναικὸς ὢν δούλευμα μὴ κώτιλλέ με.

Αἵμων

βούλει λέγειν τι καὶ λέγων μηδὲν κλύειν;
720

Κρέων

ἄληθες; ἀλλʼ οὐ τόνδʼ Ὄλυμπον, ἴσθʼ ὅτι,
χαίρων ἐπὶ ψόγοισι δεννάσεις ἐμέ.
ἄγαγε τὸ μῖσος ὡς κατʼ ὄμματʼ αὐτίκα
παρόντι θνῄσκῃ πλησία τῷ νυμφίῳ.

Αἵμων

οὐ δῆτʼ ἔμοιγε, τοῦτο μὴ δόξῃς ποτέ,
725
οὔθʼ ἥδʼ ὀλεῖται πλησία, σύ τʼ οὐδαμὰ
τοὐμὸν προσόψει κρᾶτʼ ἐν ὀφθαλμοῖς ὁρῶν,
ὡς τοῖς θέλουσι τῶν φίλων μαίνῃ συνών.

Χορός

ἁνήρ, ἄναξ, βέβηκεν ἐξ ὀργῆς ταχύς·
νοῦς δʼ ἐστὶ τηλικοῦτος ἀλγήσας βαρύς.
730

Κρέων

δράτω· φρονείτω μεῖζον ἢ κατʼ ἄνδρʼ ἰών·
τὼ δʼ οὖν κόρα τώδʼ οὐκ ἀπαλλάξει μόρου.

Χορός

ἄμφω γὰρ αὐτὼ καὶ κατακτεῖναι νοεῖς;

Κρέων

οὐ τήν γε μὴ θιγοῦσαν· εὖ γὰρ οὖν λέγεις.

Χορός

μόρῳ δὲ ποίῳ καί σφε βουλεύει κτανεῖν;
735

Κρέων

ἄγων ἔρημος ἔνθʼ ἂν ᾖ βροτῶν στίβος
κρύψω πετρώδει ζῶσαν ἐν κατώρυχι,
φορβῆς τοσοῦτον ὡς ἄγος μόνον προθείς,
ὅπως μίασμα πᾶσʼ ὑπεκφύγῃ πόλις.
κἀκεῖ τὸν Ἅιδην, ὃν μόνον σέβει θεῶν,
740
αἰτουμένη που τεύξεται τὸ μὴ θανεῖν,
ἢ γνώσεται γοῦν ἀλλὰ τηνικαῦθʼ ὅτι
πόνος περισσός ἐστι τἀν Ἅιδου σέβειν.

Χορός

Ἔρως ἀνίκατε μάχαν, Ἔρως, ὃς ἐν κτήμασι πίπτεις,
ὃς ἐν μαλακαῖς παρειαῖς νεάνιδος ἐννυχεύεις,
745
φοιτᾷς δʼ ὑπερπόντιος ἔν τʼ ἀγρονόμοις αὐλαῖς·
καί σʼ οὔτʼ ἀθανάτων φύξιμος οὐδεὶς
οὔθʼ ἁμερίων σέ γʼ ἀνθρώπων. ὁ δʼ ἔχων μέμηνεν.
σὺ καὶ δικαίων ἀδίκους φρένας παρασπᾷς ἐπὶ λώβᾳ,
σὺ καὶ τόδε νεῖκος ἀνδρῶν ξύναιμον ἔχεις ταράξας·
750
νικᾷ δʼ ἐναργὴς βλεφάρων ἵμερος εὐλέκτρου
νύμφας, τῶν μεγάλων πάρεδρος ἐν ἀρχαῖς
θεσμῶν. ἄμαχος γὰρ ἐμπαίζει θεὸς, Ἀφροδίτα.
νῦν δʼ ἤδη ʼγὼ καὐτὸς θεσμῶν
ἔξω φέρομαι τάδʼ ὁρῶν ἴσχειν δʼ
755
οὐκέτι πηγὰς δύναμαι δάκρυ
τὸν παγκοίτην ὅθʼ ὁρῶ θάλαμον
τήνδʼ Ἀντιγόνην ἀνύτουσαν.

Ἀντιγόνη

ὁρᾶτʼ ἔμʼ, ὦ γᾶς πατρίας πολῖται, τὰν νεάταν ὁδὸν
στείχουσαν, νέατον δὲ φέγγος λεύσσουσαν ἀελίου,
760
κοὔποτʼ αὖθις. ἀλλά μʼ ὁ παγκοίτας Ἅιδας ζῶσαν ἄγει
τὰν Ἀχέροντος
ἀκτάν, οὔθʼ ὑμεναίων ἔγκληρον, οὔτʼ ἐπινύμφειός
πώ μέ τις ὕμνος ὕμνησεν, ἀλλʼ Ἀχέροντι νυμφεύσω.

Χορός

οὐκοῦν κλεινὴ καὶ ἔπαινον ἔχουσʼ
765
ἐς τόδʼ ἀπέρχει κεῦθος νεκύων,
οὔτε φθινάσιν πληγεῖσα νόσοις
οὔτε ξιφέων ἐπίχειρα λαχοῦσʼ,
ἀλλʼ αὐτόνομος ζῶσα μόνη δὴ
θνητῶν Ἅιδην καταβήσει.
770

Ἀντιγόνη

ἤκουσα δὴ λυγρότατον ὀλέσθαι τὰν Φρυγίαν ξέναν
Ταντάλου Σιπύλῳ πρὸς ἄκρῳ, τὰν κισσὸς ὡς ἀτενὴς
πετραία βλάστα δάμασεν, καί νιν ὄμβροι τακομέναν,
ὡς φάτις ἀνδρῶν,
χιών τʼ οὐδαμὰ λείπει, τέγγει δʼ ὑπʼ ὀφρύσι παγκλαύτοις
775
δειράδας· ᾇ με δαίμων ὁμοιοτάταν κατευνάζει.

Χορός

ἀλλὰ θεός τοι καὶ θεογεννής,
ἡμεῖς δὲ βροτοὶ καὶ θνητογενεῖς.
καίτοι φθιμένῃ μέγα κἀκοῦσαι
τοῖς ἰσοθέοις σύγκληρα λαχεῖν.
780
ζῶσαν καὶ ἔπειτα θανοῦσαν.

Ἀντιγόνη

οἴμοι γελῶμαι. τί με, πρὸς θεῶν πατρῴων.
οὐκ οἰχομέναν ὑβρίζεις, ἀλλʼ ἐπίφαντον;
ὦ πόλις, ὦ πόλεως πολυκτήμονες ἄνδρες·
ἰὼ Διρκαῖαι κρῆναι
785
Θήβας τʼ εὐαρμάτου ἄλσος, ἔμπας ξυμμάρτυρας ὔμμʼ ἐπικτῶμαι,
οἵα φίλων ἄκλαυτος, οἵοις νόμοις
πρὸς ἕργμα τυμβόχωστον ἔρχομαι τάφου ποταινίου·
ἰὼ δύστανος, βροτοῖς οὔτε νεκροῖς κυροῦσα
μέτοικος οὐ ζῶσιν, οὐ θανοῦσιν.
790

Χορός

προβᾶσʼ ἐπʼ ἔσχατον θράσους
ὑψηλὸν ἐς Δίκας βάθρον
προσέπεσες, ὦ τέκνον, πολύ·
πατρῷον δʼ ἐκτίνεις τινʼ ἆθλον.

Ἀντιγόνη

ἔψαυσας ἀλγεινοτάτας ἐμοὶ μερίμνας,
795
πατρὸς τριπόλιστον οἶκτον τού τε πρόπαντος
ἁμετέρου πότμου κλεινοῖς Λαβδακίδαισιν.
ἰὼ ματρῷαι λέκτρων
ἆται κοιμήματά τʼ αὐτογέννητʼ ἐμῷ πατρὶ δυσμόρου ματρός,
οἵων ἐγώ ποθʼ ἁ ταλαίφρων ἔφυν·
800
πρὸς οὓς ἀραῖος ἄγαμος ἅδʼ ἐγὼ μέτοικος ἔρχομαι.
ἰὼ δυσπότμων κασίγνητε γάμων κυρήσας,
θανὼν ἔτʼ οὖσαν κατήναρές με.

Χορός

σέβειν μὲν εὐσέβειά τις,
κράτος δʼ ὅτῳ κράτος μέλει
805
παραβατὸν οὐδαμᾷ πέλει·
σὲ δʼ αὐτόγνωτος ὤλεσʼ ὀργά.

Ἀντιγόνη

ἄκλαυτος, ἄφιλος, ἀνυμέναιος ταλαίφρων ἄγομαι
τὰν πυμάταν ὁδόν. οὐκέτι μοι τόδε
λαμπάδος ἱερὸν ὄμμα
810
θέμις ὁρᾶν ταλαίνᾳ.
τὸν δʼ ἐμὸν πότμον ἀδάκρυτον
οὐδεὶς φίλων στενάζει.

Κρέων

ἆρʼ ἴστʼ, ἀοιδὰς καὶ γόους πρὸ τοῦ θανεῖν
ὡς οὐδʼ ἂν εἷς παύσαιτʼ ἄν, εἰ χρείη λέγειν;
815
οὐκ ἄξεθʼ ὡς τάχιστα; καὶ κατηρεφεῖ
τύμβῳ περιπτύξαντες, ὡς εἴρηκʼ ἐγώ,
ἄφετε μόνην ἔρημον, εἴτε χρῇ θανεῖν
εἴτʼ ἐν τοιαύτῃ ζῶσα τυμβεύειν στέγῃ·
ἡμεῖς γὰρ ἁγνοὶ τοὐπὶ τήνδε τὴν κόρην
820
μετοικίας δʼ οὖν τῆς ἄνω στερήσεται.

Ἀντιγόνη

ὦ τύμβος, ὦ νυμφεῖον, ὦ κατασκαφὴς
οἴκησις ἀείφρουρος, οἷ πορεύομαι
πρὸς τοὺς ἐμαυτῆς, ὧν ἀριθμὸν ἐν νεκροῖς
πλεῖστον δέδεκται Φερσέφασσʼ ὀλωλότων·
825
ὧν λοισθία ʼγὼ καὶ κάκιστα δὴ μακρῷ
κάτειμι, πρίν μοι μοῖραν ἐξήκειν βίου.
ἐλθοῦσα μέντοι κάρτʼ ἐν ἐλπίσιν τρέφω
φίλη μὲν ἥξειν πατρί, προσφιλὴς δὲ σοί,
μῆτερ, φίλη δὲ σοί, κασίγνητον κάρα·
830
ἐπεὶ θανόντας αὐτόχειρ ὑμᾶς ἐγὼ
ἔλουσα κἀκόσμησα κἀπιτυμβίους
χοὰς ἔδωκα. νῦν δέ Πολύνεικες, τὸ σὸν
δέμας περιστέλλουσα τοιάδʼ ἄρνυμαι.
καίτοι σʼ ἐγὼ ʼτίμησα τοῖς φρονοῦσιν εὖ.
835
οὐ γάρ ποτʼ οὔτʼ ἄν, εἰ τέκνων μήτηρ ἔφυν,
οὔτʼ εἰ πόσις μοι κατθανὼν ἐτήκετο,
βίᾳ πολιτῶν τόνδʼ ἂν ᾐρόμην πόνον.
τίνος νόμου δὴ ταῦτα πρὸς χάριν λέγω;
πόσις μὲν ἄν μοι κατθανόντος ἄλλος ἦν,
840
καὶ παῖς ἀπʼ ἄλλου φωτός, εἰ τοῦδʼ ἤμπλακον,
μητρὸς δʼ ἐν Ἅιδου καὶ πατρὸς κεκευθότοιν
οὐκ ἔστʼ ἀδελφὸς ὅστις ἂν βλάστοι ποτέ.
τοιῷδε μέντοι σʼ ἐκπροτιμήσασʼ ἐγὼ
νόμῳ Κρέοντι ταῦτʼ ἔδοξʼ ἁμαρτάνειν
845
καὶ δεινὰ τολμᾶν, ὦ κασίγνητον κάρα.
καὶ νῦν ἄγει με διὰ χερῶν οὕτω λαβὼν
ἄλεκτρον, ἀνυμέναιον, οὔτε του γάμου
μέρος λαχοῦσαν οὔτε παιδείου τροφῆς,
ἀλλʼ ὧδʼ ἔρημος πρὸς φίλων ἡ δύσμορος
850
ζῶσʼ εἰς θανόντων ἔρχομαι κατασκαφάς.
ποίαν παρεξελθοῦσα δαιμόνων δίκην;
τί χρή με τὴν δύστηνον ἐς θεοὺς ἔτι
βλέπειν; τίνʼ αὐδᾶν ξυμμάχων; ἐπεί γε δὴ
τὴν δυσσέβειαν εὐσεβοῦσʼ, ἐκτησάμην.
855
ἀλλʼ εἰ μὲν οὖν τάδʼ ἐστὶν ἐν θεοῖς καλά,
παθόντες ἂν ξυγγνοῖμεν ἡμαρτηκότες·
εἰ δʼ οἵδʼ ἁμαρτάνουσι, μὴ πλείω κακὰ
πάθοιεν ἢ καὶ δρῶσιν ἐκδίκως ἐμέ.

Χορός

ἔτι τῶν αὐτῶν ἀνέμων αὑταὶ
860
ψυχῆς ῥιπαὶ τήνδε γʼ ἔχουσιν.

Κρέων

τοιγὰρ τούτων τοῖσιν ἄγουσιν
κλαύμαθʼ ὑπάρξει βραδυτῆτος ὕπερ.

Ἀντιγόνη

οἴμοι, θανάτου τοῦτʼ ἐγγυτάτω
τοὔπος ἀφῖκται.
865

Χορός

θαρσεῖν οὐδὲν παραμυθοῦμαι
μὴ οὐ τάδε ταύτῃ κατακυροῦσθαι.

Ἀντιγόνη

ὦ γῆς Θήβης ἄστυ πατρῷον
καὶ θεοὶ προγενεῖς,
ἄγομαι δὴ κοὐκέτι μέλλω.
870
λεύσσετε, Θήβης οἱ κοιρανίδαι
τὴν βασιλειδᾶν μούνην λοιπήν,
οἷα πρὸς οἵων ἀνδρῶν πάσχω,
τὴν εὐσεβίαν σεβίσασα.

Χορός

ἔτλα καὶ Δανάας οὐράνιον φῶς
875
ἀλλάξαι δέμας ἐν χαλκοδέτοις αὐλαῖς·
κρυπτομένα δʼ ἐν τυμβήρει θαλάμῳ κατεζεύχθη·
καίτοι καὶ γενεᾷ τίμιος, ὦ παῖ παῖ,
καὶ Ζηνὸς ταμιεύεσκε γονὰς χρυσορύτους.
ἀλλʼ ἁ μοιριδία τις δύνασις δεινά·
880
οὔτʼ ἄν νιν ὄλβος οὔτʼ Ἄρης, οὐ πύργος, οὐχ ἁλίκτυποι
κελαιναὶ νᾶες ἐκφύγοιεν.
ζεύχθη δʼ ὀξύχολος παῖς ὁ Δρύαντος,
Ἠδωνῶν βασιλεύς, κερτομίοις ὀργαῖς
ἐκ Διονύσου πετρώδει κατάφαρκτος ἐν δεσμῷ.
885
οὕτω τᾶς μανίας δεινὸν ἀποστάζει
ἀνθηρόν τε μένος. κεῖνος ἐπέγνω μανίαις
ψαύων τὸν θεὸν ἐν κερτομίοις γλώσσαις.
παύεσκε μὲν γὰρ ἐνθέους γυναῖκας εὔιόν τε πῦρ,
φιλαύλους τʼ ἠρέθιζε Μούσας.
890
παρὰ δὲ κυανεᾶν πελάγει διδύμας ἁλὸς
ἀκταὶ Βοσπόριαι ἥδʼ ὁ Θρῃκῶν ἄξενος
Σαλμυδησσός, ἵνʼ ἀγχίπτολις Ἄρης
δισσοῖσι Φινείδαις
εἶδεν ἀρατὸν ἕλκος
895
τυφλωθὲν ἐξ ἀγρίας δάμαρτος
ἀλαὸν ἀλαστόροισιν ὀμμάτων κύκλοις
ἀραχθέντων, ὑφʼ αἱματηραῖς
χείρεσσι καὶ κερκίδων ἀκμαῖσιν.
κατὰ δὲ τακόμενοι μέλεοι μελέαν πάθαν
900
κλαῖον, ματρὸς ἔχοντες ἀνύμφευτον γονάν·
ἁ δὲ σπέρμα μὲν ἀρχαιογόνων
ἄντασʼ Ἐρεχθειδᾶν,
τηλεπόροις δʼ ἐν ἄντροις
τράφη θυέλλαισιν ἐν πατρῴαις
905
Βορεὰς ἅμιππος ὀρθόποδος ὑπὲρ πάγου
θεῶν παῖς. ἀλλὰ κἀπʼ ἐκείνᾳ
Μοῖραι μακραίωνες ἔσχον, ὦ παῖ.

Τειρεσίας

Θήβης ἄνακτες, ἥκομεν κοινὴν ὁδὸν
δύʼ ἐξ ἑνὸς βλέποντε· τοῖς τυφλοῖσι γὰρ
910
αὕτη κέλευθος ἐκ προηγητοῦ πέλει.

Κρέων

τί δʼ ἔστιν, ὦ γεραιὲ Τειρεσία, νέον;

Τειρεσίας

ἐγὼ διδάξω, καὶ σὺ τῷ μάντει πιθοῦ.

Κρέων

οὔκουν πάρος γε σῆς ἀπεστάτουν φρενός.

Τειρεσίας

τοιγὰρ διʼ ὀρθῆς τήνδʼ ἐναυκλήρεις πόλιν.
915

Κρέων

ἔχω πεπονθὼς μαρτυρεῖν ὀνήσιμα.

Τειρεσίας

φρόνει βεβὼς αὖ νῦν ἐπὶ ξυροῦ τύχης.

Κρέων

τί δʼ ἔστιν; ὡς ἐγὼ τὸ σὸν φρίσσω στόμα.

Τειρεσίας

γνώσει, τέχνης σημεῖα τῆς ἐμῆς κλύων.
εἰς γὰρ παλαιὸν θᾶκον ὀρνιθοσκόπον
920
ἵζων, ἵνʼ ἦν μοι παντὸς οἰωνοῦ λιμήν,
ἀγνῶτʼ ἀκούω φθόγγον ὀρνίθων, κακῷ
κλάζοντας οἴστρῳ καὶ βεβαρβαρωμένῳ.
καὶ σπῶντας ἐν χηλαῖσιν ἀλλήλους φοναῖς
ἔγνων· πτερῶν γὰρ ῥοῖβδος οὐκ ἄσημος ἦν.
925
εὐθὺς δὲ δείσας ἐμπύρων ἐγευόμην
βωμοῖσι παμφλέκτοισιν· ἐκ δὲ θυμάτων
Ἥφαιστος οὐκ ἔλαμπεν, ἀλλʼ ἐπὶ σποδῷ
μυδῶσα κηκὶς μηρίων ἐτήκετο
κἄτυφε κἀνέπτυε, καὶ μετάρσιοι
930
χολαὶ διεσπείροντο, καὶ καταρρυεῖς
μηροὶ καλυπτῆς ἐξέκειντο πιμελῆς.
τοιαῦτα παιδὸς τοῦδʼ ἐμάνθανον πάρα,
φθίνοντʼ ἀσήμων ὀργίων μαντεύματα.
ἐμοὶ γὰρ οὗτος ἡγεμών, ἄλλοις δʼ ἐγώ.
935
καὶ ταῦτα τῆς σῆς ἐκ φρενὸς νοσεῖ πόλις.
βωμοὶ γὰρ ἡμῖν ἐσχάραι τε παντελεῖς
πλήρεις ὑπʼ οἰωνῶν τε καὶ κυνῶν βορᾶς
τοῦ δυσμόρου πεπτῶτος Οἰδίπου γόνου.
κᾆτʼ οὐ δέχονται θυστάδας λιτὰς ἔτι
940
θεοὶ παρʼ ἡμῶν οὐδὲ μηρίων φλόγα,
οὐδʼ ὄρνις εὐσήμους ἀπορροιβδεῖ βοάς
ἀνδροφθόρου βεβρῶτες αἵματος λίπος.
ταῦτʼ οὖν, τέκνον, φρόνησον. ἀνθρώποισι γὰρ
τοῖς πᾶσι κοινόν ἐστι τοὐξαμαρτάνειν·
945
ἐπεὶ δʼ ἁμάρτῃ, κεῖνος οὐκέτʼ ἔστʼ ἀνὴρ
ἄβουλος οὐδʼ ἄνολβος, ὅστις ἐς κακὸν
πεσὼν ἀκῆται μηδʼ ἀκίνητος πέλῃ.
αὐθαδία τοι σκαιότητʼ ὀφλισκάνει.
ἀλλʼ εἶκε τῷ θανόντι μηδʼ ὀλωλότα
950
κέντει· τίς ἀλκὴ τὸν θανόντʼ ἐπικτανεῖν;
εὖ σοι φρονήσας εὖ λέγω. τὸ μανθάνειν δʼ
ἥδιστον εὖ λέγοντος, εἰ κέρδος λέγοι.

Κρέων

ὦ πρέσβυ, πάντες ὥστε τοξόται σκοποῦ
τοξεύετʼ ἀνδρὸς τοῦδε, κοὐδὲ μαντικῆς
955
ἄπρακτος ὑμῖν εἰμι· τῶν δʼ ὑπαὶ γένους
ἐξημπόλημαι κἀμπεφόρτισμαι πάλαι.
κερδαίνετʼ, ἐμπολᾶτε τἀπὸ Σάρδεων
ἤλεκτρον, εἰ βούλεσθε, καὶ τὸν Ἰνδικὸν
χρυσόν· τάφῳ δʼ ἐκεῖνον οὐχὶ κρύψετε,
960
οὐδʼ εἰ θέλουσʼ, οἱ Ζηνὸς αἰετοὶ βορὰν
φέρειν νιν ἁρπάζοντες ἐς Διὸς θρόνους,
οὐδʼ ὣς μίασμα τοῦτο μὴ τρέσας ἐγὼ
θάπτειν παρήσω κεῖνον· εὖ γὰρ οἶδʼ ὅτι
θεοὺς μιαίνειν οὔτις ἀνθρώπων σθένει.
965
πίπτουσι δʼ, ὦ γεραιὲ Τειρεσία, βροτῶν
χοἰ πολλὰ δεινοὶ πτώματʼ αἴσχρʼ, ὅταν λόγους
αἰσχροὺς καλῶς λέγωσι τοῦ κέρδους χάριν.

Τειρεσίας

φεῦ.
ἆρʼ οἶδεν ἀνθρώπων τις, ἆρα φράζεται,
970

Κρέων

τί χρῆμα; ποῖον τοῦτο πάγκοινον λέγεις;

Τειρεσίας

ὅσῳ κράτιστον κτημάτων εὐβουλία;

Κρέων

ὅσῳπερ, οἶμαι, μὴ φρονεῖν πλείστη βλάβη.

Τειρεσίας

ταύτης σὺ μέντοι τῆς νόσου πλήρης ἔφυς.

Κρέων

οὐ βούλομαι τὸν μάντιν ἀντειπεῖν κακῶς.
975

Τειρεσίας

καὶ μὴν λέγεις, ψευδῆ με θεσπίζειν λέγων.

Κρέων

τὸ μαντικὸν γὰρ πᾶν φιλάργυρον γένος.

Τειρεσίας

τὸ δʼ ἐκ τυράννων αἰσχροκέρδειαν φιλεῖ.

Κρέων

ἆρʼ οἶσθα ταγοὺς ὄντας ἃν λέγῃς λέγων;

Τειρεσίας

οἶδʼ· ἐξ ἐμοῦ γὰρ τήνδʼ ἔχεις σώσας πόλιν.
980

Κρέων

σοφὸς σὺ μάντις, ἀλλὰ τἀδικεῖν φιλῶν.

Τειρεσίας

ὄρσεις με τἀκίνητα διὰ φρενῶν φράσαι.

Κρέων

κίνει, μόνον δὲ μὴ ʼπὶ κέρδεσιν λέγων.

Τειρεσίας

οὕτω γὰρ ἤδη καὶ δοκῶ τὸ σὸν μέρος.

Κρέων

ὡς μὴ ʼμπολήσων ἴσθι τὴν ἐμὴν φρένα.
985

Τειρεσίας

ἀλλʼ εὖ γέ τοι κάτισθι μὴ πολλοὺς ἔτι
τρόχους ἁμιλλητῆρας ἡλίου τελεῖν,
ἐν οἷσι τῶν σῶν αὐτὸς ἐκ σπλάγχνων ἕνα
νέκυν νεκρῶν ἀμοιβὸν ἀντιδοὺς ἔσει.
ἀνθʼ ὧν ἔχεις μὲν τῶν ἄνω βαλὼν κάτω
990
ψυχήν τʼ ἀτίμως ἐν τάφῳ κατῴκισας,
ἔχεις δὲ τῶν κάτωθεν ἐνθάδʼ αὖ θεῶν
ἄμοιρον, ἀκτέριστον, ἀνόσιον νέκυν.
ὧν οὔτε σοὶ μέτεστιν οὔτε τοῖς ἄνω
θεοῖσιν, ἀλλʼ ἐκ σοῦ βιάζονται τάδε.
995
τούτων σε λωβητῆρες ὑστεροφθόροι
λοχῶσιν Ἅιδου καὶ θεῶν Ἐρινύες,
ἐν τοῖσιν αὐτοῖς τοῖσδε ληφθῆναι κακοῖς.
καὶ ταῦτʼ ἄθρησον εἰ κατηργυρωμένος
λέγω· φανεῖ γὰρ οὐ μακροῦ χρόνου τριβὴ
1000
ἀνδρῶν γυναικῶν σοῖς δόμοις κωκύματα.
ἐχθραὶ δὲ πᾶσαι συνταράσσονται πόλεις,
ὅσων σπαράγματʼ ἢ κύνες καθήγνισαν
ἢ θῆρες ἤ τις πτηνὸς οἰωνός, φέρων
ἀνόσιον ὀσμὴν ἑστιοῦχον ἐς πόλιν.
1005
τοιαῦτά σου, λυπεῖς γάρ, ὥστε τοξότης
ἀφῆκα θυμῷ, καρδίας τοξεύματα
βέβαια, τῶν σὺ θάλπος οὐχ ὑπεκδραμεῖ.
ὦ παῖ, σὺ δʼ ἡμᾶς ἄπαγε πρὸς δόμους, ἵνα
τὸν θυμὸν οὗτος ἐς νεωτέρους ἀφῇ,
1010
καὶ γνῷ τρέφειν τὴν γλῶσσαν ἡσυχαιτέραν
τὸν νοῦν τʼ ἀμείνω τῶν φρενῶν ἢ νῦν φέρει.

Χορός

ἁνήρ, ἄναξ, βέβηκε δεινὰ θεσπίσας·
ἐπιστάμεσθα δʼ, ἐξ ὅτου λευκὴν ἐγὼ
τήνδʼ ἐκ μελαίνης ἀμφιβάλλομαι τρίχα,
1015
μή πώ ποτʼ αὐτὸν ψεῦδος ἐς πόλιν λακεῖν.

Κρέων

ἔγνωκα καὐτὸς καὶ ταράσσομαι φρένας.
τό τʼ εἰκαθεῖν γὰρ δεινόν, ἀντιστάντα δὲ
ἄτῃ πατάξαι θυμὸν ἐν δεινῷ πάρα.

Χορός

εὐβουλίας δεῖ, παῖ Μενοικέως, λαβεῖν.
1020

Κρέων

τί δῆτα χρὴ δρᾶν; φράζε. πείσομαι δʼ ἐγώ.

Χορός

ἐλθὼν κόρην μὲν ἐκ κατώρυχος στέγης
ἄνες, κτίσον δὲ τῷ προκειμένῳ, τάφον.

Κρέων

καὶ ταῦτʼ ἐπαινεῖς καὶ δοκεῖς παρεικαθεῖν;

Χορός

ὅσον γʼ, ἄναξ, τάχιστα· συντέμνουσι γὰρ
1025
θεῶν ποδώκεις τοὺς κακόφρονας βλάβαι.

Κρέων

οἴμοι· μόλις μέν, καρδίας δʼ ἐξίσταμαι
τὸ δρᾶν· ἀνάγκῃ δʼ οὐχὶ δυσμαχητέον.

Χορός

δρᾶ νυν τάδʼ ἐλθὼν μηδʼ ἐπʼ ἄλλοισιν τρέπε.

Κρέων

ὧδʼ ὡς ἔχω στείχοιμʼ ἄν· ἴτʼ ἴτʼ ὀπάονες,
1030
οἵ τʼ ὄντες οἵ τʼ ἀπόντες, ἀξίνας χεροῖν
ὁρμᾶσθʼ ἑλόντες εἰς ἐπόψιον τόπον.
ἐγὼ δʼ, ἐπειδὴ δόξα τῇδʼ ἐπεστράφη,
αὐτός τʼ ἔδησα καὶ παρὼν ἐκλύσομαι.
δέδοικα γὰρ μὴ τοὺς καθεστῶτας νόμους
1035
ἄριστον ᾖ σῴζοντα τὸν βίον τελεῖν.

Χορός

πολυώνυμε, Καδμείας νύμφας ἄγαλμα
καὶ Διὸς βαρυβρεμέτα
γένος, κλυτὰν ὃς ἀμφέπεις
Ἰταλίαν, μέδεις δὲ
1040
παγκοίνοις, Ἐλευσινίας
Δῃοῦς ἐν κόλποις, Βακχεῦ. Βακχᾶν
ὁ ματρόπολιν Θήβαν
ναιετῶν παρʼ ὑγρῶν
Ἰσμηνοῦ ῥείθρων ἀγρίου τʼ ἐπὶ σπορᾷ δράκοντος
1045
σὲ δʼ ὑπὲρ διλόφου πέτρας στέροψ ὄπωπε
λιγνύς, ἔνθα Κωρύκιαι
στείχουσι νύμφαι Βακχίδες,
Κασταλίας τε νᾶμα.
καί σε Νυσαίων ὀρέων
1050
κισσήρεις ὄχθαι χλωρά τʼ ἀκτὰ
πολυστάφυλος πέμπει,
ἀμβρότων ἐπέων
εὐαζόντων Θηβαΐας ἐπισκοποῦντʼ ἀγυιάς·
τὰν ἐκ πᾶσαι τιμᾷς ὑπερτάταν πόλεων
1055
ματρὶ σὺν κεραυνίᾳ·
καὶ νῦν, ὡς βιαίας ἔχεται
πάνδαμος πόλις ἐπὶ νόσου,
μολεῖν καθαρσίῳ ποδὶ Παρνασίαν ὑπὲρ κλιτὺν
ἢ στονόεντα πορθμόν.
1060
ἰὼ πῦρ πνειόντων χοράγʼ ἄστρων, νυχίων
φθεγμάτων ἐπίσκοπε,
παῖ Διὸς γένεθλον, προφάνηθʼ
ὦναξ, σαῖς ἅμα περιπόλοις
Θυίαισιν, αἵ σε μαινόμεναι πάννυχοι χορεύουσι
1065
τὸν ταμίαν Ἴακχον.

Ἄγγελος

Κάδμου πάροικοι καὶ δόμων Ἀμφίονος,
οὐκ ἔσθʼ ὁποῖον στάντʼ ἂν ἀνθρώπου βίον
οὔτʼ αἰνέσαιμʼ ἂν οὔτε μεμψαίμην ποτέ.
τύχη γὰρ ὀρθοῖ καὶ τύχη καταρρέπει
1070
τὸν εὐτυχοῦντα τόν τε δυστυχοῦντʼ ἀεί·
καὶ μάντις οὐδεὶς τῶν καθεστώτων βροτοῖς.
Κρέων γὰρ ἦν ζηλωτός, ὡς ἐμοί, ποτέ,
σώσας μὲν ἐχθρῶν τήνδε Καδμείαν χθόνα
λαβών τε χώρας παντελῆ μοναρχίαν
1075
ηὔθυνε, θάλλων εὐγενεῖ τέκνων σπορᾷ·
καὶ νῦν ἀφεῖται πάντα. τὰς γὰρ ἡδονὰς
ὅταν προδῶσιν ἄνδρες, οὐ τίθημʼ ἐγὼ
ζῆν τοῦτον, ἀλλʼ ἔμψυχον ἡγοῦμαι νεκρόν.
πλούτει τε γὰρ κατʼ οἶκον, εἰ βούλει, μέγα
1080
καὶ ζῆ τύραννον σχῆμʼ ἔχων· ἐὰν δʼ ἀπῇ
τούτων τὸ χαίρειν, τἄλλʼ ἐγὼ καπνοῦ σκιᾶς
οὐκ ἂν πριαίμην ἀνδρὶ πρὸς τὴν ἡδονήν.

Χορός

τί δʼ αὖ τόδʼ ἄχθος βασιλέων ἥκεις φέρων;

Ἄγγελος

τεθνᾶσιν. οἱ δὲ ζῶντες αἴτιοι θανεῖν.
1085

Χορός

καὶ τίς φονεύει; τίς δʼ ὁ κείμενος; λέγε.

Ἄγγελος

Αἵμων ὄλωλεν· αὐτόχειρ δʼ αἱμάσσεται.

Χορός

πότερα πατρῴας ἢ πρὸς οἰκείας χερός;

Ἄγγελος

αὐτὸς πρὸς αὑτοῦ, πατρὶ μηνίσας φόνου.

Χορός

ὦ μάντι, τοὔπος ὡς ἄρʼ ὀρθὸν ἤνυσας.
1090

Ἄγγελος

ὡς ὧδʼ ἐχόντων τἄλλα βουλεύειν πάρα.

Χορός

καὶ μὴν ὁρῶ τάλαιναν Εὐρυδίκην ὁμοῦ
δάμαρτα τὴν Κρέοντος. ἐκ δὲ δωμάτων
ἤτοι κλύουσα παιδὸς ἢ τύχῃ πάρα.

Εὐρυδίκη

ὦ πάντες ἀστοί, τῶν λόγων ἐπῃσθόμην
1095
πρὸς ἔξοδον στείχουσα, Παλλάδος θεᾶς
ὅπως ἱκοίμην εὐγμάτων προσήγορος.
καὶ τυγχάνω τε κλῇθρʼ ἀνασπαστοῦ πύλης
χαλῶσα καί με φθόγγος οἰκείου κακοῦ
βάλλει διʼ ὤτων· ὑπτία δὲ κλίνομαι
1100
δείσασα πρὸς δμωαῖσι κἀποπλήσσομαι
ἀλλʼ ὅστις ἦν ὁ μῦθος αὖθις εἴπατε·
κακῶν γὰρ οὐκ ἄπειρος οὖσʼ ἀκούσομαι.

Ἄγγελος

ἐγώ, φίλη δέσποινα, καὶ παρὼν ἐρῶ
κοὐδὲν παρήσω τῆς ἀληθείας ἔπος.
1105
τί γάρ σε μαλθάσσοιμʼ ἂν ὧν ἐς ὕστερον
ψεῦσται φανούμεθʼ; ὀρθὸν ἁλήθειʼ ἀεί.
ἐγὼ δὲ σῷ ποδαγὸς ἑσπόμην πόσει
πεδίον ἐπʼ ἄκρον, ἔνθʼ ἔκειτο νηλεὲς
κυνοσπάρακτον σῶμα Πολυνείκους ἔτι·
1110
καὶ τὸν μέν, αἰτήσαντες ἐνοδίαν θεὸν
Πλούτωνά τʼ ὀργὰς εὐμενεῖς κατασχεθεῖν
λούσαντες ἁγνὸν λουτρόν, ἐν νεοσπάσιν
θαλλοῖς ὃ δὴ λέλειπτο συγκατῄθομεν,
καὶ τύμβον ὀρθόκρανον οἰκείας χθονὸς
1115
χώσαντες αὖθις πρὸς λιθόστρωτον κόρης
νυμφεῖον Ἅιδου κοῖλον εἰσεβαίνομεν.
φωνῆς δʼ ἄπωθεν ὀρθίων κωκυμάτων
κλύει τις ἀκτέριστον ἀμφὶ παστάδα,
καὶ δεσπότῃ Κρέοντι σημαίνει μολών.
1120
τῷ δʼ ἀθλίας ἄσημα περιβαίνει βοῆς
ἕρποντι μᾶλλον ἆσσον, οἰμώξας δʼ ἔπος
ἵησι δυσθρήνητον· ὦ τάλας ἐγώ,
ἆρʼ εἰμὶ μάντις; ἆρα δυστυχεστάτην
κέλευθον ἕρπω τῶν παρελθουσῶν ὁδῶν;
1125
παιδός με σαίνει φθόγγος. ἀλλὰ πρόσπολοι,
ἴτʼ ἆσσον ὠκεῖς καὶ παραστάντες τάφῳ
ἀθρήσαθʼ, ἁρμὸν χώματος λιθοσπαδῆ
δύντες πρὸς αὐτὸ στόμιον, εἰ τὸν Αἵμονος
φθόγγον συνίημʼ ἢ θεοῖσι κλέπτομαι.
1130
τάδʼ ἐξ ἀθύμου δεσπότου κελευσμάτων
ἠθροῦμεν· ἐν δὲ λοισθίῳ τυμβεύματι
τὴν μὲν κρεμαστὴν αὐχένος κατείδομεν,
βρόχῳ μιτώδει σινδόνος καθημμένην,
τὸν δʼ ἀμφὶ μέσσῃ περιπετῆ προσκείμενον,
1135
εὐνῆς ἀποιμώζοντα τῆς κάτω φθορὰν
καὶ πατρὸς ἔργα καὶ τὸ δύστηνον λέχος.
ὁ δʼ ὡς ὁρᾷ σφε, στυγνὸν οἰμώξας ἔσω
χωρεῖ πρὸς αὐτὸν κἀνακωκύσας καλεῖ·
ὦ τλῆμον, οἷον ἔργον εἴργασαι· τίνα
1140
νοῦν ἔσχες; ἐν τῷ συμφορᾶς διεφθάρης;
ἔξελθε, τέκνον, ἱκέσιός σε λίσσομαι.
τὸν δʼ ἀγρίοις ὄσσοισι παπτήνας ὁ παῖς,
πτύσας προσώπῳ κοὐδὲν ἀντειπών, ξίφους
ἕλκει διπλοῦς κνώδοντας. ἐκ δʼ ὁρμωμένου
1145
πατρὸς φυγαῖσιν ἤμπλακʼ· εἶθʼ ὁ δύσμορος
αὑτῷ χολωθείς, ὥσπερ εἶχʼ, ἐπενταθεὶς
ἤρεισε πλευραῖς μέσσον ἔγχος, ἐς δʼ ὑγρὸν
ἀγκῶνʼ ἔτʼ ἔμφρων παρθένῳ προσπτύσσεται.
καὶ φυσιῶν ὀξεῖαν ἐκβάλλει ῥοὴν
1150
λευκῇ παρειᾷ φοινίου σταλάγματος.
κεῖται δὲ νεκρὸς περὶ νεκρῷ, τὰ νυμφικὰ
τέλη λαχὼν δείλαιος εἰν Ἅιδου δόμοις,
δείξας ἐν ἀνθρώποισι τὴν ἀβουλίαν
ὅσῳ μέγιστον ἀνδρὶ πρόσκειται κακόν.
1155

Χορός

τί τοῦτʼ ἂν εἰκάσειας; ἡ γυνὴ πάλιν
φρούδη, πρὶν εἰπεῖν ἐσθλὸν ἢ κακὸν λόγον.

Ἄγγελος

καὐτὸς τεθάμβηκʼ· ἐλπίσιν δὲ βόσκομαι
ἄχη τέκνου κλύουσαν ἐς πόλιν γόους
οὐκ ἀξιώσειν, ἀλλʼ ὑπὸ στέγης ἔσω
1160
δμωαῖς προθήσειν πένθος οἰκεῖον στένειν.
γνώμης γὰρ οὐκ ἄπειρος, ὥσθʼ ἁμαρτάνειν.

Χορός

οὐκ οἶδʼ· ἐμοὶ δʼ οὖν ἥ τʼ ἄγαν σιγὴ βαρὺ
δοκεῖ προσεῖναι χἠ μάτην πολλὴ βοή.

Ἄγγελος

ἀλλʼ εἰσόμεσθα, μή τι καὶ κατάσχετον
1165
κρυφῇ καλύπτει καρδίᾳ θυμουμένῃ,
δόμους παραστείχοντες· εὖ γὰρ οὖν λέγεις,
καὶ τῆς ἄγαν γάρ ἐστί που σιγῆς βάρος.

Χορός

καὶ μὴν ὅδʼ ἄναξ αὐτὸς ἐφήκει
μνῆμʼ ἐπίσημον διὰ χειρὸς ἔχων,
1170
εἰ θέμις εἰπεῖν, οὐκ ἀλλοτρίαν
ἄτην, ἀλλʼ αὐτὸς ἁμαρτών.

Κρέων

ἰὼ
φρενῶν δυσφρόνων ἁμαρτήματα
στερεὰ θανατόεντʼ,
1175
ὦ κτανόντας τε καὶ
θανόντας βλέποντες ἐμφυλίους.
ὤμοι ἐμῶν ἄνολβα βουλευμάτων.
ἰὼ παῖ, νέος νέῳ ξὺν μόρῳ
αἰαῖ αἰαῖ,
1180
ἔθανες, ἀπελύθης
ἐμαῖς οὐδὲ σαῖς δυσβουλίαις.

Χορός

οἴμʼ ὡς ἔοικας ὀψὲ τὴν δίκην ἰδεῖν.

Κρέων

οἴμοι,
ἔχω μαθὼν δείλαιος· ἐν δʼ ἐμῷ κάρᾳ
1185
θεὸς τότʼ ἄρα τότε μέγα βάρος μʼ ἔχων
ἔπαισεν, ἐν δʼ ἔσεισεν ἀγρίαις ὁδοῖς,
οἴμοι, λακπάτητον ἀντρέπων χαράν.
φεῦ φεῦ, ὦ πόνοι βροτῶν δύσπονοι.

Ἐξάγγελος

ὦ δέσποθʼ, ὡς ἔχων τε καὶ κεκτημένος,
1190
τὰ μὲν πρὸ χειρῶν τάδε φέρων, τὰ δʼ ἐν δόμοις
ἔοικας ἥκειν καὶ τάχʼ ὄψεσθαι κακά.

Κρέων

τί δʼ ἔστιν αὖ κάκιον ἐκ κακῶν ἔτι;

Ἐξάγγελος

γυνὴ τέθνηκε, τοῦδε παμμήτωρ νεκροῦ,
δύστηνος, ἄρτι νεοτόμοισι πλήγμασιν.
1195

Κρέων

ἰώ.
ἰὼ δυσκάθαρτος Ἅιδου λιμήν,
τί μʼ ἄρα τί μʼ ὀλέκεις;
ὦ κακάγγελτά μοι
προπέμψας ἄχη, τίνα θροεῖς λόγον;
1200
αἰαῖ, ὀλωλότʼ ἄνδρʼ ἐπεξειργάσω.
τί φής, παῖ; τίνʼ αὖ λέγεις μοι νέον,
αἰαῖ αἰαῖ,
σφάγιον ἐπʼ ὀλέθρῳ
γυναικεῖον ἀμφικεῖσθαι μόρον;
1205

Χορός

ὁρᾶν πάρεστιν· οὐ γὰρ ἐν μυχοῖς ἔτι.

Κρέων

οἴμοι,
κακὸν τόδʼ ἄλλο δεύτερον βλέπω τάλας.
τίς ἄρα, τίς με πότμος ἔτι περιμένει;
ἔχω μὲν ἐν χείρεσσιν ἀρτίως τέκνον,
1210
τάλας, τὸν δʼ ἔναντα προσβλέπω νεκρόν.
φεῦ φεῦ μᾶτερ ἀθλία, φεῦ τέκνον.

Ἐξάγγελος

ἡ δʼ ὀξυθήκτῳ βωμία περὶ ξίφει
λύει κελαινὰ βλέφαρα, κωκύσασα μὲν
τοῦ πρὶν θανόντος Μεγαρέως κλεινὸν λάχος,
1215
αὖθις δὲ τοῦδε, λοίσθιον δὲ σοὶ κακὰς
πράξεις ἐφυμνήσασα τῷ παιδοκτόνῳ.

Κρέων

αἰαῖ αἰαῖ,
ἀνέπταν φόβῳ. τί μʼ οὐκ ἀνταίαν
ἔπαισέν τις ἀμφιθήκτῳ ξίφει;
1220
δείλαιος ἐγώ, αἰαῖ,
δειλαίᾳ δὲ συγκέκραμαι δύᾳ.

Ἐξάγγελος

ὡς αἰτίαν γε τῶνδε κἀκείνων ἔχων
πρὸς τῆς θανούσης τῆσδʼ ἐπεσκήπτου μόρων

Κρέων

ποίῳ δὲ κἀπελύσατʼ ἐν φοναῖς τρόπῳ;
1225

Ἐξάγγελος

παίσας ὑφʼ ἧπαρ αὐτόχειρ αὑτήν, ὅπως
παιδὸς τόδʼ ᾔσθετʼ ὀξυκώκυτον πάθος.

Κρέων

ὤμοι μοι, τάδʼ οὐκ ἐπʼ ἄλλον βροτῶν
ἐμᾶς ἁρμόσει ποτʼ ἐξ αἰτίας.
ἐγὼ γάρ σʼ ἐγὼ ἔκανον, ὢ μέλεος,
1230
ἐγώ, φάμʼ ἔτυμον. ἰὼ πρόσπολοι,
ἄγετέ μʼ ὅτι τάχιστʼ, ἄγετέ μʼ ἐκποδών,
τὸν οὐκ ὄντα μᾶλλον ἢ μηδένα.

Χορός

κέρδη παραινεῖς, εἴ τι κέρδος ἐν κακοῖς.
βράχιστα γὰρ κράτιστα τἀν ποσὶν κακά.
1235

Κρέων

ἴτω ἴτω,
φανήτω μόρων ὁ κάλλιστʼ ἔχων
ἐμοὶ τερμίαν ἄγων ἁμέραν
ὕπατος· ἴτω ἴτω,
ὅπως μηκέτʼ ἆμαρ ἄλλʼ εἰσίδω.
1240

Χορός

μέλλοντα ταῦτα. τῶν προκειμένων τι χρὴ
πράσσειν. μέλει γὰρ τῶνδʼ ὅτοισι χρὴ μέλειν.

Κρέων

ἀλλʼ ὧν ἐρῶ, τοιαῦτα συγκατηυξάμην.

Χορός

μή νυν προσεύχου μηδέν· ὡς πεπρωμένης
οὐκ ἔστι θνητοῖς συμφορᾶς ἀπαλλαγή.
1245

Κρέων

ἄγοιτʼ ἂν μάταιον ἄνδρʼ ἐκποδών,
ὅς, ὦ παῖ, σέ τʼ οὐχ ἑκὼν κάκτανον
σέ τʼ αὖ τάνδʼ, ὤμοι μέλεος, οὐδʼ ἔχω
ὅπᾳ πρὸς πότερα κλιθῶ· πάντα γὰρ
λέχρια τἀν χεροῖν, τὰ δʼ ἐπὶ κρατί μοι
1250
πότμος δυσκόμιστος εἰσήλατο.

Χορός

πολλῷ τὸ φρονεῖν εὐδαιμονίας
πρῶτον ὑπάρχει. χρὴ δὲ τά γʼ εἰς θεοὺς
μηδὲν ἀσεπτεῖν. μεγάλοι δὲ λόγοι
μεγάλας πληγὰς τῶν ὑπεραύχων
1255
ἀποτίσαντες
γήρᾳ τὸ φρονεῖν ἐδίδαξαν.

Source Text: Sophocles Sophocles. Vol 1: Oedipus the king. Oedipus at Colonus. Antigone. With an English translation by F. Storr. The Loeb classical library, 20. William Heinemann Ltd.; The Macmillan Company 1912. Public Domain.
Translation, Audio, Morphology, and Analyses AI-generated unless otherwise specified. Copyright LexAudio, LLC.